Maduro iktidardan düştü: En yakın dostları hala Venezuela'nın iplerini tutuyor

ABD Başkanı Donald Trump’ın “çarpıcı ve güçlü” olarak nitelendirdiği operasyonla Venezuela lideri Nicolas Maduro’nun yakalanması, petrol zengini ülkenin geleceği hakkında belirsizliğe neden oldu. Ancak, Reuters'ın analizinde ülkeyi yöneten asıl gücün, Maduro’nun en yakın ve güçlü müttefikleri olan sivil ve askeri kadroda kaldığı belirtildi.

Maduro’nun tutuklanmasının ardından Trump, Başkan Yardımcısı Delcy Rodriguez’in yemin ettiğini ve ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile konuştuğunu açıklayarak, yönetimin başına geçeceğini açıklamıştı. Venezuela anayasasına göre, Rodriguez, Maduro’nun yokluğunda ve Yüksek Mahkeme kararıyla geçici devlet başkanı oldu.

"MADURO VENEUZELA'NIN TEK BAŞKANI"

Ancak Trump’ın bu açıklamalarından kısa süre sonra Rodriguez, devlet televizyonunda kardeşi ve Ulusal Meclis Başkanı Jorge Rodriguez, İçişleri Bakanı Diosdado Cabello ve Savunma Bakanı Vladimir Padrino Lopez ile birlikte görünerek, Maduro’nun Venezuela’nın tek başkanı olduğunu ilan etti. Bu ortak açıklama, Maduro ile gücü paylaşan grubun şimdilik bir arada kaldığına işaret etti.

TRUMP: NOBEL ÖDÜLLÜ LİDER İLE ÇALIŞMAYACAĞIZ

Öte yandan Trump, Maduro’nun en güvenilir rakibi olarak görülen ve 2024 seçimlerinde aday olması yasaklanan Nobel Ödüllü muhalif lider Maria Corina Machado ile çalışmayacaklarını, ülkede yeterli desteği olmadığını söyleyerek bu kapıyı halka açık bir şekilde kapattı. Uluslararası gözlemciler, Machado’nun yerine yarışan adayın, Maduro hükümetinin zafer ilan etmesine rağmen seçimleri büyük farkla kazandığını belirtiyor.

SİVİL-ASKERİ GÜÇ DENGESİ

10 yılı aşkın bir süredir Venezuela'daki gerçek iktidar, yolsuzluk ve yaygın gözetimle beslenen, sadıklar ve güvenlik organlarından oluşan geniş bir ağa dayanan küçük bir üst düzey yetkili çevresi tarafından tutuluyor. İç çemberde bir sivil-askeri denge hüküm sürüyor. Şu anda Rodriguez ve kardeşi sivil kanadı temsil ederken, Padrino ve Cabello askeri kanatta yer alıyor.

ABD'li yetkililer ve analiz uzmanlarına göre, bu karmaşık güç yapısı, Venezuela'daki mevcut yönetimi Maduro'yu devirmekten çok daha zor bir hale getiriyor. Bir uzmanın ifadesiyle, "İğneyi hareket ettirmek için Venezuela hükümetinden istediğiniz kadar parça çıkarabilirsiniz, ancak farklı seviyelerde birden fazla aktörün gitmesi gerekir.”

KİLİT İSİM CABELLO KİMDİR?

Ülkenin askeri ve sivil karşı istihbarat kurumları üzerinde etkili olan İçişleri Bakanı Diosdado Cabello, büyük bir soru işareti olarak öne çıkıyor. Venezuelalı askeri stratejist Jose Garcia, "Odak noktası artık Diosdado Cabello" diyor ve ekliyor: "Çünkü o, Venezuela rejiminin en ideolojik, şiddetli ve öngörülemez unsuru."

Son haftalarda ABD'nin Latin Amerika'daki en büyük askeri yığınağını yapması üzerine Cabello, DGCIM'ye "teröristleri yakalama" emri vermiş ve "Kim yoldan saparsa, bileceğiz" uyarısında bulunmuştu.

GENERALLER KİLİR SEKTÖRLERİ KONTROL EDİYOR

Eski bir asker ve Sosyalist Parti'nin önemli bir figürü olan Cabello, askeri kuvvetlerin önemli bir kısmı üzerinde etkiye sahip. Ayrıca Venezuela’daki yaklaşık 2 bin general ve amiral (ABD’dekinin iki katından fazla), gıda dağıtımı, hammaddeler ve devlete ait petrol şirketi PDVSA gibi kilit sektörleri kontrol ediyor.

Cabello ve Padrino'ya yakın komutanların, Venezuela'nın sınırları ve sanayi merkezlerindeki kilit tugaylara atandığı, bu tugayların taktiksel öneme sahip olmasının yanı sıra önemli kaçakçılık rotaları üzerinde bulunduğu belirtiliyor. Bir avukat, rejimin tamamen ortadan kaldırılması için "Venezuela ordusunda gitmesi gereken 20 ila 50 kadar subay var, belki daha da fazla" diyor. Bazı eski yetkililer ve mevcut generallerin, istihbarat karşılığında güvenli geçiş ve yasal dokunulmazlık elde etmek umuduyla ABD ile anlaşma yapmak için temasa geçtiği, ancak Cabello'ya yakın olanların şu anda bir anlaşmayla ilgilenmediği de gelen bilgiler arasında.