119,5 doları gördü bir günde çakıldı!

ABD-İsrail ve İran arasındaki savaş, petrol fiyatını yüzde 50’den fazla yükseltti. Brent petrol 114 doları aştı. Vadeli işlemlerde ise 119 dolara kadar yükseldi. G7 ülkelerinin toplantı kararı ve Trump’ın mesajları sonrası 37,5 dolar geriledi.

ABD-İsrail’in İran’a karşı saldırılarının hafiflememesi ve tarafların da çatışmayı uzatmaya hazır görünmesi sebebiyle küresel piyasalarda risk algısı artarken, petrol fiyatları rekor seviyelere çıktı. Brent petrolün varil fiyatı dün 114,3 dolara kadar ulaşarak Haziran 2022’den bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Vadeli işlemlerde gün içinde 119,5 dolara kadar yükselen Brent petrol en son bu seviyeleri Rusya-Ukrayna savaşının başladığı dönemde görmüştü. Dün Brent’te yüzde 30 civarında fiyat artışı yaşanırken, petrol fiyatlarındaki sert yükselişte Hürmüz Boğazı üzerinden enerji sevkiyatına yönelik tehditlerin arz kesintisi endişelerini artırması etkili oldu.

PETROL SAHALARINA SALDIRILAR

Petroldeki yükselişe Hürmüz’ün kapatılmasının yanı sıra petrol sahalarına yapılan saldırılar da etki etti. Irak’ın petrol üretimi, İran’a yönelik saldırılardan sonra yaklaşık yüzde 60 düşerken, günlük 3,3 milyon varilden 1,3 milyon varile geriledi. Basra vilayetinin güneybatısındaki Bercisiye petrol bölgesi ise iki insansız hava aracıyla (İHA) hedef alındı. Bölgede faaliyet gösteren yabancı firmalardan birinin depolarında hasar oluştu. Petrol üretim tesisleri ise etkilenmedi. Irak, 3 Mart’ta Hürmüz’ün kapanması sonucu azalan ihracat sebebiyle ham petrol üretimini düşüreceğini duyurdu. Suudi Arabistan, Şeybe Petrol Sahası’nı hedef alan 9 İHA saldırısının engellendiğini duyurdu. Bahreyn Petrol Şirketine (BEPCO) ait petrol rafinelerinden birine İHA saldırısı düzenlendi. BEPCO, saldırının ardından grup operasyonlarında mücbir sebep ilan ettiğini açıkladı.

BARIŞ MESAJI YETTİ

G7 ülkelerinin acil durum petrol rezervlerinin serbest bırakılmasına ilişkin toplantı yapacağı haberi piyasaları bir nebze rahatlattı. Brent petrol fiyatı 100 dolara kadar geriledi. ABD Başkanı Donald Trump’ın “Savaş bitiyor” açıklamasıyla da bir anda 82 dolara iğne attı. Şu an Brent petrol varil fiyatı uluslararası pazarda 83,50 dolardan işlem görüyor.

GEREKLİ TEDBİRLERİ ALIYORUZ

Küresel belirsizliklerin yüksek seyrettiği ve enerji fiyatlarında sert dalgalanmaların yaşandığı bir dönemden geçildiğinin altını çizen Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, “Geçmiş tecrübeler bu tür şokların kalıcı olmadığını gösteriyor. Vadeli petrol piyasalarındaki fiyatlamalar da mevcut hareketin geçici olabileceğine işaret ediyor. Temelleri güçlü olan ekonomiler hızla dengelenme ve toparlanma kapasitesine sahiptir. Ekonomi yönetimi olarak gelişmeleri yakından takip ediyor ve gerekli tedbirleri alıyoruz. Vatandaşlarımızın, yatırımcıların ve firmalarımızın bu süreci rasyonel bir şekilde değerlendirmesi önem arz ediyor” değerlendirmesini yaptı.

KRUVAZİYERDE MAHSUR KALDILAR

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından tırmanan askerî gerilim, Basra Körfezi’nde güvenlik dengelerinin yanı sıra kruvaziyer turizmi ve ulaşım sektörünü de derinden etkiledi. Körfez ülkelerinde hava sahalarının kapanması, liman faaliyetlerinin aksaması ve Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik riskleri, uluslararası seyahat ve kruvaziyer turizmini doğrudan etkileyen geniş çaplı bir krize dönüşmüş durumda bulunuyor. Dubai, Abu Dabi ve Doha Limanlarında demirleyen en az altı kruvaziyerde bulunan binlerce yolcu gemilerden ayrılamazken, bölgedeki hava trafiğinin durması yolcuların ülkelerine dönüşünü de belirsizliğe sürüklüyor.

ASYA’DA PETROL TSUNAMİSİ

Küresel piyasalar, petrol fiyatlarındaki sert yükselişlerin ekonomilerde yavaşlamaya sebep olabileceği ve enflasyonist baskıları artırabileceğine yönelik endişelerle haftaya satış ağırlıklı başladı. Asya borsalarında gün içinde yüzde 7’yi aşan düşüşler görülürken, Güney Kore’de Kospi endeksinde devre kesicilerin çalışması sonucu gün içinde işlemlere ara verilirken Japonya ve Güney Kore piyasalarında gün sonuna doğru kayıplar kısmen telafi edildi. Uzak Doğu ülkelerinde petrol kuyrukları oluştu.

GAZ FİYATLARI %28,5 BİRDEN ARTTI

Avrupa doğalgaz fiyatları küresel tedarike yönelik endişelerin derinleşmesiyle haftaya yüzde 28,5 yükselişle başladı. Hollanda merkezli sanal doğalgaz ticaret noktası TTF’de, İran’a saldırılarından önceki 27 Şubat’ta nisan vadeli kontratlarda megavatsaat başı 31,95 avrodan kapanan doğalgaz fiyatları saldırıların üzerinden geçen bir haftada yüzde 67 artışla 53,4 avroya kadar çıkmıştı. Gaz fiyatları dün ise megavatsaat başı 68,5 avrodan açıldı. Böylece, fiyatlar açılışta geçen hafta cuma günkü kapanışa göre yüzde 28,5 yükseldi. Avrupa’nın doğalgaz depolarındaki doluluk oranının da yüzde 30’un altına düşmesi, fiyatlardaki yukarı yönlü baskıyı artırıyor.