Doğu ve Güneydoğu'yu kalkındıracak dev hamle

23 ili kapsayan Cazibe Merkezleri programı kapsamında Doğu ve Güneydoğu’ya 19,6 milyar liralık yatırım yapılacağını bildiren Başbakan Binali Yıldırım, öngörülen istihdam sayısının ise 112 bin kişi olduğunu söyledi

FİKRET ÇENGEL ANKARA

Cazibe Merkezleri Programı kapsamında başvurular bugün başlıyor. 23 ilde uygulamaya konulacak program ile Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde yatırım yapacak olan firmalara faizsiz kredi desteği, makine ve techizat desteği, ücretsiz arazi desteği gibi dev destekler sağlanırken, bölgenin fabrikalarla yeniden ayağa kalkması sağlanacak. “Cazibe Merkezleri Programı”nın lansmanın yapan Başbakan Binali Yıldırım, 28 Kasım 2016-11 Ocak 2017 tarihlerini kapsayan ön talep döneminde bin 200 başvuru aldıklarını belirterek, “Toplam yatırım tutarı ise 19 milyar 600 milyon. Öngörülen istihdam 112 bin 400. Şu ana kadar ön talep toplamada gelen teklifler bu düzeyde. Üretim-imalatla ilgili olanları yaklaşık 13 milyar, diğer kısmı da hizmet sektörüyle ilgili talepler. Gayet yoğun bir ilgi var. Üretime destek var, hizmet sektöründe faaliyet gösteren çağrı merkezi, veri merkezi kurulması var. Yatırım yapanlara ücretsiz danışmanlık hizmeti verilecek. Yatırım için yer vereceğiz. Fabrika-bina yapımına destek verilecek. Yatırım için sıfır faizli yatırım kredisi verilecek. Faiz oranı indirilmiş işletme kredisi verilecek. Düşük faizli işletme kredisi vereceğiz. İllerde yatırım destek ofisleri var. Yatırım destek birimine müracaat edilecek. Ya da doğrudan Kalkınma Bankası’na müracaat edilecek” dedi.

Teröre darbe vuracak
Desteğin ekonomiye ivme kazandıracağını ifade eden Başbakan Binali Yıldırım, şunları söyledi: Özelikle terörün yoğun bir şekilde milletimizin canını sıktığı, rahatsız ettiği bölgeleri bir yandan terörden temizlenmiş güvenli hâle getirirken bir yandan da geciken yatırımları başlatmak ve böylece doğudan batıya göçü azaltmak birinci hedef. İkinci hedef bölgedeki kalkınmayla ilgili açığı ortadan kaldırmak. Aslında belirlediğimiz bu 23 ile yapılacak yatırım bir anlamda Türkiye’nin tamamına yapılan yatırım anlamına geliyor. Buralara yatırım yaparsak o zaman doğudan batıya göç azalacak, bölgesel kalkınma sayesinde doğu batı arasındaki refah farkı da tamamen giderilecek, terörün ana istismar konularından biri olan bir alan da böylece ortadan kaldırılmış olacak.

OSB’lerde ücretsiz arazi

Program kapsamında başvurusu kabul edilen yatırımcıya ücretsiz arazi tahsis edilecek. Öncelik organize sanayi bölgesine verilecek. OSB’lerde yatırıma uygun arsa yoksa, o zaman hazinenin arazilerinden uygun arsa temin edilecek. Organize sanayi bölgesi parselleri büyükşehirlerde yatırım izleme ve koordinasyon başkanlıklarına, diğer şehirlerde ise il özel idarelerine devredilecek ve bu fabrika binaları, fizibiliteye uygun olarak tahsis edilecek.

Fabrika için 10 milyon lira

Bina yapımı desteği, yatırım yeri temin edilen imalat sanayii yatırımları ve çağrı merkezi yatırımları için veriliyor. Destek 20 bin metrekare ve 10 milyon TL üst sınırı ile uygulanacak, kalanı öz kaynakla karşılanacak. Bina, yatırımcıya rayiç kira bedelinin yüzde 10’u üzerinde kiralanacak. Mülkiyet, taahhütlerin asgari 15 yıl yerine getirilmesi halinde yatırımcıya devredilecek. Devir bedeli, binanın tamamlandığı andaki nominal değeri üzerinden tahsis edilecek.

