Türkiye'yi bekleyen tehlike: Nüfusumuz 25 milyona düşebilir

Türkiye’de doğurganlık hızının kritik eşik olan 2,1’in altına düştüğünü belirten Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş “Bu düşüş ekonomiden millî güvenliğe kadar pek çok alanı etkileyen bir gelecek meselesidir” dedi.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, İstanbul’daki Darülaceze Sosyal Yaşam Şehri’nde basın kuruluşlarının temsilcileriyle bir araya geldi. Ailenin toplumun temel taşı olduğunu vurgulayan Göktaş “Güçlü aile olmadan güçlü toplum, güçlü toplum olmadan güçlü devlet olmaz. Tüm politikalarımızın merkezine aileyi yerleştiriyoruz” dedi.

Türkiye’de doğurganlık hızının kritik eşik olan 2,1’in altına düştüğünü belirten Göktaş, mevcut oranın 1,48 seviyesinde olduğunu bildirerek “Bu düşüş sadece demografi k bir veri değil; ekonomiden millî güvenliğe kadar pek çok alanı etkileyen bir gelecek meselesidir” diye konuştu.

Birleşmiş Milletler ve TÜİK senaryolarına dikkat çeken Göktaş “Eğilimler sürerse Türkiye nüfusu 2100’de 25 ila 54 milyon aralığına gerileyecek. Bu yüzden nüfus meselesini millî güvenlik ve beka sorunu olarak ele alıyoruz” ifadelerini kullandı.

Nüfus politikalarındaki tarihsel dönüşüme de değinen Göktaş, 1960 öncesinde doğurganlığı teşvik eden politikalar uygulanırken, 1960’lardan sonra aile planlaması ve doğurganlığı azaltmaya yönelik bir döneme geçildiğini hatırlattı.

EVLERDE ÇOCUK SESİ AZALIYOR

Ortalama ilk evlenme ve ilk anne olma yaşının arttığına dikkat çeken Bakan Göktaş “Kadınlarda ilk anne olma yaşı 2001’de 25,8 iken, 2024’te 29,3’e çıktı” dedi.

Türkiye’de hanelerin yüzde 57’sinde hiç çocuk bulunmadığını vurgulayan Göktaş “Bugün hanelerimizin yarısından fazlasında çocuk sesi duyulmuyor. Bu durum, toplumsal yapımızdaki sessiz dönüşümü gösteriyor. Gençlerimizin evlenmesini, aile kurmasını ve çocuk sahibi olmasını desteklemeden nüfus meselesini çözemeyiz” şeklinde konuştu.

Aile Yılı kapsamında Aile ve Gençlik Fonu’nun 81 ilde yaygınlaştırıldığını belirten Göktaş “68 bin 763 çift fondan yararlandı. 8 milyar 466 milyon lira ödeme yaptık. Fondan faydalanan 4 bin 715 gencimizin 4 bin 765 çocuğu dünyaya geldi. Doğum yardımlarında da önemli bir reformu hayata geçirdik. İlk çocuk için tek seferlik doğum desteğini 5 bin liraya çıkardık. İkinci çocuk için 1500 lira, üçüncü ve sonraki doğumlar için 5 bin liralık destekler her ay, çocuklar beş yaşını doldurana kadar annelerin hesaplarına düzenli yatırılacak. Bu kapsamda Aile Yılı’nda, 721 bin çocuk için toplam 8,7 milyar lira ödeme gerçekleştirdik. 2026-2035 dönemi de “Aile ve Nüfus On Yılı” olarak ilan edildi. Aileyi, nüfusu ve sosyal yapıyı birlikte ele alan uzun soluklu bir vizyonu hayata geçiriyoruz. Çalışmalarımızı bir genelgeyle yapısal çerçeveye oturtacağız. Önümüzdeki ay Sayın Cumhurbaşkanımızın teşrifleriyle bu genelgeyi tanıtacağız” dedi.

YAŞLILARA %30 ÜCRETSİZ HİZMET

Bakan Göktaş, yaşlı hizmetlerinde önceliklerinin yaşlıların kendi evlerinde, ailelerinin yanında onurlu ve güvenli yaşamalarını sağlamak olduğunu bildirdi. Bu anlayışı evde bakım yardımı, gündüzlü bakım merkezleri ve Yaşlı Destek Modeli (YADES) ile sahaya yansıttıklarını belirten Göktaş şöyle devam etti:

2007’de 19 olan ‘çok yaşlı’ il sayısı 2024’te 59’a çıktı. Bakanlığımıza bağlı 173 huzurevinde 14 bin 885, 282 özel huzurevinde ise 13 bin 740 yaşlımıza hizmet veriyoruz. 2025’te 8 huzurevi açtık, bu yıl 8 huzurevimizi daha hizmete alacağız. Yaşlılarımızın yüzde 30’una ücretsiz bakım sağlıyoruz. 42 Gündüzlü Bakım ve Rehabilitasyon Merkezimizle yanlarındayız. 2025’te 517 bin yaşlı ve yakınına aylık 11 bin 702 lira ödeme yaptık. YADES için 42 milyon lira kaynak aktardık, bu destekle 108 bin hanedeki 162 bin yaşlımıza ulaştık.

SOSYAL MEDYA DÜZENLEMESİ MECLİS YOLUNDA

Bakan Mahinur Özdemir Göktaş, çocukların dijital alanda güvenliğini sağlamak ve bilinçli kullanım alışkanlıkları kazandırmak maksadıyla çalışmaların sürdüğünü söyledi. Yıl sonunda kullanıma açılan “Çocuklar Güvende” web sitesi ve uygulamasıyla karşılaşılan riskli durumların doğrudan iletilebildiğini belirten Göktaş “Bakanlık olarak zararlı içeriklere 7/24 müdahale ediyoruz. Bu kapsamda 2 bin 904 içeriğe doğrudan müdahale ettik. 81 ilde 47 bin üyeye ulaşan Çocuk Hakları Komitelerimizle her çocuğun haklarına tam erişebildiği bir Türkiye inşa etmek için çalışıyoruz. 15 yaş altına yönelik sosyal medya düzenlemesini içeren ‘Torba Yasa’ taslağımız bu ay sonunda Meclis Komisyonuna sevk edilecek” diye konuştu.

SOSYAL YARDIMA DİJİTAL DESTEK

Sosyal destek çalışmalarına da değinen Göktaş “81 ilde 1.003 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfıyla ihtiyaç sahiplerine doğrudan temas ediyoruz. Sosyal yardımlara erişimi güçlendirmek adına e-Ailem, Yeni Sosyal Ödeme Sistemi ve Aile Kart gibi dijital uygulamaları hayata geçirdik. Geliştirdiğimiz dijital uygulamalarla sistemimiz bugün 22 ülke tarafından örnek alınıyor” ifadelerini kullandı.