Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
Sultan’ın elleriyle inşa ettiği kütüphane! Abdülhamid Han’ın eseri Beyazıt’ta sergileniyor
Sultan Abdülhamid, kurulmasına öncülük ettiği Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi’ne elleriyle yaptığı bir kitaplık da hediye etmiş. O eser, 142 senedir kütüphanede muhafaza ediliyor ve mekâna ayrı bir ruh katıyor...
MURAT ÖZTEKİN - Sultan Abdülhamid’in hattın yanı sıra sanat seviyesinde bir marangozluk merakı da vardı. Padişah, Yıldız Sarayı’nın içinde inşa ettirdiği atölyesinde onlarca ahşap eser meydana getirdi. Sultan’ın bazı kişilere hediye olarak da verdiği bu ahşap eserler, zamanla farklı ellere geçti. Günümüzde daha ziyade saraylarda karşımıza çıkan padişahın elleriyle yaptığı eserler arasında kitaplıklar da yer aldı. Onlardan biri ise Türkiye Yazma Eserler Kurumu’na bağlı Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi’nde sergileniyor.
ENTERESAN BİR HİKÂYESİ VAR
Eserin enteresan bir hikâyesi var: Sultan II. Abdülhamid tarafından “Kütüphane-i Umumi-i Osmani” adıyla bir kütüphane kurulması kararlaştırılıyor. Osmanlı Devleti’nde vakıflara ait yüzlerce kütüphane bulunuyor ama bu, devlete ait yani ilk resmî kütüphane şeklinde planlanıyor. Kütüphanenin inşa çalışmasına ve tefrişatına büyük önem veriliyor; bir an evvel açılabilmesi için II. Abdülhamid Han şahsi bütçesinden yardımda bulunuyor. Kütüphanede kitaplar için kullanılan dolapların büyük bir kısmı Sanayi-i Nefise Mektebi’nde yaptırılıyor. Sultan II. Abdülhamid de Yıldız’daki atölyesinde çalışarak el işçiliğiyle yaptığı bir kitap dolabını kütüphaneye gönderiyor. Şimdiki adı Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi olan mekân, 27 Haziran 1884 tarihinde hizmete açılıyor.
Sultan Abdülhamid Beyazıt’ta muhafaza edilen kitaplığı ceviz ağacından yapmış.
OSMANLIDA KİTABA VERİLEN ÖNEMİN SEMBOLÜ
Ceviz ağacı ve el yapımı camla meydana getirilen kitaplık, Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi’nin sergi salonu olarak kullanılan kısımda muhafaza ediliyor. Sultan’ın zarif işçiliğini yansıtan eser, Osmanlıda kitaplara verilen kıymetin sembolü olarak dikkat çekiyor.
TÜYEK İstanbul Bölge Müdürü Salih Şahin
EĞİTİM HAMLESİNDEN DOĞAN KÜTÜPHANE
Eser hakkında Türkiye gazetesinin sorularını cevaplayan TÜYEK İstanbul Bölge Müdürü Salih Şahin, uzun yıllar müdürlüğünü de yaptığı kütüphanenin mazisine dair şunları söylüyor: “Osmanlının son devrinde sadece İstanbul’da 170 civarında vakıf kütüphanesi bulunuyordu. Ancak vakıf kütüphanelerinin hepsi altı gün açık değildi. O dönemdeki hamleyle modern mektepler açıldı; hâliyle kitaplara ve yeni kütüphanelere ihtiyaç ortaya çıktı. ‘Kütüphane-i Umumi-i Osmani’ de bu ihtiyaca binaen kuruldu.”
Kaçırılan yazma eserler bulundu! Kanada'dan Türkiye'ye ilk iade emsal olacak
Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi’nin kuruluşunda Sultan’ın çok çaba sarf ettiğini vurgulayan Şahin “Sultan Abdülhamid’in kütüphanenin kuruluşuna olan alakasını belgelerden okuyabiliyoruz. Para yetmediği zaman ilave edilmiş, Sultan’ın kendi hazine-i hassasından para aktarılmış. Beyazıt’a Sanay-i Nefise Mektebi’nden kitap dolapları gelmiş, ama ceviz bir kitaplığın Sultan Abdülhamid’in elinden çıktığı rivayet ediliyor. Eser, yıllardır ‘Abdülhamid Han dolabı’ olarak biliniyor. Yaklaşık 150 senedir burada muhafaza edilen eser zaten Sultan Abdülhamid’in yaptığı diğer kitaplıklara üslup olarak benziyor. El işçiliğiyle üretilen bu kitaplık, kütüphaneye bir ruhaniyet katıyor. İnsanlar tarihini öğrenince yakından alakadar oluyorlar” diye konuşuyor.
Sultan Abdülhamid’in kitaplığının bulunduğu kısım, “Sultan Abdülhamid Han Sergi Salonu” olarak anılıyor. Hâlihazırda Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi’ni ziyaret edenler, Sultan’ın eserinin bulunduğu odada “Sancak Mushafları” sergisini de görebiliyorlar.
Sultan’ın elleriyle inşa ettiği kütüphane! Abdülhamid Han’ın eseri Beyazıt’ta sergileniyor
42 BİN 500 KIYMETLİ ESER BEYAZIT’TA
Salih Şahin “Beyazıt Kütüphanesi Osmanlının eğitim ve kültür tarihinin bir dönüm noktasını oluşturuyor. Osmanlı müderrislerinin notlarına kadar birçok eser kütüphanemizde bulunuyor. Beyazıt’ta hâlihazırda 12 bin 500’ü elyazması eser, 30 bini ise nadir matbu eser olmak üzere toplam 42 bin 500 kitap bulunuyor. Beyazıt Yazma Eser Kütüphanesi herkese kapılarını açıyor. Kütüphaneye sadece akademisyenler gelmiyor. Mesela kitap meraklısı bir işçiye rastlayabiliyoruz” şeklinde konuşuyor.
