KAAN’da düğüm çözülüyor! ABD basını manşet yaptı: "Washington onayı an meselesi"

ABD basını, KAAN’ı manşetlere taşıdı. F110 motorları için ihracat lisansında son viraja girildiği belirtilirken, Washington’dan çıkacak kararın Türkiye’nin milli muharip uçağı programında yeni bir dönemi başlatabileceği ifade edildi.

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii’nin (TUSAŞ) geliştirdiği milli muharip uçak KAAN programında kritik bir dönemece girildi.

ABD merkezli küresel savunma yayın organı Breaking Defense’e konuşan TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, Suudi Arabistan’ın KAAN programına katılımına ilişkin kararın yakın olduğunu duyurdu:

"Karar verme sürecinin son aşamalarında bulunuyoruz. Bu yıl, herhangi bir düzeyde bir programın başlatılmasıyla bir dönüm noktasına ulaşmayı umuyoruz"

20 UÇAK YA DA ORTAK ÜRETİM MASADA

Demiroğlu, senaryolara ilişkin olarak da yaklaşık 20 uçaklık "küçük bir filo" satışının gündeme gelebileceğini ya da üretim parçalarının paylaşılabileceğini söyledi.

"Modeller ve fizibilite çalışmaları belirli sayılar gerektiriyor. Burada son montaj hattı gibi bir şey inşa etmek istiyorsanız, fizibilite çalışması en az 50 uçak olması gerektiğini gösteriyor" diyen Demiroğlu, altıncı nesil ve ötesindeki sistemlerin geliştirilmesi için daha yüksek adetlerin söz konusu olabileceğini kaydetti.

TUSAŞ’ın zaman çizelgesi, maliyet, fayda ve fizibilite dahil "hemen hemen her şeyi" Suudi Arabistan tarafıyla ele aldığını aktaran Demiroğlu, programın hangi satın alma ve işbirliği modelini alacağına Riyad’ın karar vereceğini, 2026 yılı içinde "evet" cevabı beklediklerini söyledi.

KAAN STANDINDA SUUDİ BAYRAĞI DETAYI

World Defense Show 2026’da TUSAŞ standında sergilenen KAAN modelinin kuyruğunda Suudi Arabistan bayrağı yer almıştı. Suudi Arabistan’ın Vizyon 2030 programı, savunma üretiminin yüzde 50’sinin ülke içinde karşılanmasını hedefliyor.

Demiroğlu, "Bu, beş yıl gibi kısa bir süre kalan iddialı bir hedef ve savunma şirketlerinin Suudi Arabistan'da bir düzeyde üretime başlaması zaman alacak, ancak biz bunu tam olarak destekliyoruz" ifadelerini kullandı.

MASADA F-15, EUROFİGHTER VE F-35 DE VAR

ABD basınına göre, Suudi Arabistan, savaş uçağı filosunu nasıl yenileyeceğini kamuoyuna açıklamış değil. Riyad yönetimi, Boeing üretimi F-15’lerin eski C/D varyantları ve yeni SA modellerini kullanıyor. Boeing yöneticileri, bu uçakların EX versiyonunun yeteneklerine eşit olacak şekilde modernize edilebileceğini dile getirdi.

Suudi Arabistan envanterinde ayrıca Eurofighter Typhoon uçakları bulunuyor. Ek alımlara ilişkin görüşmelerin de yıllardır durduğu bilinmekteç Kasım ayında ise Beyaz Saray, Riyad’a açıklanmayan sayıda F-35 satışı için onay verildiğini duyurdu. Ancak bu konuda yeni bir gelişme paylaşılmadı.

KAAN’IN MOTORUNDA ABD SÜRECİ

Demiroğlu, KAAN’da kullanılan ABD merkezli General Electric üretimi F110 motorlarıyla ilgili sürece de değindi. Ticaret engelleri tartışmalarına rağmen herhangi bir gecikme beklemediklerini söyledi.

"Tüm prototiplerimizi karşılamaya yetecek 10 motorumuz zaten var. Geliştirme açısından herhangi bir sorunumuz yok" diyen Demiroğlu, Türk Hava Kuvvetleri’ne teslim edilecek ilk partinin 2029 başında başlayacağını aktardı.

