Artık yakıt ikmali havadan

F-16 ve F-4 savaş uçaklarına havada yakıt ikmali yaparak kesintisiz uçuş imkanı sağlamasıyla Hava Kuvvetleri Komutanlığı'nın uçuş gücüne güç katıyor.

Adana İncirlik'teki 10. Tanker Üs Komutanlığı'nda konuşlu 101'inci Havada Yakıt İkmal Filo Komutanlığı, 24 bin feet yükseklikte ve saatte 950 kilometre hızla giderken F-16 ve F-4 savaş uçaklarına havada yakıt ikmali yaparak kesintisiz uçuş imkanı sağlamasıyla Hava Kuvvetleri Komutanlığı'nın uçuş gücüne güç katıyor. AA ekibi, İncirlik'teki 10. Tanker Üs Komutanlığı'nda konuşlu filonun havada yakıt ikmali için yaptığı hazırlıklardan, tanker uçağından F-16, F-4 ve önümüzdeki günlerde Hava Kuvvetleri Komutanlığının envanterine katılacak olan havadan ihbar ve kontrol uçağına (Awacs) havada yakıt ikmali yapılmasına kadar tüm süreçleri görüntüledi. Uçuş öncesi uçak komutanı ekibiyle birlikte brifing toplantısı yaparak kullanacakları güzergah ve ikmal yapılacak uçakların özellikleriyle ilgili bilgi aldı. Daha sonra piste geçen uçuş ekibi KC135 R tipi tanker uçağın teknik brifingini aldı. Uçak komutanı son kontrolleri yaptıktan sonra ekip uçaktaki yerini alarak havalandı.


