Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
Ceyhan, Rotterdam’a dönüşüyor! Hedef, küresel ticaret ve fiyatlama merkezi olmak
Türkiye, Ceyhan’ı sadece petrolün transit geçiş noktası olmaktan çıkarıp küresel ticaretin merkez üssü yapmaya hazırlanıyor. “Rotterdam Modeli” hedefi doğrultusunda BOTAŞ, bölgedeki ham petrol depolama kapasitesini 45 milyon varile yükseltecek. Basra ve Körfez petrolünü de kapsama alma planı ve 3 milyar doları aşan petrokimya yatırımlarıyla Ceyhan, dünya petrol ihtiyacının yüzde 3,5’inin karşılandığı ana üs hâline gelecek.
Ceyhan’ı petrolün boru hatlarıyla taşınıp gemilere yüklendiği bir terminal olmaktan çıkararak uluslararası petrol ve petrol ürünleri ticaret merkezine dönüştürmek için altyapı güçlendirilecek. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın “Ceyhan’ı âdeta bir Rotterdam yapabiliriz” sözleriyle ortaya koyduğu hedef doğrultusunda mevcut boru hatlarının daha etkin kullanılması, depolamanın büyütülmesi, daha fazla petrolün sisteme alınması ve petrokimya, terminal ve liman yatırımlarının geliştirilmesi hedefleniyor. Nihai amaç petrolün Ceyhan’da depolandığı, ticaretinin ve fiyatlamasının yapıldığı bir merkez oluşturmak.
DEPOLAMA 45 MİLYON VARİLE ÇIKACAK
BOTAŞ’ın Ceyhan Tank Çiftliği Projesi ile mevcut 11 milyon varillik ham petrol depolama kapasitesinin 45 milyon varile çıkarılması hedefleniyor. BOTAŞ’ın takvimine göre 40 yeni petrol tankı kurulacak. İlk fazdaki 6 tankın 2028’de devreye alınması, bütün fazların 2030-2031 döneminde tamamlanması öngörülüyor. Yeni depolama kapasitesiyle Ceyhan’a ulaşan petrolün doğrudan gemilere yüklenmesinin yanı sıra daha uzun süre depolanabilmesi, farklı zamanlarda ticarete konu olabilmesi ve bölgede kurulacak sanayi tesislerine yönlendirilebilmesi için altyapının güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Ceyhan, Rotterdam’a dönüşüyor! Hedef, küresel ticaret ve fiyatlama merkezi olmak
BASRA’DAN CEYHAN’A AKIŞ MASADA
Boru hattının Kerkük üzerinden Basra’ya kadar uzatılması Irak tarafıyla değerlendirilirken mevcut 1,5 milyon varillik sistemin ilerleyen dönemde 2-2,5 milyon varile çıkabilecek bir potansiyele sahip. Projenin hayata geçirilmesi hâlinde Irak’ın güney sahalarındaki petrolün Ceyhan üzerinden dünya piyasalarına ulaştırılması, ilerleyen aşamada Kuveyt başta olmak üzere Körfez ülkelerinin petrolünün de aynı güzergâha alınması gündeme gelebilecek. Böylece Körfez petrolü için Hürmüz Boğazı’na alternatif bir çıkış güzergâhı oluşturulacak.
Ceyhan, Rotterdam’a dönüşüyor! Hedef, küresel ticaret ve fiyatlama merkezi olmak
YATIRIM 3 MİLYAR DOLARI AŞTI
Ceyhan’ın Rotterdam benzeri bir merkeze dönüşebilmesi için petrolün bölgede işlenmesi ve katma değerli ürünlere dönüştürülmesi kapsamında petrokimya, terminal, depolama ve liman yatırımları da yapılıyor. Doğu Akdeniz Petrokimya Endüstri Bölgesi (DAPEK) ve Limanı projesi kapsamında yıllık 472 bin 500 ton kapasiteli polipropilen tesisi için yatırımlar sürerken sıvı yük terminali, kimyasal depolama alanları, konteyner ve kuru yük limanı gibi projeler bulunuyor. Bölgede polipropilen tesisi, sıvı yük terminali ile konteyner ve kuru yük limanı yatırımları sürerken bölgedeki yatırım büyüklüğü 3 milyar doları aştı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının 2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisi’nde ise Ceyhan’da yaklaşık 30 milyon metrekare büyüklüğünde, kendi limanına sahip Ceyhan Petrokimya Endüstri Bölgesi kurulması planlanıyor.
Kış öncesi Avrupa'da alarm! Doğal gaz depolarında tarihi düşüş
SON HALKA FİYATLAMA
Ceyhan’ın Rotterdam modeline geçişinde nihai aşamayı ise petrolün fiyatının bölgede oluşması oluşturacak. Yeni modelde petrolün Ceyhan’da depolanması, farklı şirketler arasında ticarete konu olması, rafineri ve petrokimya tesislerinde işlenmesi ve oluşacak yüksek işlem hacmiyle uluslararası piyasaların takip ettiği bir fiyatlama noktasına dönüşecek.
DÜNYA PETROL İHTİYACININ YÜZDE 3,5’İ CEYHAN’DAN GELECEK
● Bakan Bayraktar’ın açıkladığı hedef doğrultusunda Irak ve güneyinden gelen 2-2,5 milyon varil ile BTC’deki yaklaşık 1 milyon varillik kapasitenin birlikte değerlendirilmesi hâlinde Ceyhan’da günlük 3-3,5 milyon varillik bir piyasa oluşabilecek. Böylece mevcutta dünya petrol ihtiyacının yüzde 1,5’ini karşılayan hat, ilerleyen yıllarda yüzde 3,5’unu karşılayacak. Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı günlük yaklaşık 1,5 milyon, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) ise yaklaşık 1 milyon varil taşıma kapasitesine sahip. Hatta günlük toplam yaklaşık 2,5 milyon varillik nominal kapasite bulunuyor. BTC üzerinden Azerbaycan petrolünün yanı sıra Orta Asya kaynakları da Ceyhan’a ulaştırılıyor.
