Gizli tehlike: Duman... Yangın sadece ormanı değil, kalbi de yakıyor

Orman yangını dumanının kilometrelerce uzaktaki kişiler için bile gizli bir tehlike barındırdığını ortaya koyan yeni bir araştırma yayınlandı. Uzmanlar yangın dumanının kalp krizi ve inme riskini artırdığına dikkati çekerek, risk grubundaki kişileri uyardı.

Kaydet

Türkiye’de haziran ayından bu yana 16 şehirde 44 orman yangını meydana gelirken, komşu Yunanistan’da da alevlerle mücadele sürüyor. Uzmanlar ise yangınların sadece doğayı değil, duman yoluyla insan sağlığını da tehdit ettiğine dikkati çekiyor. Türkiye Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Kahraman Coşansu, orman yangınlarından yayılan ince partiküllerin (PM2.5) akciğerlerden kana geçerek kalp ve damar sistemini olumsuz etkileyebildiğini söyledi. Prof. Dr. Coşansu, “Orman yangını dumanı yalnızca solunum yollarını değil, kalp ve damar sistemini de etkiliyor. Son yıllarda yayımlanan bilimsel çalışmalar, özellikle uzun süre dumana maruz kalan kişilerde kalp krizi, felç, ritim bozukluğu ve kalp yetmezliği riskinin arttığını gösteriyor. Kalp hastaları, hipertansiyon ve diyabeti olanlar ile yaşlılar bu konuda daha dikkatli olmalı” dedi.

PIHTILAŞMAYA SEBEP OLUYOR

European Heart Journal’da yayımlanan araştırmada, uzun süre orman yangını dumanına maruz kalan yaşlılarda inme riskinin anlamlı düzeyde arttığı ortaya konuldu. Araştırmacılar, yangın dumanındaki ince partiküllerin damarlarda iltihaplanmayı artırarak pıhtı oluşumunu kolaylaştırabileceğini belirtiyor. Araştırmacılar, 65 yaş ve üzeri yaklaşık 25 milyon Amerikalının sağlık kayıtlarının analizine dayanarak yaptıkları çalışmada, riskin trafik ve sanayi kaynaklı aynı miktardaki kirliliğin tetiklediği riskin neredeyse iki katı olduğunu buldu. Orman yangını dumanının ABD’de yılda yaklaşık 17 bin ek inmeye sebep olduğu tahmin ediliyor.

Gizli tehlike: Duman... Yangın sadece ormanı değil, kalbi de yakıyor

HAVA KİRLİLİĞİNDEN DAHA ZARARLI

Geçen yıl The Lancet Planetary Health dergisinde yayımlanan bir çalışma, orman yangınlarından kaynaklanan günlük duman seviyelerini, 32 Avrupa ülkesinde 541 milyon insanı kapsayan ölüm kayıtlarıyla karşılaştırdı. Araştırmada, orman yangınlarından kaynaklanan kirliliğin artmasından sonraki yedi gün içinde herhangi bir sebepten dolayı ölüm olaylarının da arttığı tespit edildi.

Barselona Küresel Sağlık Enstitüsünden araştırmacılar, orman yangını dumanının “standart” hava kirliliğinden daha zehirli olduğunu belirtti. American Heart Association dergisinde yayımlanan kapsamlı derlemede de benzer sonuçlara ulaşıldı.

ÖNERİLEN HABERLER

GÜNDEM

11 gün süren felaket! Türkiye tarihinin en büyük orman yangını! Ayakta hiç ev kalmadı… Manavgat yangının üzerinden 5 yıl geçti

Araştırmaya göre orman yangını dumanı; kalp krizi, ani kardiyak ölüm, ritim bozukluğu, kalp yetmezliği nedeniyle hastaneye yatış ve kardiyovasküler ölümlerle ilişkilendirildi.

DUMAN GÖRÜNÜYORSA TEDBİR ALIN

Prof. Dr. Coşansu, “Yangın bölgesinde yaşayanlar mümkün olduğunca kapalı ortamlarda kalmalı, pencereleri kapalı tutmalı ve mecbur kalmadıkça dışarı çıkmamalı. Dışarı çıkılması gerekiyorsa koruyucu maske kullanılmalı. Göğüs ağrısı, nefes darlığı, çarpıntı veya ani konuşma bozukluğu gibi belirtiler gelişirse vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır” uyarısında bulundu.

NASIL TEDBİR ALALIM?

-Dışarıdan hava çeken klima sistemlerini kapatın.

- Yakınlarda orman yangını varsa, dışarıda çok uzun süre kalmaktan veya yorucu egzersizler yapmaktan kaçının.

-Arabadaysanız dumanın içinden geçerken camları kapatın, bütün havalandırma deliklerini kapatın ve klimayı iç hava sirkülasyonuna alın.

- Astım veya diğer akciğer rahatsızlıklarınız varsa, inhalerlerinizi yanınızda bulundurun.

- Dışarı çıkmanız gerekiyorsa, partiküllerin bir kısmını filtreleyecek ve yüze sıkıca oturan bir FFP2 veya N95 maske takın.

KİLOMETRELERCE UZAKTAKİ KİŞİLERİ DE ETKİLİYOR

Bilimsel çalışmaların gösterdiği önemli sonuçlardan biri de yangınların sadece fiziksel olarak etkilenenler için değil, yüzlerce kilometre uzaktakiler için bile ciddi ve potansiyel risk olduğunu göstermesiydi. Bu çalışmalar, yangın dumanında yer alan partiküllerin uzun vadede ölümcül sonuçlar doğurabileceğini gösteriyor. Mesela yakın zamanda, İskoçya’da çıkan bir orman yangınından yükselen dumanların, 80 kilometre doğuya kadar ulaşarak o bölgedeki insanları etkilediği belirtiliyor.

Muhabir : ZİYNETİ KOCABIYIK