FOTO GALERİ


- Awacs'a havada yakıt ikmali yapıldı
Akhisar üzerine gelen tanker uçak, burada, önümüzdeki günlerde Hava Kuvvetleri Komutanlığının envanterine katılacak olan ve şu an test uçuşları yapan havadan ihbar ve kontrol uçağıyla buluştu.
Karada yaklaşık 8 kilometre uzaklığa denk gelen 24 bin feet yükseklikte ve saatte 800 kilometre hızda gerçekleşen buluşmada havadan ihbar ve kontrol uçağı tanker uçağın arka kısmına yanaştı.
"Boom" adı verilen aparatla gerçekleştirilen ikmal öncesinde boom operatörü uçakta kendisi için ayrılan yere geçti. Kurulan telsiz irtibatının ardından havadan ihbar ve kontrol uçağı yakıt ikmal kapağını açarak tanker uçağına yaklaştı. Boom operatörü tarafından aparat bir kol yardımıyla ikmal aparatı açılan yakıt kapağına yerleştirilerek yakıt transferi yapıldı.
Filo ekibi daha sonra saatte 950 kilometre hızla giderken de 8 F-16 ve 4 F-4 uçağına havada yakıt ikmali yaptı. Hızlı bir şekilde yapılan ikmal sırasında her iki uçak aynı hızda giderken, ikmalin ardından uçaklar görevlerine devam etti.
Tüm uçaklara ikmal yapmak için gece gündüz olmak üzere yaklaşık 6 saat havada kalan filo ekibi, görevini başarılı şekilde tamamladıktan sonra 10. Tanker Üs Komutanlığı pistine dönüş yaptı.
- Filo savaş uçaklarına kesintisiz uçuş imkanı sağlıyor
101'inci Havada Yakıt İkmal Filo Komutanı Hava Pilot Kurmay Yarbay Abdullah Demirel, yaptığı açıklamada, filonun 1995 yılında Adana İncirlik'te konuşlu 10'uncu Tanker Üs Komutanlığı içerisinde kurulduğunu belirterek, Türk Hava Kuvvetleri'nin tek havada yakıt ikmal filosu olduklarını söyledi.
Havada yakıt ikmalini dünyada az sayıda ülkenin gerçekleştirebildiğinin altını çizen Demirel, "Türkiye sahip olduğu havada yakıt ikmal kapasitesiyle ABD, İngiltere ve Fransa ile birlikte dünyada bu konuda söz sahibidir. Filomuzun görevi savaş uçaklarının havada kalış sürelerini artırarak dünyanın her tarafında uçaklarımızın harekat görevlerini icra etmelerini sağlamaktır. Bu özelliğiyle filo komutanlığı tam bir kuvvet çarpanıdır" dedi.
Demirel, filonun kurulduğu günden bu yana terörle mücadele, sınır güvenliği ile NATO görevlerinde savaş uçaklarının dünyanın her tarafında görev yapmasını sağladığını anlatarak, 101'inci Havada Yakıt İkmal Filo Komutanlığı'nın F-16'ların havada kalış sürelerini artırarak sınırların kesintisiz olarak güvenliğinin sağlanmasına katkı sağladığını ifade etti.
Demirel, personeliyle birlikte Türk Hava Kuvvetleri'nin dünyada bir vurucu güç olmasına katkı sağlamaktan gurur duyduğunu sözlerine ekledi.
Filo Eğitim Subayı Hava Pilot Yüzbaşı Ünal Kahraman da uçuş ekibinin tüm hava şartlarında uçabilecek, dünyanın her yerinde görevi yerine getirebilecek şekilde uluslararası standartlarda eğitildiğinin altını çizerek, tanker uçakları kullanan pilotların savaş pilotları ve yeni mezun teğmen pilotlar arasından seçildiğini anlattı.
Havada yakıt ikmali yapan tanker uçağı kullanmanın zorluklarını anlatan Kahraman, "Tanker uçağı pilotları yakıt ikmal görevi yaptığı için hem yakıt alan uçakların durumlarını hem de kendi uçağının durumunu aynı anda değerlendirmek zorunda. Tanker uçağı hem düşük hem de yüksek süratlerde yakıt ikmali yapabilir. Pilotlarımız tanker uçağının tüm karmaşık sistemlerini etkin ve emniyetli şekilde kullanabilir" dedi.
Filonun en genç pilotu teğmen Hızır Özyuva ise modernize edilmiş KC135 tanker uçağını tüm kabiliyetlerini en etkin şekilde kullanmayı öğrendiklerini belirterek, şöyle konuştu:
"Havada yakıt ikmali görev öncesinden başlayarak çok detaylı bir hazırlığı gerektiren, yorucu, hata kabul etmeyen fakat bir o kadar da zevkli görevlerdir. Her türlü meteorolojik koşulda gece veya gündüz yerden 8 kilometre yukarıda saatte 950 km süratle uçan iki uçağın birbirine yaklaşarak kenetlenmesi ve verilen yakıtın durumuna göre bu durumun 10 dakika ve üzerinde sürmesi bu işin dünyada riskli işler sıralamasında en üst sıralarda yer almasına neden oluyor. Böyle zor ve karmaşık bir görevin ardından tekrar dönüp meydana inmek genç bir pilot açısından ulaşılabilecek en üst noktadır. Bizler bütün bu riskli görevleri her zaman her şeyin en iyisine layık olan yüce milletimizin ve güzel vatanımızın emniyetini sağlamak amacıyla icra ediyoruz."
- Havada yakıt ikmalinin detayları
Havada yakıt ikmal operatörü astsubay kıdemli çavuş Hasan Kargın ise havada yakıt ikmalinin titizlik gerektiren, hata kabul etmeyen bir iş olduğunu vurgulayarak, havada yakıt ikmal operatörlerinin sürekli kendilerini geliştirmek zorunda olduğunu söyledi.
Aldıklar kaliteli eğitim sayesinde görevlerini hatasız şekilde yerine getirdiklerini ifade eden Kargın, ikmalin nasıl yapıldığını şöyle anlattı:
"Havada yakıt ikmali uçağın kuyruk kısmına monte edilmiş, gerektiğinde tüm eksenlerde kumanda edilebilen bir mekanizmaya sahip. Yakıt ikmali zamanı geldiğinde boom operatörü uçağın arka kısmında uçuşun ters istikametinde yatarak yerini aldıktan sonra yakıt alacak uçaklarla koordineyi kurar ve uçak yaklaşık 5 metreye kadar yaklaşır. Bu yaklaşımdan sonra "Boom" adı verilen aparatı yakıt alacak uçağın ikmal kapağına doğru uçurarak havada kenetlenmeyi sağlar. Kenetlenme sağlandıktan sonra ön taraftaki pilotlar sistemi basınçlandırarak diğer uçağa transfer işlemini başlatır. Yaklaşık 3 tona kadar yakıt verme imkanımız var. Sadece güneşli havalarda değil gerektiğinde gece şartlarında, bulut içinde, türbülansta dahi havada yakıt ikmali yapabilme kabiliyetine sahibiz. Havada yakıt ikmali yerden yaklaşık 8 kilometre yükseklikte ve saatte 950 kilometre hıza kadar yapılabilmektedir."
- Havada yakıt ikmalinden ilginç bilgiler
Havada yakıt ikmalinin yapıldığı boom sistemi uçağın kuyruk kısmına bağlı olan iç içe geçmiş iki borudan oluşuyor. Borular, yakıt ikmali için açıldığında 14 metre uzunluğa ulaşıyor.
Tanker uçağından bir dakikada verilen yakıt, bir arabanın bir yıllık ihtiyacını karşılayabilir. Uçağın lastikleri için kullanılan malzemeden 100 otomobil lastiği üretilebilir.
Uçakta taşınacak maksimum yakıt bir arabanın 46 yıllık ihtiyacına karşılık geliyor. Uçaktan 8 dakikada verilen yakıt ise bir benzin istasyonun pompasından ancak 24 saatte verilebiliyor.