1 milyar kişinin ruh sağlığı bozuk! Narsisizm patladı

Tüm dünyada narsistik kişilik bozukluğunun âdeta bir salgın hâline geldiğini söyleyen Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan “Narsisizm toplum yapısını da bozuyor. Bu duygu yükseldikçe toplumun ayakta kalmasını sağlayan en temel bağlardan biri empati düşüyor ve toplumsal dayanışma ortadan kalkıyor” dedi.

ZİYNETİ KOCABIYIK - Dünya Sağlık Örgütünün 2025 Ruh Sağlığı Raporu’na göre 1 milyarın üzerinde kişi ruh sağlığıyla ilgili bir bozukluk yaşıyor. Rakamlar, küresel ruh sağlığı “karnesinin” pek parlak olmadığını gösteriyor.

Birçok ruh sağlığı bozukluğunun içinde son yıllarda özellikle “ben merkezci, kendini çok önemseyen, eleştiriye kapalı” olarak tanımlayabileceğimiz narsistik kişilik bozukluğu hastalığı giderek yükseliyor.

Kapitalist sistemin narsistik kişilik bozukluğunu bir epidemi hâline getirdiğini söyleyen Üsküdar Üniversitesi Kurucu Rektörü Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan “Narsisizm salgın hâline geliyor. Bunu yapan da yaşam felsefemizin değişmesi. Bununla mücadele etmek için önce kendimizi sonra çocuklarımızı düzeltmeliyiz” dedi.

NARSİSİZM SALGINI

En belirgin özelliği kendini dünyanın merkezinde görmek olan narsist kişinin, aynı zamanda çıkarcı, kibirli, sadece kendini seven, eleştiriye kapalı ve hata yaptığını düşünmediği için özür dilemeyi de bilmeyen kişi olduğunu ifade eden Prof. Dr. Tarhan “Onlar için sadece övgü ve iltifat vardır. Kendilerini eleştiren insanları düşman bilirler. Narsisizm, genellikle ergenlik ve gençlik döneminde başlar ve uzun süre devam eder. Herkesin içinde narsistik bir çekirdek vardır. Bu narsistik parça, kötü parçadır. ‘Hep ben’ der. Kibir, narsistiklerin en büyük özelliğidir. Hatta bizim kültürümüzde ‘Bütün kötülükleri bir odaya doldursanız kapısını kibir açar’ şeklinde bir söz vardır” açıklamasını yaptı.

YAŞAYARAK OLGUNLAŞIYORUZ

Sadece kendine faydalı olmayı düşünen insanların bencil olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Tarhan, kişinin içinde yaşadığı topluma, ailesine, vatanına ve yaratıcısına karşı sorumlulukları olduğunu belirtti. Hayatın amacının bencillik, haz peşinde koşmak veya narsist olmak olmadığını anlatan Prof. Dr. Tarhan “Hatalar birer eğitmen, eleştiri de bir armağandır. Eleştiriye açık olmak öz güven gerektirir ve olgunluk işaretidir. İnsan yaş alarak değil, yaşayarak olgunlaşır” şeklinde konuştu.

ANNE VE BABANIN SUÇU

Narsisitik kişilerin çocukluk dönemine aile davranışlarının kişiliğin şekillenmesinde önemli rolü olduğunu aktaran Prof. Dr. Nevzat Tarhan “Eğer çocuk anneden ve babadan empatiyi öğrenemiyorsa kendini sevmeye başlar, içine kapanır. Kendini korumak için kendini büyük görerek ayakta kalmaya çalışır. Bu da onu narsist yapar” dedi.

HUZUR İÇİN ŞÜKRÜN ÖLÇÜSÜ KANAATTİR

Huzurun, sahip olunan şeylerin kıymetini bilme, yetinmenin kanaat duygusuyla ilişkili olduğunu belirten Prof. Dr. Tarhan “Şükrün ölçüsü kanaattir. Kanaat eden bir kimse küçük şeylerden mutlu olabiliyor, şükrediyor demektir. Bunu başardığın zaman şükür duygusunun kavramsal anlamını yerine getirmiş oluyorsun” diye konuştu.

“Şükür duygusu insana kendini iyi hissettiriyor ve huzura ulaştırıyor” diyen Prof. Dr. Tarhan, sabah kalktığında sahip olunan temel nimetlerin farkında olmanın, olumsuz düşünceleri uzaklaştırmanın ve rutin şeylerden mutlu olmanın huzuru yakalamanın anahtarı olduğunu söyledi.

BENCİLLİK ARTTIKÇA TOPLUM BİRLİĞİ ZAYIFLAR

Narsisizmin yaygınlaşması bir toplumun sosyal dokusunu, dayanışmasını ve etik dengesini ciddi biçimde zedeleyebilir. Toplumların ayakta kalmasını sağlayan en temel bağlardan biri empatidir (başkasının yerine kendini koyabilme). Narsistik eğilimler güçlendikçe, insanlar başkalarının acısına, sorununa veya haklarına duyarsızlaşır. Bu da toplumsal dayanışmayı aşındırır, “herkes kendi çıkarına baksın” anlayışını normalleştirir.

İÇİMİZDEKİ NARSİZMİ NASIL DÜZELTEBİLİRİZ?

Prof. Dr. Nevzat Tarhan “Hepimizin içinde narsisizm eğilimi vardır ve bu hayatın sonuna kadar sürer. Bir kişi ‘Ben artık ben oldum, ben iyilerdenim, ben artık narsistik değilim’ diyorsa kördür. Burnunun dibini göremediği gibi kendisini göremiyordur. Kişi kendi narsisizmini düzeltmek istiyorsa hap önerimiz var: Sessiz iyilik yap... Göstere göstere değil, kimse görmeden sessiz iyilik yapmayı kendine kabul ettirirse başarılı olabiliyor. Çünkü narsistler, övgü ile besleniyor. Kişi bir elin verdiğini, bir diğeri görmesin felsefesi yaparsa kendi narsistliğini terbiye etmesi konusunda önemli bir adım atar” dedi.