Erkekler erken yakalanıyor, kadınlar kurtulamıyor! Kalp krizi kadını daha fazla vuruyor

Yıllardır “erkek hastalığı” olarak bilinen kalp krizi, aslında kadınlar için çok daha ölümcül bir sessiz katil. Türkiye Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Kahraman Coşansu: “Rakamlar şaşırtıcı: Dünya genelinde kalp hastalıklarından kaynaklı ölümlerin yaklaşık yüzde 49’unu erkekler, yüzde 51’ini kadınlar oluşturuyor”

ZİYNETİ KOCABIYIK- Kadınlar kalp krizini çoğu zaman geç fark edilen belirtilerle yaşadığı için ölüm riski daha yüksek olabiliyor. Uzmanlar, kadınlarda yorgunluk, nefes darlığı ve mide rahatsızlığı gibi sessiz belirtilerin ciddiye alınmamasının hayati sonuçlar doğurabildiği konusunda uyarıyor.

Dünya Sağlık Örgütü ve Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre kalp ve damar hastalıkları hâlâ bir numaralı ölüm sebebi. Son yapılan çalışmalar erkekler kalp krizini daha sık geçirirken kadınların kalpten daha fazla hayatını kaybettiğini ortaya koyuyor. TÜİK 2023 verilerine göre Türkiye’de dolaşım sistemi hastalıklarından ölen erkeklerin oranı yaklaşık yüzde 31 iken, kadınlarda bu oran yüzde 38 seviyesine çıkıyor. Kalpteki bu cinsiyet farklılığının sebebini Türkiye Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Kahraman Coşansu’ya sorduk...

BELİRTİLERDE KADIN ERKEK FARKI

Dünya genelinde kalp hastalıklarından kaynaklı ölümlerin yaklaşık yüzde 49’unu erkekler, yüzde 51’ini kadınların oluşturduğunu söyleyen Doç. Dr. Kahraman Coşansu, kadınların kalbini erkeklere göre daha büyük bir riske atan üç temel sebebi şöyle sıraladı:

“Dizilerdeki gibi” olmayan belirtiler:

Erkekler kalp krizi geçirirken genellikle göğse bir ağırlık çökmesi veya sol kola yayılan şiddetli bir ağrı hisseder. Kadınlarda ise tablo çok daha sinsidir.

Şiddetli bir yorgunluk, mide bulantısı, sırt ağrısı veya nefes darlığı gibi belirtiler gösterdikleri için kadınlar, “Yoruldum herhâlde” diyerek hastaneye gitmekte geç kalır.

KADINLAR “ALTIN SAATİ” KAÇIRIYOR

Teşhis ve Tedavide Gecikme: Kadınlar kalp krizi şüphesiyle acile gittiklerinde, belirtiler “tipik erkek belirtisi” olmadığı için bazen panik atak veya mide problemi sanılarak geri gönderilebiliyor. Bu da müdahale edilmesi gereken altın saatlerin kaybedilmesine yol açıyor.

KADININ DAMARI DAHA İNCE

Biyolojik Dezavantaj (Östrojen Koruyuculuğu): Kadınlar menopoza kadar östrojen hormonu sayesinde korunur. Ancak menopozdan sonra koruma kalkanı kalkar. Kadınların kalp damarları erkeklere göre daha incedir; bu da tıkanıklıkların açılmasını ve ameliyatların başarısını zorlaştırabilir.

KALBİNİZİ RİSKİNİZE GÖRE KORUYUN!

Peki ne yapmak lazım? Doç. Dr. Coşansu hem erkeklere hem de kadınlara şu tavsiyelerde bulunuyor:

Erkekler İçin Uyarı: Kalp krizi daha erken yaşlarda kapınızı çalabilir (genellikle 45 yaş sonrası). Yaşam tarzı hataları sizi hedef tahtasına koyuyor.

Kadınlar İçin Uyarı: “Bana bir şey olmaz” demeyin. Kalp hastalıkları kadınlarda göğüs kanserinden çok daha fazla ölüme neden oluyor. Sırt ağrınız veya geçmeyen bir hâlsizliğiniz varsa, kalbinizi kontrol ettirin.

KRİZDEN ÖNCEKİ ÜÇ SİNSİ İŞARET

Doç. Dr. Kahraman Coşansu, erken dönemde hastaneye götürülmesi gereken belirtileri de şöyle sıraladı:

“Açıklanamayan” aşırı yorgunluk” (haftalar öncesinden başlayabilir)

Eğer son günlerde en basit işleri yaparken (yatak düzeltmek, merdiven çıkmak gibi) sanki maraton koşmuşsunuz gibi bitkin hissediyorsanız dikkat! Kalp, vücuda kan pompalamakta zorlandığında beyne giden ilk sinyal budur. Özellikle kadınlarda krizden haftalar önce görülen en yaygın belirtidir.

“Çene, diş veya sırt ağrısı” (yeri karıştırılan sinyal)

Kalp krizi ağrısı her zaman göğüste kalmaz. Kalpten gelen ağrı sinyalleri, sinir yolları üzerinden çeneye, boyna veya iki kürek kemiğinin tam ortasına (sırt bölgesine) yansıyabilir. “Dişim ağrıyor” veya “Sırtımı incittim” diyerek ağrı kesici içip uyumak en büyük hatadır.

“Mide fesadı” sandığınız şey kriz olabilir:

Midede yanma, hazımsızlık veya ağır bir bulantı hissi... Eğer bu duruma hafif bir soğuk terleme eşlik ediyorsa, sorun midenizde değil kalbinizde olabilir. Özellikle alt duvarı etkileyen kalp krizleri mide ağrısıyla bire bir aynı hissi verir.