İzmir tarihinin en kötüsünü yaşıyor... Ay yüzeyi değil baraj

İzmirlilerin içme suyu ihtiyacının büyük bölümünü karşılayan Tahtalı Barajı tarihinin en kötü eylül ayını geçirdi. Geçen yıl yüzde 19 seviyesinde olan doluluk oranı bu yıl yüzde 5 olarak kaydedildi. Kentin su durumuyla ilgili konuşan Prof. Dr. Şermin Tağıl, "İzmir'in su stresi altına girdiğini söylemek mümkün. Nehirler, bu yılki kuraklığın en büyük yükünü üstlendi" dedi.

Kuraklık neredeyse yurdun tamamını vurdu. Kentlerde pek çok barajın doluluk oranı yüzde 10'un altına düştü. Susuzluğu en kötü yaşayan illerin başında ise İzmir geldi.

Normal şartlarda şehrin içme suyunun yaklaşık yarısının karşılandığı Tahtalı Barajı'nda doluluk oranı, 3 Eylül'de yüzde 5 olarak kayıtlara geçti. Bu oran, geçen yılın aynı döneminde yüzde 19 seviyesindeydi. Barajdaki bu su seviyesi, son 26 yılın en düşük eylül rakamı olarak kayıtlara geçti.

Yapımı 1997'de tamamlanan ve 26 yıldır su seviyesi kayıtları tutulan barajda bu seneden önceki en düşük 3 Eylül doluluk oranı yüzde 7 ile 2008'de gerçekleşmişti.

YÜZDE 1'E KADAR GERİLEMİŞTİ

Barajda Aralık 2008'de aktif doluluk oranı ise yüzde 1'e kadar gerilemişti.

Yıllık ortalama 90 milyon metreküp su çekilen barajdaki kuraklığın etkisiyle havzanın büyük bölümü adeta ovaya dönüştü. Sadece küçük bir noktada suyun kalması nedeniyle havzada adacıkların oluştuğu, eski yapıların ortaya çıktığı, zeminin çatladığı görüldü.

İZMİR BARAJLARINDA DOLULUK ORANLARI

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU) bünyesindeki diğer 5 barajın da tamamının su seviyesi, kuraklık nedeniyle geçen yılın gerisinde kaldı.

Barajlardan Balçova'da doluluk yüzde 32'den yüzde 15'e, Güzelhisar'da yüzde 71'den yüzde 52'ye, Ürkmez'de yüzde 18'den yüzde 6'ya düştü.

Alaçatı Kutlu Aktaş'ta su seviyesi yüzde 0,59 oldu, Gördes barajının suyu ise tamamen tükendi.

"YÜKÜ NEHİRLER ÜSTLENDİ"

İzmir Bakırçay Üniversitesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şermin Tağıl, yağış eksikliği ve mevsim normalleri üzerindeki sıcaklıkların giderek yaygınlaşan kuraklık koşullarına yol açtığını vurgulayıp, şunları kaydetti:

"2024-2025 kış ve ilkbahar aylarında görülen ortalama altı yağışlar, nehir akışlarını önemli ölçüde azaltarak kuraklığı derinleştirdi. Özellikle 2025 yılının ocak ve mart ayları arasında İzmir'de sıcaklıklar normalin 3 ila 5 derece üzerinde seyretti. Azalan yağış ve yüksek sıcaklıklar, Batı Anadolu'da toprak nemini ciddi şekilde tüketti.

Kuraklığın etkileri nisan ayının başlarında akarsularda daha belirgin hale geldi. İzmir'in hidrolik stres (su stresi) altına girdiğini söylemek mümkün. Nehirler, bu yılki kuraklığın en büyük yükünü üstlendi. İzmir barajlarını besleyen akarsulardaki su seviyesi, kurak bir kış ve ilkbaharın ardından nisan ayı başlarında keskin bir düşüş yaşadı. Bu durum, barajlardaki doluluk oranlarını olumsuz etkiledi."

KENTTE SULAR 1 AY KESİLMİŞTİ

Kentte su kaynaklarında yaşanan azalmanın kritik eşiğe gelmesi nedeniyle İZSU çeşitli önlemler almaya başlamış, İZSU bünyesinde oluşturulan Su Kurulu, 6 Ağustos'tan itibaren kent merkezindeki 12 ilçede ay boyunca 23.00-05.00 saatlerinde düzenli, planlı su kesintileri uygulamıştı.