Hürmüz Boğazı’nda ABD-İran satrancı! Tahran yönetimi, pazarlığı Umman vasıtasıyla yapıyor
ABD Başkanı Trump, Hürmüz’ün açılması için Tahran yönetimiyle yapılan pazarlığı satranca benzetti. ABD’li Demokrat Senatör Murphy “Trump bu savaşı kaybetti” dedi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD’nin mevcut politikasını ve deniz ablukasını sürdürmesi hâlinde Hürmüz Boğazı’nın güvenli bir geçiş güzergâhı olmayacağını söyledi. Haftalık basın toplantısında gündeme ilişkin soruları cevaplandıran Bekayi, Hürmüz Boğazı konusunda Umman ile yürütülen müzakerelere değindi. Bekayi, Tahran’ın şu anda Washington ile herhangi bir müzakere yürütmediğini ancak aracı ülkeler üzerinden karşılıklı mesaj alışverişinde bulunulduğunu ifade etti. Umman’la müzakerelerin olumlu ilerlediğini söyleyen İranlı Sözcü, “ABD’yle müzakereler de Umman’la müzakerelerin gidişatına bağlı. ABD’nin mevcut politikasını ve deniz ablukasını sürdürmesi hâlinde Hürmüz Boğazı güvenli bir geçiş güzergâhı olmayacaktır” dedi. Bekayi, deniz ablukasının kaldırılması ve ABD’nin saldırılarını engellemek için sadece diplomasinin yeterli olmadığını ve askerî seçeneklerin de kullanıldığını vurguladı.
Bu arada İran ile yaşanan gerilimi “satranç”a benzeten ABD Başkanı Donald Trump, “İşler her zaman yoluna girer. Bu bir satranç oyunu gibi” ifadelerini kullandı. Trump’ın sözleri, “Beyaz Saray’ın İran’a yönelik stratejisinde askerî seçenekler yerini ekonomik baskıya bıraktı” yorumlarına yol açtı.
100 MİLYAR DOLARLIK KAYIP
Öte yandan ABD’li Demokrat Senatör Chris Murphy, NBC News kanalında katıldığı programda, Trump yönetimini eleştirdi. İran ile masadaki muhtemel anlaşmanın Tahran yönetimine Hürmüz Boğazı’nın açılması için yıllık 100 milyar dolar ödemeyi öngördüğünü ileri süren Murphy, “Trump, bu savaşı kaybetti. Amerika daha zayıf, İran daha güçlü bir durumda. (Hürmüz) Boğazı yeniden açmanın maliyeti gün geçtikçe artıyor” diye konuştu.
İran'dan Mekke anlaşması açıklaması: Endişeye gerek yok
İRAN 6 TALEPTE BULUNMUŞTU
İran, Hürmüz Boğazı’nı kısmen açmak amacıyla Umman ile bir anlaşmaya varmak için ABD’nin karşılaması gereken 6 şartı duyurmuştu. İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney’in yeni siyasi danışmanı Muhammed Bakır Zülkadir, bunları şu şekilde açıklamıştı:
Söylemlerin ve Tehditlerin Bitmesi: İran’a yönelik her türlü tehdit ve hakaretin son bulması.
Bölgesel Askerî Operasyonların Durdurulması: İran’a ve onun Orta Doğu’daki müttefiklerine (Lübnan, Filistin, Yemen ve Irak’taki vekil güçler) karşı yürütülen savaşın ve saldırıların kalıcı olarak bitirilmesi.
Askerî Güçlerin Çekilmesi ve Ablukanın Kalkması: İran limanlarına uygulanan deniz ablukasının sonlandırılması; ABD’nin İran çevresindeki tüm hava ve deniz kuvvetlerini bölgeden çekmesi.
Savaş Tazminatı Ödenmesi: Dayatılan son iki savaşın İran’da yol açtığı tüm maddi ve fiziksel zararların ABD tarafından eksiksiz şekilde tazmin edilmesi.
Müeyyidelerin Kaldırılması: İran halkını ve ekonomisini hedef alan bütün hukuksuz ve adaletsiz ekonomik müeyyidelerin tamamen iptal edilmesi.
Dondurulmuş Varlıkların İadesi: ABD ve müttefikleri tarafından el konulan ya da dondurulan bütün İran finansal varlıklarının ve fonlarının hiçbir şart öne sürülmeden serbest bırakılması.
