Çatıya 15 bin dolar yatır, Bir ayda 750 TL kazan

Çatısına güneş enerjisi santrali kurup elde ettiği elektriği satanlardan gelir vergisi ve stopaj alınmayacak. Düzenleme ile çatılar kazanç kapısı hâline gelecek, cari açık düşecek.

Canan ERASLAN
İSTANBUL

Hükûmet, yeni teşviklerinden birini enerji sistemi için getirdi. Buna göre çatısına ya da binasının bir cephesine güneş paneli koyup buradan elektrik üreten, artan enerjiyi satan kişiler hiçbir vergi ödemeyecek. Daha önce gelir vergisi muafiyeti getirilen elektrik satışından bundan böyle yüzde 5 olan gelir vergisi stopajı da alınmayacak. Bu yolla enerji ithalatının azaltılması hedeflenirken konut sahipleri de 15 bin dolarlık bir yatırımla yıllık 2 bin dolar (ayda 750 liraya denk geliyor) kazanç sağlayacak. Yeni teşvikin getirilerini ve çatısına elektrik paneli kurmak isteyenlerin ne yapması gerektiğini, destekle Türkiye’nin elektrik enerjisinde nasıl yol alacağını Uluslararası Güneş Enerjisi Topluluğu Türkiye Bölümü (GÜNDER) Başkan Yardımcısı Halil İbrahim Dağ ile konuştuk. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Berat Albayrak’ın döneminde yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelimin arttığını, bu teşvikin de bunlardan biri olduğunu belirten Dağ, geçmişte 10 kilovatsaat veya 1000 kilovatsaatlik yatırımın farkının olmadığını, yeni dönemde bireysel üreticilere teşvik için çeşitli çalışmalar yapıldığını ifade etti. Yatırımla ilgili destek olmadığını, bunun için bankaların kredi sistemi başlatabileceğini söyleyen GÜNDER Başkan Yardımcısı Dağ, Türkiye’de güneşten elde edilen elektriğin, çok düşük olduğunu, alınacak çok yol bulunduğunu ifade etti.

ALMANYA’NIN %20’Sİ GÜNEŞTEN
Günde ortalama 7,5 saat güneş alan Türkiye’de toplam elektrik üretiminin sadece yüzde 0,91’inin güneşten elde edildiğini, Almanya gibi güneş görmeyen bir ülkenin dahi elektrik ihtiyacının yüzde 20’sini güneşten karşıladığını söyleyen Halil İbrahim Dağ, bireysel elektrik üretiminde Türkiye’de alınacak çok yol olduğunu ifade etti ve devletin yeni teşvikinin çok anlamlı olduğunu vurguladı. Mart ayında 1000 megavatlık güneş enerji tarlasının Konya Karapınar’da ihale edildiğini hatırlatan Dağ, bu yatırımların artması gerektiğini belirterek “Almanya’nın en iyi güneş alan kenti, bizim en az güneş alan kentimizden bile kötü durumdayken bu ülke elektriğinin yüzde 20’sini güneşten karşılıyor. Bizde oran en az yüzde 25 olmalı.” dedi.

Çatıda elektrik nasıl üretilir?
¥ 10 kilovatlık güneş enerjisi paneli kurulumu için çatıda 50 metrekare alan gerekiyor.
¥ Bu alanı bulunan apartman, yönetim kararı çıkararak panel kurdurabilir.
¥ Yazlık ve benzeri müstakil yapılarda evin hem cephesi hem çatısı santrale dönüştürülebilir.
¥ 50 metrekarelik bir panel için 15 bin dolar civarında yatırım yapmak gerekiyor.
¥ Bu yatırım, elektrik ihtiyacını karşıladığı gibi yıllık 2000 dolar gelir sağlayabiliyor.
¥ Bir aile sadece kendi elektriğimi üreteyim derse 5-6 bin dolar yatırım da yetiyor ama hedef yatırımın gelir de elde etmesi.
¥ Panellerin 25 yıl garantisi var. Yatırım ise kendisini en fazla 8 yılda karşılıyor.

Güneş paneli ile hem su hem de elektrik
Türkiye’de 2001 yılından bu yana Solimpeks Enerji ismiyle faaliyet gösteren şirket, 77 ülkeye ihracat yapıyor. Çevre ülkelerin ve Türkiye’nin ihtiyaçları gözetilerek panellerin hem elektrik hem sıcak su üretmesini sağladı. Bu başarı dünya basınında oldukça fazla yer aldı. Böylece güneşin olumsuz etkilediği panellerden geçen su, hem aşırı ısınma problemini ortadan kaldırıyor hem de sıcak su üretiyor. Sistem Volter diye isimlendirildi. Halil İbrahim Dağ, sistemi birçok dünya üniversitesinin de test ettiğini, dünyanın en ticari hibrit kolektörünü kendilerinin ürettiğini ifade etti.

Elektriğin çoğunu gazla üretiyoruz
Geçmişte güneş paneli üretimi yok, yatırım pahalıydı. Şimdi Türkiye’de üretim yapan ve dünyanın birçok ülkesine ihracat yapan şirketlerimiz var. Buna rağmen güneşte hızlı ilerleyemiyoruz. Yıllık 294,9 milyar kilovatsaat tüketim, 295,5 milyar kilovatsaat üretim mevcut. Üretimin yüzde 37’si doğalgaz, yüzde 33’ü kömür, yüzde 20’si hidrolik enerji, yüzde 6’sı rüzgâr, yüzde 0,91’i güneş ve kalanı diğer kaynaklardan elde ediliyor.

Türkler güneş enerjisine yabancı değil
Çatıda güneş paneli konusunda Türk halkının alışkanlığı bulunduğunu söyleyen Dağ “Güneşten su ısıtma sebebiyle tecrübeli halkımız. Bu sistemi kuran, kullanan hazır ustalar var. Küçük bir eğitimle güneş enerjisi santrali yapan ustalara dönüşebilir. Bu konu halka da çok kolay anlatılabilir” dedi.

Güneşle 1.500 kişilik istihdam
Sektörde Solimpeks adlı şirketiyle üretim ve ihracat; Seiso şirketiyle mühendislik ve uygulama yaptıklarını anlatan Halil İbrahim Dağ, 3 kuşaktır güneş enerjisi sistemleriyle uğraştıklarını anlattı. Herkesin güneşten elektrik üretmesi için ‘Solar Kumbara’ adlı bir sistem başlattıklarını söyleyen Dağ, bu yolla 1500 kişiye istihdam sağlamayı hedeflediklerini anlattı. Peki, bu uzmanlar ne yapacak?
1- Sistemde solar temsilciler Türkiye genelinde gövde yapacak. Öğrenciler, emlakçılar potansiyel temsilci olacak ve çatısına sistem kurmak isteyenlerle iletişim kuracak, kayıt yapacak.
2- İkinci aşamada Solar Kâşifler, tüketicinin evini gölgeleyen bina, ağaç var mı, cephesi hangi yön, baca yüksekliği gibi verileri alıyor, çatıya en uygun paket sunuluyor.
3- Solar Uzmanlar bu aşamada devreye giriyor. Detaylı analizlerle sistem kurulup şebekeye bağlanma işlemi yapılıyor.
4- Solar Müfettişler tüketici memnuniyetini ölçüyor, sistemin nasıl işlediğini takip ediyor. Tüketici de ihtiyacı olan elektriği kullanıyor, kalanını sisteme vererek kumbarasında para biriktiriyor.