ABD ve İran arasında Cenevre görüşmelerinin ertelendiği iddia edildi!
Al Arabiya ve Al Hadath'a konuşan üst düzey kaynaklara göre, İran ile ABD arasında üzerinde çalışılan mutabakat metni için uzaktan imza seçeneği değerlendiriliyor. Kaynaklar, daha önce Cenevre'de yapılması planlanan görüşmelerin geçici olarak ertelendiğini, teknik detayların ise ilerleyen süreçte İslamabad'da ele alınabileceğini iddia etti.
- Taraflar arasında daha önce İsviçre'de yüz yüze yapılması planlanan Cenevre görüşmeleri geçici olarak ertelendi.
- Anlaşmanın teknik detaylarını netleştirmek üzere diplomatik heyetler daha sonra Pakistan'ın başkenti İslamabad'da fiziki olarak bir araya gelecek.
- Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, anlaşma metninin önümüzdeki 24 saat içerisinde tamamlanmasını ve elektronik ortamda imzalanmasını beklediklerini belirtti.
- Anlaşma taslağına göre ABD, İran'ın dondurulmuş varlıklarını serbest bırakacak ve petrol yaptırımlarını kaldıracak, İran ise Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ablukasını sonlandıracak.
- İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, anlaşmayı İran'ın ABD ile girdiği savaştan galip çıkması olarak yorumladı.
- Beyaz Saray yetkilisi ise İran'ın tüm taahhütlerini yerine getirmeden tek bir doların bile serbest bırakılmayacağını ve Tahran yönetiminin vekil unsurlarına ve silahlı gruplara yönelik tüm finansal desteği kesmeyi resmi olarak kabul ettiğini belirtti.
Al Arabiya ve Al Hadath televizyonlarına konuşan üst düzey kaynakların aktardığı bilgilerine göre, taraflar arasında daha önce İsviçre’de yüz yüze yapılması planlanan Cenevre görüşmeleri geçici olarak ertelendi. Tarihi nitelikteki "İslamabad Bildirisi" yüz yüze değil, taraflarca dijital ortamda imzalanacak.
Anlaşmanın teknik detaylarını netleştirmek üzere diplomatik heyetlerin daha sonra Pakistan’ın başkenti İslamabad’da fiziki olarak bir araya geleceği doğrulandı.
Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, anlaşma metninin önümüzdeki 24 saat içerisinde tamamlanmasının beklendiğini belirterek, ardından anlaşmanın elektronik ortamda imzalanacağını ve gelecek hafta teknik düzeyde görüşmelerin başlayacağını ifade etti.
Şerif, müzakere sürecindeki katkıları nedeniyle ABD ve İran'a teşekkür ederken, bölge ülkelerinin desteğinden duyduğu memnuniyeti de dile getirdi:
"Barış anlaşmasına hiç olmadığı kadar yaklaştık. Anlaşmanın önümüzdeki 24 saat içinde sonuçlandırılması beklenirken, Pakistan hemen ardından barış anlaşmasının elektronik olarak imzalanması için hazırlıklarını sürdürüyor; bunu ise önümüzdeki hafta teknik düzeyde görüşmeler izleyecek.
Müzakereler sırasında gösterdikleri sürekli bağlılıklarından dolayı Amerika Birleşik Devletleri ve İran İslam Cumhuriyeti'ne teşekkür ederiz. Ayrıca, desteklerinden dolayı bölgedeki kardeşlerimize de içten şükranlarımızı sunarız. Bu tarihi barış anlaşmasının kalıcı barış için sağlam bir temel oluşturacağına eminiz."
MASADAKİ TASLAKTA NELER VAR?
İddialara göre ABD, İran’ın dünya genelinde dondurulmuş milyarlarca dolarlık varlığını derhal serbest bırakacak ve Tahran’ın petrol ihracatına uygulanan ağır yaptırımları kaldıracak.
Buna karşılık İran, Şubat ayında ABD ve İsrail saldırılarının ardından tamamen kapattığı, küresel petrol ve gaz arzının beşte birini sırtlayan Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ablukasını sonlandıracak ve boğazı uluslararası ticarete yeniden açacak.
Trump’ın askeri harekat gerekçesi olarak sunduğu İran’ın nükleer programına ilişkin nihai ve radikal kararlar, 60 gün boyunca ertelenecek. Bu süreçte kalıcı çözüm için müzakereler devam edecek. Ayrıca ABD, İran’ın füze programına kısıtlama getirilmesi taleplerinden bu aşamada vazgeçerken, İran’ın savaş tazminatı talepleri de masadan çekildi.
İRAN DIŞİŞLERİ: "SAVAŞIN GALİBİ BİZİZ, KILICIMIZ KININDA KALACAK"
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, "İran, ABD ile girdiği bu savaştan galip çıkmıştır. Bu ön anlaşma ülkemizin çatışmadan çok daha güçlü çıktığının kanıtıdır" dedi.
Hürmüz Boğazı üzerindeki stratejik hakimiyetin Umman ile birlikte yine İran’ın kontrolünde kalacağını vurgulayan Arakçi,"Biz ablukayı kaldırıyoruz ancak kılıcımız Hürmüz Boğazı'na doğrultulmuş halde kalmaya devam edecek." yorumunda bulundu.
BEYAZ SARAY: TAAHHÜT YOKSA TEK BİR DOLAR BİLE SERBEST KALMAYACAK
Anlaşmanın İran’a çok fazla taviz verdiği yönündeki eleştirilerin ardından Washington’dan ardı ardına dengeleyici açıklamalar geldi. Adının açıklanmasını istemeyen üst düzey bir Beyaz Saray yetkilisi, sızan metinlerin aksine nükleer konuda çok sert şartlar olduğunu iddia ederek şu bilgileri verdi:
"İran’ın elinde bulunan ve bomba yapımına yakın saflıktaki 400 kilogramı aşkın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoku tamamen imha edilecek ve ortadan kaldırılacak. İran’ın nükleer programı kademeli olarak tasfiye edilecek.
İran tüm taahhütlerini yerine getirmeden ve Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişi kalıcı olarak sağlamadan tek bir dolar bile serbest bırakılmayacak.
Tahran yönetimi, bölgedeki vekil unsurlarına ve silahlı gruplara yönelik tüm finansal desteği kesmeyi resmi olarak kabul etti. Bu, tamamen taahhütlerin yerine getirilmesine bağlı bir denetim anlaşmasıdır."
PİYASALAR HAREKETLENDİ
Eş zamanlı olarak küresel piyasalar barış sinyaline anında cevap vermişti. Trump’ın açıklamalarının ardından dünya genelinde hisse senetleri hızla değer kazanırken, Brent petrol fiyatları yüzde 3'ün üzerinde sert bir düşüşle son iki ayın en düşük seviyesine gerilemişti.
