Esrar kullanımı sigaraya yetişiyor

OKULLARDA günümüze kadar yapılan en kapsamlı araştırmadan çıkan sonuç ürkütücü: Sigara, alkol ve uyuşturucuyla tanışma yaşı 14'e kadar düştü. Çocuk yaşta bağımlılar var...

GÖKHAN KAYA

Sunuş
Kimi zaman bir annenin feryadını okuruz gazetelerden "evladımı bu illetten kurtarın" diye. Kimi zaman da uyuşturucu alabilmek için para bulması gereken ve uyuşturucu sebebiyle krize giren bir evladın, anne-baba katili olduğunu okuruz. Aileler, çocuklarını uyuşturucu, alkol ve sigara gibi bağımlılık yapan bu maddelerden ne kadar korumaya çalışsa da, birçok insanın bu maddelerle günümüz dünyasında karşılaşmaması neredeyse imkânsız hâle geldi. Bizim bu dizideki amacımız, bugün Türkiye'de bağımlılık yapan maddelerin geldiği noktayı gözler önüne sererek, ailelerin biraz da olsa dikkatini bu yöne çekebilmek... G.K.

Son yıllarda özellikle Avrupa ülkelerinde artış gösteren sigara, alkol ve uyuşturucu kullanımının Türkiye'yi de içine almaması için yapılan çalışmalara rağmen insanların bir şekilde bu maddelerle yollarının kesiştiği ortaya çıktı. Türkiye Uyuşturucu ve Uyuşturucu Bağımlılığı İzleme Merkezi'nin (TUBİM) hazırladığı 2012 Türkiye Uyuşturucu Raporu'na göre; gençler arasında sigara, alkol ve uyuşturucuya başlama yaşı 14'e kadar indi.
Okullarda günümüze kadar yapılan en kapsamlı madde kullanım yaygınlığı çalışmasını gerçekleştiren TUBİM'in araştırmasında, 11 bin 812 öğrenciye ulaşıldı. Öğrencilerin yüzde 49'unu kız, yüzde 51'ini ise erkekler oluştururken, yaş aralığı 14-19 olarak kaydedildi. Araştırma sonuçlarına göre; öğrencilerin yüzde 48.2'sinin ailesinde tütün kullanan birisi mevcut ve incelenenlerin yüzde 26.7'si sigara, puro, pipo, nargile gibi bir tütün ürününü denemiş. Tütün ürününü ilk defa deneme yaşı ortalaması ise 14 olarak ortaya çıktı.
Öğrencilerin yüzde 15.2'sinin ailesinde alkol kullanan bireyler bulunuyor ve yüzde 19.4'ü alkollü içecekleri denemiş. İlk deneme yaşı ortalaması ise 14 olarak tespit edildi.
Öğrencilerin yüzde 6.5'inin ailesinde hastalık dışında ilaç kullanan bulunuyor. İlaçları ilk defa kullanma yaşı ortalamasının ise sigara ve alkolde olduğu gibi 14 olduğu görüldü. Öğrencilerde herhangi bir yasa dışı bağımlılık yapıcı maddenin en az bir kere denenme oranı yüzde 1.5 olarak bulundu. Bu oran erkeklerde yüzde 2.3, kızlarda ise yüzde 0.7 olarak hesaplandı. Maddeyi ilk defa kullanma yaşı ortalaması ise yine 14 olarak çıkması dikkat çekti.

ERKEKLERDE?DAHA?FAZLA
Bağımlılık yapan maddeler arasında esrarın Avrupa ve dünyada en yaygın kullanılan madde olduğu uluslararası raporlarda belirtiliyor. Dünyadaki kullanım oranının yüzde 2.6 ile 5.0 arasında olduğu, kullanıcı sayısının da 119 -225 milyon kişi arasında olduğu tahmin ediliyor.
Esrar üzerinde detaylı olarak durulduğunda, hayat boyu esrar kullanma yaygınlığı yüzde 0.7 olarak bulundu. Bu oran erkeklerde yüzde 1.1, kadınlarda yüzde 0.2 olarak tespit edildi. Esrarı ilk defa kullanma yaşı ortalaması ise 20 olarak belirlendi. Türkiye'de güvenlik güçlerinin yaptığı operasyonların en çok esrara yönelik olduğu kaydedilirken, esrar, Türkiye'de ele geçirilen uyuşturucular arasında, hem olay hem de yakalama miktarı bakımından ilk sırada geliyor. Bu durum esrarın kullanıcı sayısının fazla olması, kenevirin her yerde yetiştirilebilmesi ve bu bitkiden esrar elde edilebilmesinin kolay olmasından (esrar elde etmek için herhangi bir kimyasal işleme ihtiyaç duyulmamasından) kaynaklanıyor.

