Bosna da Muhteşem Yüzyıl'ı tartışıyor

Ülkede 27 Ağustosta özel bir televizyonda gösterilmeye başlanan ve izlenme rekorları kıran dizi, "Osmanlı ve Kanuni Sultan Süleyman hakkında yanlış izlenim bırakacağı" gerekçesiyle eleştiriliyor. Ünlü Boşnak yönetmen Suleyman Kupusoviç, filmin kendisine "ucuz Hollywood" yapımlarını anımsattığını belirterek, "Dizinin ilk bölümünü izledikten sonra büyük hayal kırıklığına uğradım" dedi. Dizi ilk yayınlandığında Türkiye'de de benzer tepkiler almıştı.

Türkiye'de gösterilmeye başlandığında çeşitli tartışmalara neden olan "Muhteşem Yüzyıl" dizisi, Bosna-Hersek'te de 27 Ağustos'ta izleyiciyle buluşmasıyla birlikte tartışılmaya başlandı.
Bosna-Hersek'in en çok izlenen televizyon kanallarından OBN'de, "Süleyman Veliçanstveni" (Muhteşem Süleyman) adıyla 27 Ağustosta ilk bölümü gösterilen "Muhteşem Yüzyıl" dizisi, izleyiciyle buluştuğu ilk gün ülkenin en çok izlenen dizisi oldu. OBN kanalından yapılan yazılı açıklamada, 17 ile 49 yaş arasındaki kadınlar arasında yapılan araştırmada, "Muhteşem Yüzyıl"ın ülkenin en çok izlenen dizisi olduğunun tespit edildiği bildirildi. Açıklamada ayrıca, dizinin daha ilk bölümünde "ülke genelinde, ağırlıklı kadın olmak üzere, kalabalık izleyici kitlesini ekranlara bağladığı" belirtildi.
Ülkede büyük ilgi gören dizi, Bosna-Hersek medyasında da geniş şekilde yer almaya devam ediyor. Ülkenin günlük gazetelerinden Dnevni Avaz'da, "Osmanlı'nın kötü fotoğrafı" başlığıyla yer alan haberde, diziyle ilgili izleyicilerin, akademisyenlerin ve sinemacıların görüşlerine yer verildi.
Haberin, "Dizideki yanlışlıklar" adlı bölümünde, "Saraydaki kadınların giysilerinin 19. yüzyılda Fransa'daki moda olduğu, Sultanın pantolon giydiği ve Kanuni Süleyman'ın padişah olduğunda 41 yaşında değil, 26 yaşında olduğu" belirtildi.
Türkiye'de de izlenime girdiğinde çeşitli tartışmalara yol açtığı anımsatılan haberde, söz konusu dizinin Bosna-Hersek'te de "benzer bir kaderi" yaşadığına işaret edildi.
Saraybosna Tarih Kurumu Araştırma Görevlisi Sedad Beşliya'nın açıklamasına da yer verilen haberde, "Dizinin tarihi olayları hatalı bir şekilde gösterdiği" ifade edildi.
Beşliya, tarihi konuları ve karakterleri anlatan film ve dizilerin gerçeklikten ve doğruluktan sapmamaları gerektiğini belirterek, "46 yıl hüküm sürmüş ve hükümdarlığının çoğunu savaş alanlarında geçirmiş bir padişahın hayatının sadece haremden ibaret gösterilmesi manevi olarak kabul edilemez. Ayrıca dizi tarihsel olarak da temelsiz ve hatalıdır" ifadesini kullandı.
Saraybosna Şarkiyat Enstütüsü Öğretim Görevlisi Dr. Adnan Kadriç ise, dizinin hem Balkanlar'da hem Osmanlı'nın hakim olduğu diğer ülkelerde büyük yankı oluşturacağını belirtti.
Kadriç, dizinin izleyicinin duygularını "harekete geçirebileceğini" dile getirerek, "Dizideki karakterin Kanuni olması, bazı izleyicide memnuniyet, bazılarında ise rahatsızlığa yol açabilir. Bizler sadece dizinin duygusal boyutundan kurtulabilirsek mantıklı eleştiriler getirebiliriz" dedi.
Gazetenin diziyle ilgili haberinde ayrıca, eski Türk Tarih Kurumu Başkanı Yusuf Halaçoğlu'nun dizi hakkında daha önce yaptığı eleştirilere de yer verildi.

-Dizi sinema dünyasında da tartışmalara neden oldu-

Ülkenin tanınmış sinema oyuncularından Senad Başiç, her ne kadar kendi tarzına hitap etmese de bölgede büyük yankı uyandıran diziyi mutlaka takip edeceğini belirterek, özellikle son zamanlarda Türk yapımcıların başarılı projelere imza attıklarını vurguladı.
Başiç, dizinin Balkanlar'ın tamamında büyük ilgi gördüğüne işaret ederek, "Diziye yönelik olumlu veya olumsuz tepiler var, ancak sanatsal açıdan bakılırsa dizinin izlenmesi gerektiği düşüncesindeyim" diye konuştu.
Bosnalı sinema oyuncusu İzudin Bayroviç ise dizinin ismi de dahil olmak üzere etkili bir pazarlama yoluyla büyük ses getirdiğini ifade etti.
Ünlü yönetmen Suleyman Kupusoviç ise, filmin kendisine "ucuz Hollywood" yapımlarını anımsattığını belirterek, "Dizinin ilk bölümünü izledikten sonra büyük hayal kırıklığına uğradım. Açıkçası Türk yapımcılardan daha iyisini bekliyordum. Bana göre görüntü efektleri itibabiyle ucuz Hollywood yapımlarına benzeyen dizi, konusu itibariyle de magazin programını andırıyor" diye konuştu.
Bu arada, Sırbistan ve Karadağ'da da bir süre önce gösterilmeye başlanan "Muhteşem Yüzyıl" dizisi, buradaki radikal Sırp kesimlerin tepkilerine neden olmasına rağmen, izleyiciden yoğun ilgi görüyor.