Ameliyathaneyi robotlar işgal edecek! Patent süresi bitti, yeni cerrahi robotlar piyasaya çıkmaya başladı

Dünyadaki cerrahi robotik sistemlerin büyük bir bölümünü kuran ve geliştiren Da Vinci firmasının bu alandaki patent korumasının bitmesi üzerine piyasaya yeni robotlar girmeye başladı. Cerrahi robotlara yenilerinin eklenmesi üzerine, ameliyatların ucuzlaması bekleniyor. Çin 50’den fazla robotla geliyor, Amerika üstünlüğü kaptırmak istemiyor. Ameliyathanede Amerika-Çin robotlar savaşı yaşanabilir.

ZİYNETİ KOCABIYIK - Uluslararası Üroloji Araştırmaları Derneği tarafından Muğla’da düzenlenen ve dünyanın önde gelen üroloji uzmanlarının konuşmacı olarak katıldığı “IURES 2025 Kongresi”ne robotik cerrahi teknolojileri damga vurdu. Tek bir firmanın patent sahibi olduğu robotik cerrahi sistemlerinde, patent süresinin bitmesi üzerine yüzlerce firmanın yeni ameliyat robotları üretmeye başladığını belirten uzmanlar, “Bu sistemler teker teker ameliyathanelerdeki yerini almaya başladı. Yakın zamanda her ameliyathanede robotik cerrahi sistemler olacak” değerlendirmesini yaptı.

---

AMELİYATLAR UCUZLAYACAK

Bütün dünyada kullanılan robotik sistemlerin çeşitlerinin çığ gibi büyüdüğünü söyleyen Uluslararası Üroloji Araştırmaları Derneği Genel Sekreteri ve IURES 2025 Kongre Başkanı Prof. Dr. Erdem Canda, “Bu alanda ilk olarak geliştirilerek yaygın olarak kullanılmaya başlayan ve bir Amerikan firması tarafından üretilen Da Vinci robotu 20 yıl patent koruması altında olduğu için diğer firmalar uzun süre robot üretemedi. O sürenin dolması üzerine Amerika’da başka firmaların ürettiği robotik sistemlerle birlikte, İngiliz, İtalyan, Çin ve Japon robotları birbiri ardına piyasaya çıkmaya başladı. Çin 50’ye yakın robot üretti. Bu robotlar birbirlerinin eksiklerini tamamlayarak piyasaya çıkıyor. Robotik cerrahi sistemlerinin hem kuruluşu hem de bakımı son derece pahalı. Bu yüzden günümüzde hasta açısından bakılırsa ameliyatları da pahalı. Ancak sayının artması maliyetleri de düşürecek. Robotik ameliyatlar daha ucuza ve erişilebilir seviyelere inecek” dedi.

---

ROBOTİK CERRAHİDE BÖLGESEL MERKEZ OLDUK

Türk cerrahlarının robotik ameliyatlar konusunda ileri seviyeye ulaştığını söyleyen Uluslararası Üroloji Araştırmaları Derneği Başkanı Prof. Dr. Fatih Atuğ, “Türkiye’de 50’den fazla robotik sistem olup, bunların büyük bir çoğunluğu özel hastanelerde bulunuyor. Ancak üniversite hastaneleri ve bazı eğitim araştırma hastanelerinde de kullanılıyor. Ülkemizde robotik cerrahinin kullanıldığı başta Ankara, İzmir, İstanbul, Antalya’ya, Diyarbakır ve Erzurum gibi Doğu’daki şehirlerimiz de eklenmeye başladı. Türkiye robotik cerrahi alanında bölgesel bir merkez hâline geldi. Almanya, İngiltere, Rusya, Irak, Katar, Bahreyn, Suudi Arabistan ve Libya gibi ülkelerden binlerce hasta ileri robotik cerrahi olanakları için Türkiye’yi tercih etmektedir. Türk cerrahlar, hem robotik sistemlerin klinik kullanımı hem de eğitim alanında elde ettikleri başarılarla artık Avrupa ve Amerika’daki meslektaşlarıyla aynı seviyede hatta birçok alanda öncü konumda. Kongrede Türk hekimleri tarafından yapılan ve yabancı ülkelerdeki hekimler tarafından anlık bağlantılarla izlenen beş canlı cerrahi gerçekleştirildi. Bu ameliyatlardan biri Medtronic Hugo robotu ve Microport Tomai robotu kullanılarak yapıldı” diye anlattı.

