Önleyici sağlıkta yeni dönem: Sigaranın cezası 'Sağlıklı Hayata Katkı Fonu'na
Sağlık Bakanlığı, “önleyici sağlık” modeline geçiş kapsamında “Sağlıklı Hayata Katkı Fonu” kurmaya hazırlanıyor. Zararlı tüketimden elde edilecek gelirle finanse edilecek fon, kronik hastalıkları azaltmaya yönelik projelere kaynak sağlayacak.
- Sağlık Bakanlığı, önleyici sağlık yaklaşımı konusunda yeni bir adım olarak 9 maddelik bir kanun teklifi taslağı hazırladı.
- Taslakla birlikte, “Sağlıklı Hayata Katkı Fonu” adıyla yeni bir finansman mekanizması kurulacak ve bu fonun temel amacı toplum sağlığını korumaya yönelik projelere sürdürülebilir kaynak sağlamak olacak.
- Bu düzenleme, mevcut tedavi odaklı sistemden riskleri azaltmaya yönelik politikalara öncelik veren önleyici modele geçişi hedefliyor.
- Fonun gelir kaynakları arasında tütün ürünleri başta olmak üzere sağlığa zararlı tüketim kalemlerinden elde edilecek paylar, çeşitli katkı payları ve idari yaptırımlar yer alacak.
- Fon kaynakları, halk sağlığı kampanyaları, erken teşhis ve tarama programları, sağlıklı yaşam merkezleri, eğitim ve farkındalık projeleri gibi önleyici sağlık politikalarına yönlendirilecek.
ESMA ALTIN / ANKARA - Sağlık politikalarında son dönemde önemi artan “önleyici sağlık” yaklaşımı konusunda Sağlık Bakanlığı yeni bir adım atıyor. Bakanlık tarafından hazırlanan 9 maddelik kanun teklifi taslağına göre, “Sağlıklı Hayata Katkı Fonu” adıyla yeni bir finansman mekanizması kurulacak. Fonun temel amacı, toplum sağlığını korumaya yönelik projelere sürdürülebilir kaynak sağlamak olacak.
TEDAVİ ODAKLI SİSTEMDEN ÖNLEYİCİ MODELE GEÇİŞ
Taslak düzenleme, sağlık sisteminde önemli bir paradigma değişimine işaret ediyor. Mevcut yapıda ağırlıklı olarak hastalık oluştuktan sonra devreye giren tedavi hizmetleri öne çıkarken, yeni modelde riskleri azaltmaya yönelik politikalar önceliklendiriliyor. Bu kapsamda, özellikle kronik hastalıkların artışı ve sağlık harcamalarının yükselmesi, düzenlemenin arkasındaki temel gerekçeler arasında gösteriliyor. Obezite, diyabet ve kalp-damar hastalıkları gibi büyük ölçüde önlenebilir sağlık sorunlarının, sistem üzerindeki yükü artırdığına dikkat çekiliyor.
2040 yılında satana milyonluk ceza geliyor: Sigara Türkiye'de tarihe gömülecek!
FONUN GELİR KAYNAĞI: ZARARLI TÜKETİM
Yeni modelin en dikkat çekici yönlerinden biri, finansman yapısı. Taslağa göre fonun gelirleri; tütün ürünleri başta olmak üzere sağlığa zararlı tüketim kalemlerinden elde edilecek paylar, çeşitli katkı payları ve idari yaptırımlardan sağlanacak. Bu şekilde, “zararlı tüketimden elde edilen gelirin, toplum sağlığına aktarılması” modeli kurulacak. Böylece hem risk oluşturan alışkanlıkların azaltılması hem de bu alışkanlıklardan kaynaklı sağlık maliyetlerinin dengelenmesi hedefleniyor.
HARCAMA ALANLARI NETLEŞİYOR
Fon kaynaklarının kullanımında öncelik, tedavi edici değil önleyici sağlık politikalarına verilecek. Buna göre: halk sağlığı kampanyaları, erken teşhis ve tarama programları, sağlıklı yaşam merkezleri, eğitim ve farkındalık projeleri desteklenecek.
MERKEZİ YÖNETİM VE DENETİM
Fonun yönetiminin kamu otoritesi tarafından yürütülmesi, harcamaların ise belirli kriterler çerçevesinde denetlenmesi öngörülüyor. Böylece kaynakların doğrudan toplum sağlığına katkı sağlayacak alanlara yönlendirilmesi amaçlanıyor.
