Çocuk servise binmiş anne, günü dar etmemiş

Okula giden çocuğunu servise teslim eden aileler her an yürek çarpıntısında. Taşımalı eğitimde endişe daha çok. ‘İyi Dersler Şoför Amca’ projesi ise bu endişeyi azaltmak için 15 yıldır yollarda...

Canan ERASLAN

Kar temizlik, kar masumiyet ama geçit vermediğinde en büyük esaret...
Bir otomotiv markasının reklamını gördüğümde gözümün önünden peş peşe geçmişti 'karlı hayat' zorlukları...
Servis uzaktan görünüyor, çocuk tepedeki bir yerlerden kayarak gelip servise yetişiyor.
Metropollerde her kar yağdığında, hatta yağacağı tahmin edildiğinde dahi tatil edilen okullar, yılın neredeyse 5 ayını karla geçiren yerlerde nasıl devam eder?
O çocuklar kilometrelerce yolu nasıl yürür?
Yürümedi, o reklamdaki gibi servisle gitti diyelim...
Peki o servisin şoförü kim?
Çocukların güvenliği için yeterli donanıma sahip mi?
Psikolojisi uygun mu çocukları taşımaya?
Araç yolda kalsa o çocukların yerlerine sağ salim ulaşmasını nasıl sağlıyor? Eğitimi tam mı bu konuda?
Çocuk servisten indiğinde geri geri giderken çocuğa çarpmamak için yeterli eğitime sahip mi?
Taşıdığının çocuk olduğunu, can olduğunu, ailelerinin, dahası dünyanın en kıymetlisi olduğunu biliyor mu peki?
Her kar yağışının ardından bütün bu sorular artan endişeyle akla gelince, 'bu konuda kim ne yapıyor' diye bakmak şart oldu.
Bu önemli konuyu "İyi Dersler Şoför Amca" ismiyle projelendiren ve 2011'den bu yana sürdüren lastik markası Michelin yetkilileriyle bir görüşme yaptık.
29 YILDIR DEVAM EDİYOR
"Dünyanın geleceği olan çocuklar için ne yapılsa eksik" gerçeğinden ve Anayasa'nın, 739 Sayılı Kanun'nun eğitimde fırsat eşitliğini şart kılan içeriğinden hareketle taşımalı eğitim çalışmaları 1987 yılında başlamış. Millî Eğitim Bakanlığı, 1989-1990 öğretim yılında, Kırklareli kentinde 3, Kocaeli'nde 2 merkez okulda pilot olarak taşımalı ilköğretim uygulamasına başlamış. 1990-1991 yılında 9 ile yayılan Taşımalı İlköğretim hızla yayılmış ve 2010-2011 yılında 36 bin 222 yerleşim biriminde 687 bin 508 öğrenciye ulaşmış. Bu okullardaki öğrenciler de 44 bin 580 araçla taşınmaya başlamış.
Michelin de bütün sorumlu insanların aklındaki soruyu sorumluluk sayarak 2011 yılında 'İyi Dersler Şoför Amca' projesini başlatmış. Ulaştırma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve TÜVTÜRK Araç Muayene İstasyonlarına götürdüğü "İş birliği yapalım" teklifine de olumlu cevap alınca program hızla devreye alınmış. Proje, trafik güvenliğinin sağlanmasını, bilinçli sürücülerin iş başında olmasını, öğrenci-sürücü arasında iletişimin sağlıklı yapılmasını amaçlıyor.
Neler yapıldı bu amaç için?
Michelin Basın İlişkileri Yöneticisi Selen Dik Muratoğlu ile Benchmark'tan proje sorumlusu Ali Ay, büyük bir mutlulukla anlattı hem amacı hem yapılanları...
"Projeye adım atarken ilk hedefimiz güvenlik ihtiyacı oldu. Tüm dünyada ciddi problem olan trafik kazaları, eğildiğimiz konulardan biri. Bu sebeple eğitim programımızın ana başlıklarını ilkyardım, trafikte güvenlik ve iletişim-davranış modülleri oluşturdu."
Yani geri geri giderken, az önce inen çocuğa çarpmaması mı anlatılıyor?
"Bu tür üzücü kazalar oluyor ne yazık ki evet. Biz bu proje ile güvenli davranışlar sergileyen, kişilerarası iletişimde yetkin sürücü profilinin oluşmasına katkıda bulunmayı hedefledik. Bu süreçte okul yönetimi, öğretmenler, ilkokul öğrencileri ve velilere yönelik eğitim-iletişim faaliyetleri gerçekleştiriyoruz.. Eğitimlerde gittiğimiz ilin polis, jandarma gibi görevlilerinden destek alıyoruz. 2011 yılında başlayan projemizde 10 bine yakın servis şoförü proje kapsamında eğitim aldı. 2014 yılından beri projenin yeni partnerleriyle birlikte Balıkesir, Edirne, Gaziantep, Isparta, Karabük, Kars, Malatya, Muğla, Nevşehir, Trabzon illerinde 6108 servis şoförü ve 4 bin 373 öğrenciye doğrudan ulaşıldı. 2015 yılındaki ikinci dönemde de yine 10 bin servis şoförüne ulaşılarak eğitim verildi."
Yeni talepler de geldi mi; 'şu da olsaydı' şeklinde?
"Elbette... Şoförlerle, okul yöneticileriyle, öğrencilerle anketler yaptık. Araştırmalar sonucunda elde edilen veriler, eğitim programının öncelikle trafikte güvenlik, ilkyardım ve iletişim-davranış ana başlıkları altında toplanması gerekliliğini ortaya çıkardı. Diğer yandan, veliler ile öğrencilerin bilinçlendirilmesi gerektiği sonucuna varıldı. Ayrıca eğitimlerimiz yayıldıkça, başka illerden 'bize de gelin' talepleri almaya başladık. Elbette amacımız taşımalı eğitim yapan bütün illerdeki şoförlerle aynı süreci yaşamak. Milli Eğitim Bakanlığı servis şoförlerini seçerken belli kriterleri göz önünde tutuyor ama programın etkisinin çok önemli olduğunu gördük."

Saatlerini soldan sağ kola aldılar

Eğitimler sonucunda şoförlerin her olaya yaklaşımında değişiklikler gözlendi. Eğitime katılan şoförler alışkanlıklarını isterlerse değiştirebileceklerini fark etmiş ve başlangıç olarak saatlerini sol koldan sağ kola geçirerek alışkanlıklarını değiştirme yolunda bir adım attılar. Eğitimler sayesinde şoförler yaptıkları işin ciddiyetini tekrar hatırladığını ifade etmiş.

Müzik zevkleri bile birbirlerine uymuş

Öğrenciler ve şoförler arasında CD alışverişi de başlamış eğitimler sonrasında. Şoförlere, çocukları sabah ders öncesinde yormayacak, okul dönüşünde azalan enerjilerini yerine getirecek müzik seçimi konusunda da bilgi verilmiş. Bunun sonucunda da öğrencilerle şoför amcaları arasında CD
değişimi de başlamış.