---

KANSER TEDAVİSİNDE BAŞARIYI ARTIRIYOR

Türkiye’de hem maliyetinin yüksek olması hem de robotik sistemlerin her hastanede bulunmaması sebebiyle ürolojik ameliyatlarda robot kullanımının yüzde 30’larda kaldığını söyleyen Uluslararası Üroloji Araştırmaları Derneği Önceki Başkanı Prof. Dr. Öner Şanlı, “Daha az kanama, daha az kan verme ihtiyacı, daha küçük kesiler yapılması sebebiyle daha az komplikasyon ve daha çabuk iyileşme sağlar. Dört küçük kesiden giren 8 mm’lik enstrümanlarla yapılan ameliyatlarda üç boyutlu görüntülerle, elin giremeyeceği ve gözün göremeyeceği noktalara ulaşılabilmesi, normalde yapılamayacak manevraların robotun kolları sayesinde yapılması operasyonların başarısını da çok üst seviyelere taşıyor. Ayrıca robotik cerrahi ile kanser hastalarında tümörün yok edilmesi oranları artarken, sinirler de korunabiliyor. Böylece ameliyat sonrasında ortaya çıkan fonksiyon kayıplarının da önüne geçilebiliyor” dedi.

---

PROSTAT ROBOTA EMANET

Robotik cerrahinin bütün dünyada giderek daha fazla tercih edilmeye başladığını söyleyen Uluslararası Üroloji Araştırmaları Derneği Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Emre Huri, “ABD’de prostat kanseri ameliyatlarının yüzde 99’u robotla yapılıyor. Bunun dışında böbrek kanseri ve mesane kanserinde robotik cerrahiyi kullanıyoruz. Mesela mesane kanserlerinde mesane alındıktan sonra yine robotik cerrahi ile ince bağırsaktan yeni bir mesane yapabiliyoruz. Üroloji dışında genel cerrahi ve jinekolojik birçok hastalığın ameliyatlarında yaygın olarak kullanılıyor. Bunun dışında göğüs boşluğundaki bir grup akciğer ve kalp hastalıklarının ameliyatlarında da kullanılıyor” dedi.

---

GENÇ CERRAHLARA UYARI: ROBOT, MİNİBÜS ŞOFÖRÜ KOLTUĞU DEĞİL

Robotik sistemlerin sayısal artışı ve hastanelerde daha fazla robot kullanılmaya başlanmasının da dezavantajları olabileceğini söyleyen Prof. Dr. Fatih Atuğ, eğitimin çok önemli olduğunu belirterek, “Herkese robotla ameliyat yapılacak diye bir şey yok. Ancak uygun vakalarda robotik cerrahinin avantajları son derece açık. Ancak başarıda cerrahın eğitiminin ve tecrübesinin önemi büyük. Robot minibüs şoförü koltuğu değil. Bilen bilmeyen herkes oturmamalıdır. Ülkemizde de robotik cerrahi simülasyon merkezlerinde son derece başarılı eğitimler veriliyor. Ameliyatı robot değil cerrah yapıyor. Genç meslektaşlarımıza önerim, bu işi ciddiyetle öğrenin ama hastanızın üzerinde öğrenmeyin” diye konuştu.

#r-1157518#

Robotik cerrahi, ‘kansız cerrahi’ olarak bilinen laparoskopinin en gelişmiş hâli. Bir cerrah tarafından yönetilen, bilgisayar ve yazılım temelli bir cihazla yapılıyor. Bugüne dek dünyada 12 milyon, Türkiye’de 50 binden fazla robotik cerrahi ameliyatı yapıldı.