TEDAVİDE ERKEKLER BİRİNCİ
2011 yılı içerisinde 22 bağımlılık tedavi merkezinin 21'inden temin edilen verilere göre; toplam 5 bin 214 yatarak tedavi başvurusu gerçekleşti. Yapılan analizler ise, 22 tedavi merkezinin 11'inde yatarak tedavi gören ve haklarında "Türkiye Madde Kullanıcılarında Tedavi Bildirim Sistemi Formu" doldurulmuş olan 2 bin 117 hastayı kapsıyor. 2011 yılında yatarak tedavi görenlerin cinsiyete göre dağılımları incelendiğinde; yüzde 93.34'ünün (1.976) erkek, yüzde 6.57'sinin (139) kadın olduğu anlaşılıyor. Bu durumun, kadınlarda madde kullanım sorununun daha az oluşundan mı yoksa başvurularının daha az oluşundan mı kaynaklandığı bilinmiyor. Tedaviye başvuran hastaların 20-29 yaş grubu arasında yoğunlaştığı görülüyor. Bu yaş grubundaki hastaların toplam hastalara oranı yüzde 52,20.
"Bulaşıcı Olmayan Hastalıklara İlişkin Küresel Durum Raporu"na göre ise hem doğrudan tütün kullanımı hem de pasif içicilik şeklindeki tütün kullanımı yüzünden her yıl yaklaşık 6 milyon insan hayatını kaybediyor. 2020 yılına kadar bu sayı 7.5 milyona ulaşacak. Bu ölümler tüm ölümlerin yüzde 10'unu oluşturuyor. Sigara kullanımının akciğer kanserlerinin yaklaşık yüzde 71'ine, kronik solunum yolu hastalıklarının yüzde 42'sine ve kardiyovasküler hastalıkların yaklaşık yüzde 10'una yol açtığı tahmin ediliyor.


SEVİNDİREN?GELİŞME
Öte yandan, Türkiye'de sigara bırakma konusundaki yoğun çabalar sonucunda tiryakilerin sayısında büyük bir düşüş yaşandı ve yaklaşık 2.2 milyon kişi sigarayı bıraktı. Dünya Sağlık Örgütü, ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC) gibi uluslararası kuruluşlar ve Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Hacettepe Üniversitesi, Halk Sağlığı Uzmanları Derneği gibi ulusal kuruluşlarla işbirliği içinde yapılan Küresel Yetişkin Tütün Araştırması 2008 sonuçlarına göre, 15 yaş üzeri sigara kullananların oranı yüzde 31.2 idi. (Kadınların yüzde 15.2'si, erkeklerin yüzde 47.9'u...), Yaklaşık 16 milyon kişi sigara kullanıyordu. Aynı araştırma 2010 yılında tekrarlandı ve 15 yaş üzeri sigara kullananların oranı yüzde 27.1 (kadınların yüzde 13.8'i, erkeklerin yüzde 40.7'si); sigara kullanan kişi sayısı ise 14 milyonun altına düşmüş olarak belirlendi.

13 yaşında tedavi gören uyuşturucu müptelası!
Uyuşturucu kullanımına yönelik araştırmanın analizlerine göre; tedavi gören kişilerin yaş ortalaması 27.31... En küçük kişinin yaşı 13, en büyük kişinin yaşı 65. Yatarak tedavi görenlerin 5'i, 15 yaş altında. Ayrıca yatarak tedaviye başvuran hastaların yarısından fazlası 20-29 yaş grubu arasında yer alıyor. İlk kullanım yaşı ortalaması ise 20.8 olarak ortaya çıkarken, hastaların yüzde 64.81'inin ilköğretim mezunu olması dikkat çekiyor. Yatan her üç hastadan ikisi eroin bağımlısı.

"ESRAR HATIRASI!" SOSYAL MEDYADA!
11 Nisan tarihinde ilginç bir haber yansıdı Tekirdağ'dan... Esrar partisi yapan gençler, bu gayet normal bir durummuş gibi esrar içerken çektikleri fotoğraflarını Facebook'ta paylaştı. Gençlerin kimliğini belirleyen polis, ifadelerine başvururken, fotoğrafı profilinde paylaşan F.D.'nin daha önce de uyuşturucu kullanmaktan sabıkalı olduğu bildirildi.