“ABD’den motorlar bekliyoruz ve şu anda onay sürecinin son aşamasındayız. Dışişleri Bakanlığı ve ABD gibi Türk hükümet yetkilileriyle yaptığımız görüşmelere göre, bu motorların teslimatı veya ihracat lisansı konusunda herhangi bir sorun görmüyoruz. Blok 10 ve 20 için ilk partinin onayı belki bu ay, belki de gelecek ay alacağız" dedi.

YERLİ MOTOR HEDEFİ: 2033

F110 motorlu KAAN, 4,5 nesil savaş uçağı olarak konumlandırılıyor. Şirket, Block 30 uçaklarını beşinci nesil yeteneklere taşıyacak yerli motor için çalışıyor.

"Bu zorlu bir proje. Tasarım, malzeme ve üretim açısından çok üst düzey bir motor ve hedefimiz 2032’de ilk testi yapmak, 2033’te ise son teslimatı gerçekleştirmek" sözleriyle takvimi paylaştı.

BREAKİNG DEFENSE SORDU: ANKA 3 ALTINCI NESLİN PARÇASI MI?

Demiroğlu, Anka 3’ün işbirliğine dayalı savaş uçağı konseptinin parçası olduğunu söyledi:

"Altıncı nesilden bahsettiğinizde, insanlı-insansız işbirliği bunun önemli bir parçası" diyen Demiroğlu, iki Anka 3 prototipinin uçtuğunu, test sonuçlarına göre tasarımın güncellendiğini ve daha yüksek menzil, yük kapasitesi ve düşük radar kesit alanı sağlandığını aktardı.

TÜRKİYE'NİN MİLLİ MUHARİP UÇAĞI KAAN

KAAN, 21 Şubat'taki ilk uçuşunda 13 dakika havada kalarak, 8 bin fit irtifaya çıkmış ve 230 knot hıza ulaşmıştı.

Uçak, üstün hava hakimiyetini, yeni silahlarla artırılmış havadan havaya muharebe menzilini, yüksek, süpersonik hızda dahili silah yuvalarından hassas ve tam vuruşu, yapay zeka ve heterojen hesaplama desteği içeren "Yüksek Başarımlı ve Bütünleşik Aviyonik Sistemi" ile sağlıyor.

SUUDİ ARABİSTAN NEDEN KAAN’A İLGİ DUYUYOR?

Riyad’ın uzun süredir talep ettiği F-35 programı; ABD Kongresi’ndeki engeller, İsrail’in "niteliksel askeri üstünlüğünü koruma" politikası ve ağır operasyonel şartlar nedeniyle ilerleyemedi.

Suudi Arabistan artık yalnızca hazır platform satın almak yerine, teknoloji transferi, ortak üretim ve yerli savunma sanayisi inşasını öncelemiş durumda. Uluslararası savunma pazarında birçok seçenek gündemdeyken, Türkiye’nin geliştirdiği KAAN savaş uçağı programı Riyad’ın hedefleriyle uyumlu bir model sunuyor.

Katastrofik süreçte KAAN esnek işbirliği modelleri, siyasi veto riskinin görece düşük olması ve üretim takviminin netliği sayesinde Suudi Arabistan’ın Vizyon 2030 hedefleriyle uyumlu bir alternatif olarak öne çıkıyor.

ABD’DEN KAAN RAHATSIZLIĞI: "NEDEN BİZ DEĞİL DE TÜRKLER?"

Diğer yandan Londra merkezli Middle East Eye (MEE), Türkiye ile Suudi Arabistan arasında yürütülen KAAN görüşmelerinin ABD yönetiminde rahatsızlık oluşturduğunu yazdı.

"ABD’NİN KARŞILAMADIĞI HANGİ İHTİYAÇ?"

Middle East Eye’ın aktardığına göre ABD’li yetkili, Suudi muhataplarına ilettikleri mesajı şu sözlerle anlattı:

"ABD, Suudi Arabistan’ın daha fazla Amerikan yapımı savaş uçağı (F-15EX veya F-35) satın alma imkanı varken neden Türkiye ile KAAN konusunda görüştüğünü anlamak istiyor. Suudilere sorulan soru net: ABD’nin karşılamadığını düşündüğünüz hangi ihtiyacınız var da KAAN için Türkiye’ye gitmeniz gerekiyor?"