Savaşın faturası kabarıyor! G7 ülkeleri rezerv kilidini açamadı
Dünyanın yedi büyük ekonomisi (G7) ve Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Hürmüz Boğazı'ndaki kilitlenme sonrası küresel enerji arzını korumak için toplandı. Kritik zirveden henüz "stokları boşaltma" kararı çıkmasa da, piyasalar 120 dolardan Trump'ın hamlesiyle 90 doların altına geriledi.
ABD-İsrail ve İran hattındaki çatışmaların dünya enerji şahdamarı Hürmüz Boğazı'nı kilitlemesi, Dünyanın yedi büyük ekonomisinden oluşan G7 (ABD, Almanya, İngiltere, Fransa, İtalya, Kanada ve Japonya) maliye bakanları, Uluslararası Enerji Ajansı'nı (IEA) harekete geçirdi.
Bir araya gelen maliye bakanları, petrol fiyatlarındaki dalgalanmanın merkez bankalarının faiz politikalarını ve hane halkı bütçelerini sarsmaması için stratejik rezervlerin kullanımını masaya yatırdı.
REZERV ANLAŞMASI ÇIKMADI
Toplantıda IEA Başkanı Fatih Birol, piyasaların kötüleştiğini ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş zorluklarına ek olarak üretim kısıtlamalarının risk oluşturduğunu belirtti.
IEA ülkelerinin 1,2 milyar varilin üzerinde acil durum petrol stoğuna sahip olduğu, ayrıca yaklaşık 600 milyon varil endüstri rezervi bulunduğu aktarıldı. Ancak G7 kanadından stratejik rezervlerin kullanılması konusunda henüz somut bir anlaşma çıkmadı.
Birol, petrol piyasasında son günlerde koşulların kötüleşmiş durumda olduğuna dikkati çekerek, şu ifadeleri kullandı:
Dünyanın çeşitli ülkelerinden enerji bakanlarıyla da durum hakkında yakın temas halindeyim. Yakın zamanda Suudi Arabistan, Brezilya, Hindistan, Azerbaycan ve Singapur ile görüşmeler yaptım."
Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, stokların serbest bırakılması için "henüz o aşamada değiliz" ifadesini kullandı.
PİYASALARDA TRUMP DALGALANMASI
HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİN MERKEZİNDE
Dünya petrol arzının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyor. Ancak savaşın başlamasından bu yana boğazdaki tanker trafiği büyük ölçüde durma noktasına geldi.
ABD ve İsrail hafta sonu İran’daki petrol depoları ve enerji tesislerini hedef alan yeni saldırılar düzenledi. İran ise Körfez ülkelerindeki enerji altyapılarını hedef aldı. Suudi Arabistan, büyük bir petrol sahasına yönelen iki insansız hava aracını düşürdüğünü açıkladı.
GAZ FİYATLARI DA SIÇRADI
Savaş yalnızca petrolü değil doğalgaz piyasalarını da etkiledi. İngiltere’de bir ay vadeli gaz fiyatları %25 artarak 171 pence/term seviyesine yükseldi.
Gaz fiyatları savaş öncesine göre neredeyse iki katına çıkarken, yine de 2022’de Rusya-Ukrayna savaşı sonrası görülen rekor seviyelerin altında kaldı.
UZMANLAR UYARDI: 150 DOLAR MÜMKÜN
NinetyOne Asset Management’tan Paul Gooden, çatışmanın uzaması halinde petrol fiyatlarının 120–150 dolar aralığına çıkabileceğini söyledi. Gooden, “Çatışma ne kadar uzun sürerse petrol piyasası o kadar gerginleşir” değerlendirmesinde bulundu.
ARTAN BENZİN FİYATLARI, ARA SEÇİM GÜNDEMİYLE ÇARPIŞIYOR
Trump’ın İran’a yönelik başlattığı Epic Fury Operasyonu, Kasım ayındaki ara seçimler öncesinde Amerikan iç siyasetini benzin fiyatları üzerinden karıştırdı.
Florida’da konuşan Trump, fiyatlardaki yükselişi "yapay" olarak nitelendirip operasyon sonrası düşüş vaat etse de, Cumhuriyetçi saflarda ekonomik başarı argümanlarının zayıfladığına dair endişeler artıyor.
Senatör John Thune, benzin fiyatlarının her zaman bir "referans noktası" olduğunu belirterek durumun tehlikesine değindi:
"Yurt içinde arzımızı artırmış olmamızın bu durumu hafifletmeye yardımcı olacağını düşünüyorum, ancak bu açıkça dikkat etmemiz gereken bir konu"
Demokratların Hamlesi: Senatör Chuck Schumer, fiyatları düşürmek için stratejik petrol rezervlerinin derhal açılmasını talep etti.
MISIR, PETROL VE DOĞAL GAZ ÜRÜNLERİNE YÜZDE 15 İLA 30 ARASINDA ZAM YAPTI
Mısır, ABD-İsrail'in İran saldırılarıyla başlayan güvenlik durumu nedeniyle petrol ürünleri ve doğal gaza yüzde 15 ila 30 arasında zam yapıldığını açıkladı.
Mısır Petrol ve Maden Kaynakları Bakanlığından yapılan açıklamada, benzin ve dizel gibi petrol ürünlerinde yüzde 14 ila 17, LPG'ye yüzde 30 ve mutfak tüpü için kullanılan gaza yüzde 22 zam yapıldığı bilgisi paylaşıldı.
