Ter kokuyor ancak fark etmiyor olabilirsiniz! Yaz aylarının kâbusu koku yorgunluğu
Eskilerin “eyyam-ı bahur” olarak adlandırdığı yazın en sıcak günleri yaşanıyor. Sıcak havalarla birlikte terleme de artarken, bazı kişiler farkında olmadan çevresine ter kokusu yayabiliyor. Üstelik en dikkat çekici nokta, kişinin kendi kokusunu fark etmeyebilmesi. Türkiye Hastanesi Dermatoloji Uzmanı Dr. Klara Bayramova, bu durumun nedenlerini ve “koku yorgunluğu” olarak bilinen olguyu anlattı.
Yaz aylarında çevremizdeki kişilerden yükselen ter kokusundan şikayet ederken, “kendisi duymuyor mu, neden temizlenmiyor” sorusunu da sorarız. Ter kokan kişiyi de duyarsızlığından dolayı acımasızca eleştiririz. Ancak uzmanlar yaşanan bu durumun “koku yorgunluğu” mekanizmasından kaynaklandığını söylüyor. Tıpta “olfaktör adaptasyon” olarak tanımlanan bu durumda kişinin kendi vücut kokusuna kısa sürede alışan burun, çevresindekilerin belirgin şekilde duyduğu kokuyu kişiye hissettirmeyebiliyor. Uzmanlar, bunun bir hastalık değil, beynin doğal savunma mekanizması olduğunu belirtiyor.
Koku yorgunluğunun her sağlıklı insanın beyninde çalışan doğal bir savunma mekanizması olduğunu söyleyen Türkiye Hastanesi Dermatoloji Uzmanı Dr. Klara Bayramova, “Beynimiz, hayatta kalmak için sürekli çevreyi tarar. Devamlı duyduğunuz ve tehlike arz etmeyen kokuları (kendi kokunuzu) arka plana atarak ‘gürültü’ yapmasını engeller. Kendi kokunuzu filtreleyen burnunuz, dışarıdan gelebilecek yeni kokuları (mesela bir gaz kaçağı veya yanık kokusu) çok daha hızlı fark edecek şekilde temiz kalır. Burnunuzdaki koku reseptörleri, aynı koku moleküllerine maruz kaldıktan sadece birkaç dakika içinde beyne sinyal göndermeyi azaltır veya durdurur. Aynı durum her gün kullandığınız parfüm için de geçerlidir. Sabah sıktığınız kokuyu akşam artık duymamanız, parfümün uçtuğu anlamına gelmez.” dedi.
Yaz aylarında kendi ter kokumuzu fark edememenin, sosyal ortamlarda istenmeyen durumlara yol açabileceği için oldukça yaygın ve haklı bir endişe olduğuna işaret eden Dr. Klara Bayramova, “Burnumuz kendi vücut kokumuza tamamen adapte olduğu için, etrafımızdaki insanlar bu kokuyu net bir şekilde alırken biz tamamen temiz koktuğumuzu düşünebiliriz. Özellikle sıcak havalarda terleme arttığı için bu durum daha da önemli hâle gelir. ‘Kokmuyorum’ düşüncesine güvenmek yerine yaz aylarında kişisel bakımı bir rutine dönüştürmek gerekir. Çünkü kendi kokunuzu fark etmemeniz, çevrenizdekilerin de fark etmediği anlamına gelmiyor.” değerlendirmesini yaptı.
TERLEMEYE BOTOKS TEDAVİSİ
Dr. Klara Bayramova, özellikle ter kokusu duş ve kıyafet değişikliğine rağmen terleme çok belirgin şekilde devam ediyorsa, aşırı terleme veya başka bir sağlık problemi açısından bir hekime başvurmak gerektiğini söylüyor. Rahatsız eden terleme durumunda tedavide ilk adım olarak medikal antiperspirantlar ve reçeteli kremler kullanılır. Daha dirençli durumlarda botoks enjeksiyonu yapılabilir. Botoks, ter bezlerine giden sinirleri geçici olarak bloke eder. Genellikle koltuk altı, el içi ve ayak tabanına uygulanan bu işlemin etkisi ortalama 4 ila 6 ay sürer.
TER KOKUSUYLA NASIL MÜCADELE EDECEĞİZ?
- Ter kokusuyla mücadelede ilk adım basit: Terledikten sonra dışarı çıkmadan önce duş alın ve kıyafetinizi değiştirin. Temiz kıyafetler giyin.
- Deodorant esas olarak ter kokusunu azaltmaya veya maskelemeye yardımcı olurken, antiperspirant ürünler terlemeyi geçici olarak azaltmayı hedefliyor. Çok terleyen kişilerin ürün seçerken bu farkı bilmesi önem taşıyor.
- Bir başka önemli nokta ise kıyafetler. Sıcak günlerde pamuk ve keten gibi hava alan kumaşları tercih edin. Terlemiş bir tişörtü kurutup yeniden giymeyin. Unutmayın, siz duymasanız da başkaları o kokuyu hissedebilir.
- Yediklerimiz de vücut kokusunu etkileyebiliyor. Sarımsak ve soğan gibi yoğun kokulu gıdalar bazı kişilerde ter kokusunun değişmesine sebep olabilirken, fazla kafein ve alkol de terlemeyi artırabiliyor. Sıcak havalarda bol su içmek ve aşırı baharatlı yiyecekleri sınırlamak da yardımcı olabilir.

