Gereksiz borçlanıyoruz

Düşük faizler konut ve otomotiv başta olmak üzere sektörlerin canlanmasına ve bu alandaki ihtiyaçların karşılanmasına hizmet ediyor. Ancak bir yandan “gereksiz tüketim” de artıyor. İhtiyaç kredileri son iki haftada 5 milyar TL’ye yakın yükseliş kaydetti.

EKONOMİ SERVİSİ

Son dönemde gerilemeye başlayan faizler, tüketiciyi yeniden kredi kullanmaya teşvik ediyor. Her ne kadar konut ve otomotiv sektörünün canlanması ve tüketicinin bu iki alanda ihtiyaç duyduğu alımı yapabilmesi için faiz oranları geri çekilse de; ihtiyaç kredileri tarafında da hızlı artış yaşanıyor. Verilere göre tüketici kredilerinin tutarı, 27 Eylül ile biten haftada 4 milyar 409 milyon lira artarak, 421 milyar 784 milyon liraya yükseldi. Bu miktarın yarısından fazlası, yaklaşık 229,5 milyar lirası ihtiyaç kredilerinden oluştu. 4 Ekim ile biten haftada da benzer bir tablonun yaşandığı belirtiliyor. Sadece ihtiyaç kredilerinin son iki haftada 5 milyar TL’ye yakın miktarda arttığı tahmin ediliyor. Bir yandan kredi kartı sayısı ve kullanımı da düşen faizlerin etkisiyle tırmanıyor. Kartla peşin yapılan alışverişler, 1,60’a düşürülen kredi kartı faiz oranıyla, sonradan banka nezdinde taksitlere bölünüyor. Bu da “ihtiyaç dışı veya fazlası” tüketimi körüklüyor.
Kredi ve kredi kartı kullanımının her geçen gün arttığını söyleyen TESK Başkanı Bendevi Palandöken, “Bankalar, puan biriktirme vaatleri ile kredi kartı kullanımının artmasına neden oluyor. İhtiyaç dışı alışverişlere daha çok yükleniyoruz. Artık marketlerde ekmek bile kartla alınıyor. Borçlu sayısı hızla yükseliyor. Bunun devamında da ödenecek veya ödenemeyecek borçlar sebebiyle piyasada nakit sıkıntısı yaşanıyor. Ekonomik dengeler de bozuluyor. Bu sebeple bütçemizi sarsmamalıyız” dedi.
Bu arada TL mevduatta düşen faizlerin etkisiyle tasarruf sahipleri döviz alımına yönelmeye devam ediyor. Bankalardaki yurtiçi yerleşiklerin döviz mevduatı 193 milyar doları geçti. Bu rakam, toplam mevduatın yüzde 54’üne ulaştı. Son iki haftada dolar da 5,65 TL seviyesinden yukarı yönelerek, 5,80 TL’nin de üzerine çıktı. Jeopolitik riskler de dövizdeki gerilimin artmasında etkili oldu.

2,5 milyon kişi yasal takipte
Geçtiğimiz yılın ilk yarısında piyasadaki kredi kartı sayısı 64,8 milyonken, bu yılın aynı dönemde yüzde 4 artarak 67,9 milyona çıktı. Geçtiğimiz yılın ilk 7 ayında kredi kartı borcunu ödemediği için yasal takibe intikal eden kişi sayısı 483 bin 975 iken; bu yılın aynı döneminde yüzde 9 artarak 527 bin 884’e tırmandı. Toplam yasal takibe düşen kişi sayısı ise, 2 milyon 527 bini aşmış durumda...