Mirasçıya öncelik yargıya hız geliyor! 12. Paket Meclis’e sunuldu: Her dava bilirkişiye gitmeyecek

Meclis tatile girmeden kanunlaşması beklenen paketteki en önemli maddelerinde birisi, miras kalan taşınmazların satışına ilişkin yapılan değişiklikler oldu. Buna göre, satışa çıkarılan taşınmazlarda ilk açık artırma sadece mirasçılar arasında yapılacak. Böylece mirasçıların hakları korunarak ihalelerdeki kötü niyetli uygulamalar önlenecek.

Yargı hizmetlerinin etkinliğinin artırılmasına yönelik düzenlemeler içeren 12’inci Yargı Paketi, Meclis Başkanlığı’na sunuldu. Teklife göre, teknik veya özel uzmanlık gerektirmeyen, yalnızca hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvuran hâkim ve cumhuriyet savcıları hakkında disiplin işlemi uygulanabilecek. Yeni düzenlemeyle, bu tür durumlarda hâkim ve savcılara uyarma cezası verilebilmesinin önü açılıyor. Böylece bilirkişilere yalnızca gerçekten uzman görüşü gerektiren konularda başvurulması amaçlanıyor. Düzenlemenin, yargılama süreçlerinde gereksiz bilirkişi raporlarının önüne geçerek davaların daha kısa sürede sonuçlanmasına katkı sağlaması bekleniyor. Aynı zamanda bilirkişilik kurumunun amacına uygun şekilde kullanılması ile yargılamaların daha hızlı ve ekonomik yürütülmesi hedefleniyor. Teklifte yer alan diğer düzenlemeler şöyle:

DEVLETE KARŞI İCRA TAKİBİNDE YENİ DÖNEM

İdare aleyhine hükmedilen para alacaklarında doğrudan icra takibi dönemi sona erecek. Vatandaşların öncelikle ilgili kuruma başvuru yapması, idarenin bir ay içinde ödeme yapmaması halinde icra yoluna başvurulabilecek.

MİRAS KALAN TAŞINMAZLARIN SATIŞINDA MİRASÇILARA ÖNCELİK

Miras yoluyla intikal eden taşınmazların satışında aile bireylerine öncelik tanınacak. Böylece aile bireylerinin taşınmazı öncelikli olarak satın alabilmesine imkân sağlanacak.

İDARİ DAVALARDA TEK HÂKİM KAPSAMI GENİŞLİYOR

Yeni düzenlemeyle mahkemelerin iş yükünü hafifletmek amacıyla idari yargıda tek hâkim tarafından karara bağlanabilecek davaların kapsamı genişletiliyor. Buna göre, konusu 486 bin Türk Lirasını geçmeyen iptal ve tam yargı davaları ile öğrenciler ve kamu görevlilerine ilişkin belirli uyuşmazlıklar artık tek hâkim tarafından süratle karara bağlanacak.

FAİZ HESAPLAMALARINDA YENİ SİSTEM

Paranın enflasyon karşısında değer kaybını önlemek ve alacaklı-borçlu dengesini adil bir zemine oturtmak amacıyla sabit yasal faiz oranı usulünden vazgeçiliyor. Taraflar arasında faiz oranının sözleşmeyle belirlenmediği durumlarda uygulanacak faiz oranının, Merkez Bankası reeskont oranının yüzde 80'i esas alınarak belirlenmesi öngörülüyor.

GENETİK VE DİJİTAL VERİLER GÜVENCE ALTINA ALINIYOR

Genetik veriler beraat veya takipsizlik halinde derhal, diğer hallerde 20 yıl sonra cumhuriyet savcısı huzurunda yok edilecek. Dijital veriler ise adli emanette saklanacak, karar kesinleştikten 15 yıl sonra silinebilecek

HAGB UYGULAMASINA KISITLAMA

Yeni düzenlemeyle işkence ve eziyet suçları ile kamu görevlilerinin görevleri nedeniyle işlediği ve kötü muamele olarak değerlendirilebilecek bazı suçlarda Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararı verilemeyecek.

TAZMİNAT DAVALARINDA YENİ FAİZ HESABI

Destekten yoksun kalma ve çalışma gücü kaybı tazminatlarında uygulanan faiz sisteminde de değişikliğe gidiliyor. Yeni düzenlemeye göre gelecekte elde edilmesi varsayılan gelirler üzerinden hesaplanan tazminatlarda faiz, olay tarihinden değil, karar tarihinden itibaren işletilecek.

DURUŞMALAR ARASINDA 3 AY SINIRI

Yeni düzenlemeye göre, yazılı yargılama usulüne tabi davalarda iki duruşma arasındaki süre kural olarak üç aydan fazla olamayacak. Böylece davaların gereksiz yere uzamasının önüne geçilmesi ve vatandaşların daha kısa sürede sonuca ulaşması hedefleniyor.

YARGITAY'IN BOZMA YETKİSİNE SINIR

Yargılamaların gereksiz yere uzamasını önlemek amacıyla Yargıtay’ın bozma yetkisine ilişkin yeni bir düzenleme de getiriliyor. Buna göre, istinaf aşamasından geçmiş dosyalarda Yargıtay, bundan sonra yalnızca görev veya yetki gibi usule ilişkin nedenlerle bozma kararı veremeyecek. Düzenleme ile dosyaların mahkemeler arasında uzun süre gidip gelmesinin önüne geçilmesi ve uyuşmazlıkların daha kısa sürede sonuçlandırılması amaçlanıyor.

KRİTİK DÜZENLEMELER YENİ DÖNEMDE GÜNDEME GELECEK

Kamuoyunda en çok tartışılan ve 12’inci Yargı Paketi’nde yer alması beklenen suça sürüklenen çocuklara yönelik düzenlemeler ile IBAN düzenlemesi olarak bilinen IBAN kiralamalarına yönelik cezalar ve süresiz nafaka konusunun yeni döneme kaldığı belirtildi.