Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
Türkmen gazında bir yıl geride kaldı! Sırada Trans-Hazar var
Türkmen gazının swap modeliyle Türkiye’ye ulaşmasının üzerinden bir yıl geçerken, gözler şimdi Trans-Hazar Doğalgaz Boru Hattı’na çevrildi. Uzmanlara göre hattın hayata geçmesi, Türkiye’yi yalnızca bir geçiş ülkesi değil, bölgesel bir enerji merkezine dönüştürebilir.
CEMAL EMRE KURT / ANKARA - Türkmen gazının Türkiye’ye ulaşmasında bir yıl geride kaldı. Türkiye ile Türkmenistan arasında 1998’de başlayan ancak uzun yıllar boyunca fiiliyata geçemeyen doğalgaz ticareti, 1 Mart 2025’te swap modeliyle devreye girdi. Böylece Türkiye, 27 yıl sonra ilk kez sınır komşusu olmayan bir ülkeden boru gazı tedarik etmiş oldu. Bu adımla birlikte, miktarından bağımsız olarak uzun süredir kapalı olan bir kapı açıldı.
Mevcut düzende Türkmenistan gazı İran’a teslim ediyor, İran da aynı miktardaki gazı Türkiye’ye Gürbulak giriş noktasından veriyor. İlk kez swap yöntemiyle yürütülen bu süreçte, yıl sonuna kadar 1,3 milyar metreküplük doğalgaz Türkiye’deki hanelere sunuldu. Böylece Türkmen gazı ilk defa Türkiye sistemine fiilen girmiş oldu.
485 bin haneye doğalgaz desteği! Bakan Göktaş açıkladı
GÖZLER TRANS-HAZAR'DA
Türkmen gazının Türkiye’ye fiilen girmesinin ardından gözler Trans-Hazar Doğalgaz Boru Hattı’na çevrildi. 1990’lı yıllarda gündeme gelen Trans-Hazar projeleri; Hazar Denizi’nin hukuki statüsü, yetki alanı tartışmaları ve bölgesel itirazlar nedeniyle hayata geçirilemedi. Ancak 2018’de imzalanan Aktau Sözleşmesi ile Hazar’ın statüsü büyük ölçüde netleşti.
Avrupa’nın Rus gazına bağımlılığını azaltma arayışı ve Türkiye’nin enerji altyapısında yaşanan dönüşüm, projeyi yeniden zamanın ruhuna uygun hâle getirdi. Türkiye, TANAP ve TAP üzerinden Avrupa’ya uzanan ana gaz koridorunun merkezinde yer alıyor. Mevcut altyapı, Trans-Hazar Hattı’nın devreye girmesi hâlinde gazın ek bir darboğaz oluşturmadan Avrupa’ya taşınmasına imkân tanıyor. Swap modeli bu yolun kapısını aralarken, Trans-Hazar Hattı yönünü tarif ediyor. Hattın hayata geçmesi durumunda Türkiye’nin yalnızca gaz geçen bir ülke değil, gazın değer kazandığı bir merkez konumunu daha da güçlendireceği öngörülüyor.
Trans-Hazar Hattı, doğrudan Türkmenistan-Azerbaycan-Türkiye bağlantısını öngörerek yalnızca bir yeni güzergâh değil, oyunun kurallarını değiştirecek bir yapı sunacak. Böylece Orta Asya gazının Avrupa’ya taşınmasında yeni bir dönem başlatacak.
