Süper teşviklerle şaha kalkıyoruz: Cari açığın belini kıracak projeler

Hükûmet, Türkiye’yi şahlandırmak için “Proje Bazlı Teşvik Sistemi”ni de hayata geçirdi. Bu kapsamda yatırım tutarı 135 milyar lira olan, 19 firmaya ait 23 projeye süper teşvikler verilecek. 35 bin kişiye doğrudan istihdam, cari açığa 19 milyar dolarlık katkı sağlanacak.

Proje Bazlı Teşvik Sistemi kapsamında yatırımcılar; gümrük vergisi muafiyeti, KDV istisnası, bina inşaat harcamaları için KDV iadesi, yatırım tutarının iki katına kadar Kurumlar Vergisi i̇ndirimi veya 10 yıla kadar Kurumlar Vergisi i̇stisnası, 10 yıla kadar sigorta primi i̇şveren hissesi desteği, 49 yıl süreyle bedelsiz yatırım yeri tahsisi, yatırımın tamamlanmasını müteakip öngörülen istihdamın beş sene sağlanması şartıyla söz konusu taşınmazın bedelsiz olarak yatırımcıya devredilmesi, yatırımın finansmanında kullanılan yatırım kredisi için 10 yıla kadar faiz veya kâr payı desteği ya da hibe desteği, 10 yıl süreyle gelir vergisi stopajı desteği, enerji tüketim harcamalarının yüzde 50’sine kadar en fazla 10 yıla kadar enerji desteği, 5 yılı geçmemek üzere aylık brüt asgari ücretin 20 katına kadar nitelikli personel desteği, kamu alım garantisi şeklindeki desteklerin bir veya birden fazlasından yararlanabilecekler.

Türkiye’nin önde gelen polyester ve elyaf üreticisi Sasa “Süper Teşvik” programı kapsamındaki devlerden... Adana Yumurtalık’ta 11,8 milyar dolarlık petrokimya yatırımına başlayan şirkete, devlet, 6,8 milyon metrekare arazi tahsis etti. Burada 2030 yılına kadar yatırımın tamamı bitirilecek. Sadece Sasa’nın yatırımı, Türkiye’nin cari açığını 5,2 milyar dolar azaltacak.

Adana’da, yılda ürettiği 700 bin ton polyesterin yaklaşık yüzde 60’ını sağlık, hijyen ve ambalaj malzemesi üreticilerine pazarlayan SASA Polyester Sanayi AŞ, 2020 yılının ilk çeyreğinde etkili olan Covid-19 salgınının da etkisiyle yüzde 20 ilave sipariş aldı. SASA Genel Müdürü İrfan Başkır, 2019’un, planladıkları yatırımların yavaş yavaş devreye girdiği bir başlangıç yılı olduğunu belirtti. Ciddi bir yatırım hamlesini hayata geçirdiklerini aktaran Başkır, polyester elyaf tesisi yatırımlarının devreye alınmasıyla üretim kapasitelerinin yıllık 350 bin tondan 700 bin tona ulaştığını ifade etti. Başkır, mayıs ayında “ikinci faz” ve haziranda “üçüncü faz” yatırımlarla kapasitelerinin 1,4 milyon ton seviyesine ulaşacağını dile getirdi.

İrfan Başkır, ürettikleri polyesterin ev tekstilinden hijyene, medikal ürünlerden ambalajlara kadar birçok farklı sektörde kullanıldığını ifade etti. SASA’nın bu sektörlere polyester sağlayan bir üretici konumunda olduğunu vurgulayan Başkır; sağlık, hijyen ve ambalaj üreticilerinin, portföylerindeki payının yaklaşık yüzde 60 olduğunu belirtti.
Covid-19 salgınının etkisiyle artan taleple, bu oranın yukarı yönde değiştiğini bildiren Başkır “Mevcut kapasitemizi de hızlı bir şekilde bu taleplere cevap verecek şekilde organize ettik. Bu süreçte yerli üretim çok önemliydi. İhtiyacımız olacak ana girdiler, birtakım sağlık ürünleri veya ambalaj malzemelerinin tedarikiyle ilgili ülkemizde yapılacak her türlü üretim, mutlak surette büyük önem arz etmeye başladı. Buradan şunu anlamalıyız ki, SASA’nın yapmış olduğu bu yatırımların gerek cari açığın azaltılmasına yönelik gerekse güncel tedarik yönetimleriyle ilgili olarak, ne kadar haklı gerekçelere dayandığı net olarak ortaya çıktı” diye konuştu.

Hibrit motor ve pilimizi kendimiz üreteceğiz

Proje Bazlı Teşvik Sistemine; Alvi Medica, Assan, Atayurt, CFS, Dow Aksa, Ekore, Ersan, İpek Mobilya, Most Makine, Siirt Bakır, Metcap Enerji, TUSAŞ, Oyak Renault, Yıldız Metalurji, Vestel, Sütaş ve Tosyalı’nın yatırımları dâhil oldu. Teşviklerden yararlandırılacak en büyük yatırıma, elektrikli araç enerji depolama sistemlerine yönelik 28 milyar 396 milyon liralık projeyle Vestel imza atacak. Oyak Renault ise Bursa’da yapacağı 493 milyon TL’lik yeni hibrit motoru (hem benzinli hem elektrikli motor) için, yeni teşvik sisteminden yararlanacak. Bu yatırımlar sayesinde 35 bin kişiye doğrudan, 134 bin de dolaylı istihdam ortaya çıkacak. Yine bu yatırımlar ihracatımıza 6,3 milyar dolarlık katkı sağlarken, ithalatımızın da 12,3 milyar dolar azalmasını temin edecek.