Tesisi taşıyana 1 milyon lira

Üretim tesisi taşıma desteği, üretim tesisini program kapsamındaki illere taşıyacak yatırımcılara yönelik uygulanacak. 2 yıl içinde taşımak ve asgari 200 kişilik istihdam oluşturma kaydıyla işletme başına 1 milyon TL’ye kadar nakdi destek verilecek. Tesisini taşıyan yatırımcıların yatırımları yeni yatırım kabul edilecek, taşındığı bölgenin istihdama yönelik teşviklerinden yararlandırılacak.

Kişi başı 2.500 lira verilecek

Çağrı merkezi yatırımı desteğinin uygulanmasında, asgari 200 kişi istihdam ve hizmet sözleşmesi yapmış olma şartı aranacak. Atıl kamu binaları tahsil edilebilecek. Fiber iletişim altyapısı desteği sağlanacak. Kurulum aşamasında personel eğitim desteği verilebilecek (Personel başına en fazla 2 bin 500). Yatırım yeri tahsisi desteği ve bina yapımı desteğinden faydalanılabilecek (Üst limit 4 bin TL).

Üretim tesisini yenileyene kredi

Üretim tesislerini yenilemek, işini geliştirmek isteyenlere sıfır faizli kredi verilecek. Bunun için 2 milyon lira yatırım tutarı ve en az 30 kişiye iş garantisi şartı aranacak.

100 milyonun üzeri özel destek var

Tekil, bölgesel, birkaç şehre hitap eden ve birçok insana doğrudan, dolaylı iş, aş temin eden yatırımlar ayrıca desteklenecek. Bu firmalar için 100 milyon lira ve üzeri yatırım şartı aranacak.

İşletmelere faiz indirimli kredi

Faiz indirimli işletme kredisi desteği kapsamında Türkiye Kalkınma Bankası AŞ’nin işletme kredilerinde uyguladığı cari faiz oranından yüzde 50 indirim yapılacak. Kredinin vadesi, 1 yıl anapara ödemesiz dönem dahil 4 yıl, yerli makine-teçhizat veya yerli patente dayalı teknoloji kullanımında 2 yıl anapara ödemesiz dönem dahil 5 yıl olacak.

Danışmanlık ücretsiz olacak

Makine ve techizat desteği kapsamında ithal ürün için 2 yıl ödemesiz sıfır faizli 6 yıl kredi verilecek. Yerli makine teçhizat veya yerli patente dayalı teknoloji kullanımında ise 3 yıl ödemesiz 10 yıl olacak. Krediye konu yatırımın asgari yüzde 30’u öz kaynaklardan karşılanacak. Kullanılmış makine-teçhizata kredi kullandırılmayacak.

Veri merkezinin elektriği devletten

Veri merkezi yatırım ve enerji desteği, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının olumlu görüşü üzerine, asgari 5 bin metrekare beyaz alana sahip, TIER-3 veya üstü standartta hizmet verecek veri merkezleri geçerli olacak. Destek kapsamında elektrik enerjisi maliyetlerinin KDV hariç yüzde 30’u devlet tarafından karşılanacak.

İşte o iller

Elazığ, Malatya, Adıyaman, Tunceli, Bingöl, Erzurum, Erzincan, Gümüşhane, Bayburt, Van, Hakkâri, Muş, Bitlis, Kars, Ardahan, Ağrı, Iğdır, Diyarbakır, Şanlıurfa, Mardin, Batman, Siirt ve Şırnak.

Bankaların takipçisiyiz

Başbakan Yıldırım, Maliye Bakanı, Gümrük ve Ticaret Bakanı, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanı, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanı, Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanı, Sağlık Bakanı’nın bölgeyle doğrudan ilgili bulunduğunu ve bölgeleri onlara zimmetlediklerini, bakanların çalışmaları takip edeceklerini, nerede, ne aksaklık varsa bunların giderilmesi için çalışacaklarını kaydetti. Yıldırım, Nurettin Canikli, Mehmet Şimşek ve kendi görevinin de işlerin doğru dürüst yapılıp, yapılmadığını takip etmek olduğunu belirterek, “Arkadaşlar uygulayacak, bir aksaklık varsa onu da gidermek benim boynumun borcudur. Burada milletimizin huzurunda söz veriyoruz. Verdiğimiz sözün eksiksiz yerine getirilmesi de bizim boynumuzun borcudur. Sonra biz duymadık, bilmiyoruz falan mazeret istemiyorum. Programı sağır sultan duydu, siz ‘duymadım’ derseniz, üzülürüm, herkes duydu, herkes takip edecek. Nerede iş aksıyorsa, nerede sorun varsa, bu sorunları bize ileteceksiniz, ilgili valilerimize, olmadı bakanlıklarımıza, olmadı bize. Zaman kaybetmeye tahammülümüz yok” dedi.