Kuraklık vurdu harita değişti: Göller küçülüyor, bitki örtüleri değişiyor

Ülke genelinde kuraklık alarm veriyor. Uydu verileri, toprağın neminin kaybolduğunu gösteriyor. Uzmanlar ‘Tarımsal ürün seçiminden kentlerin yeşillendirilmesine kadar tedbirlerin alınması şart’ diyor.

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi’nden Prof. Dr. Şenol Hakan Kutoğlu, Avrupa Uzay Ajansının Sentinel-2 uydularından elde edilen verileri geliştirdikleri yazılımla birleştirerek Türkiye’nin kuraklık haritasını çıkardı. Uyduların yakın kızılötesi ve kısa dalga kızılötesi bantlarından yararlanılarak bitkilerin su içeriği incelendi. Prof. Kutoğlu, haritanın mayıs ve hazirandaki hâliyle ağustosun 20 günündeki durumu arasında ciddi farklar olduğunu söyledi.

Kutoğlu “Bu yıl yağış açısından oldukça yetersiz geçti. Bazı bölümlerde bitki örtüsü tamamen yok oldu. Peyzaj alanları sararıyor, ağaçlar kuruyor. Uydu verileriyle bunları Türkiye genelinde görmek mümkün” dedi.

TEDBİR ALMAK ŞART

Haritalarda koyu kırmızıyla gösterilen yangın alanlarının yoğunluğu dikkat çekti. Beyazla gösterilen kuraklıktan etkilenmeyen yer sayısı azalırken, beyazdan kızıla dönüş ise arttı. Toprağın nemini kaybettiğine dikkat çeken Kutoğlu “Türkiye genelinde ciddi kuraklıkla karşı karşıyayız. Bitkiler, ormanlar, tarım lanları, hemen hemen her yer su stresine girmiş” ifadelerini kullandı.

Kuraklıkla mücadelede tarımsal ürün seçiminden kentlerin yeşillendirilmesine kadar toplumsal tedbirlere de dikkat çeken Kutoğlu “Görünen o ki iklim değişikliği noktasında insanoğlu bunu geri döndüremeyecek. Bununla yaşamaya alışmamız ve tedbirler almamız gerek” şeklinde konuştu.

VAN GÖLÜ’NÜN HACMİ DARALACAK

Küresel iklim değişikliği ve azalan yağışlar Van Gölü’nü ve havzadaki sulak alanları olumsuz etkiledi. Gevaş, Edremit, Erciş ve Muradiye kıyılarında devam eden çekilmeler tekneleri karada bırakırken, Özalp’teki Akgöl ve Tuz Gölü tamamen kurudu. Havzada bazı akarsu ve su kaynaklarının debisinde de düşüş yaşandı.

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesinden Prof. Dr. Faruk Alaeddinoğlu “Van Gölü kapalı bir havza ve her yıl düzenli bir yağış periyodu içinde yer almıyor. Uzun yıllık periyotta zaman zaman 600 milimetreye, bazen de 400 milimetreye düşüyor. Temel sorun sıcaklıktaki artışa bağlı buharlaşmadır. Düşen yağışlar akarsulara ve göllere ulaşmıyor. Buharlaşmayla göller de kayboluyor. Kurak sezon hazirandan eylüle sarkıyor. Van Gölü uzun yıllık süreçte alan kaybedecek” dedi.

METROPOLLERDE SU KISITLAMASI YAKIN

Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesinin YÖK desteğiyle düzenlediği “Bilim Kafe” etkinliği Atakum ilçesi Kurupelit Yat Limanı’nda yapıldı. Etkinlikte su krizine dikkat çeken Prof. Dr. Yusuf Demir “UNESCO’ya göre dünyada 2,4 milyar insan su problemi yaşıyor. Türkiye’de günlük kişi başı 129 litre su tüketiyoruz. Su krizine hazır olun. 1 ay sonra göreceksiniz Ankara ve İstanbul dâhil birçok şehir su kısıtlamasına gidecek. Bu kriz böyle sürerse yarım litrelik suyu 10 değil, 100 TL’ye bulursak şükredeceğiz. Su, petrolden daha pahalı hâle gelebilir” ifadelerini kullandı.