Bağ-Kur'da yeni dönem! Milyonları ilgilendiren düzenleme geliyor
Ecdadımız "Sanat altın bileziktir" diyor ancak o altın bileziği kolunda taşıyan esnaf, emeklilik kapısına geldiğinde ağır bir çile ile karşılaşıyor. Yıllarca kepenk açan, şafağın ilk ışıklarıyla dükkânını bereketle buluşturan küçük esnaf için prim eşitleme adalet vakti yaklaşıyor...
Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, milyonları ilgilendiren konuyu bugünkü köşesine taşıdı. Kulis bilgilerini paylaşan Karakaş, takvim ve kapsama dair son bilgileri verdi.
İşte Karakaş'ın yazısı ve detaylar:
ALIN TERİ VE PRİM ÇİLESİ: ESNAFIN OMUZUNDAKİ AĞIR YÜK
Kendi adına ve hesabına çalışanlar 4/1-b kapsamındadır. Yani eski adıyla Bağ-Kur'lu. Şirket ortağı da buradadır, mahallemizin bakkalı da.
İsteğe bağlı prim ödeyen de bu gruptadır. Hak ediş şartları ise işe başlama tarihine göre üç döneme ayrılır.
EYT yasası çıktı. 8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olanlara yaş şartı kalktı. Lakin esnaf sevinemedi.
SSK'lı çalışan 5.000-5.975 günle emekli oldu. Bağ-Kur'lu esnaf ise tam 9.000 gün prim ödemek zorunda kaldı. Nitekim "Terazinin bir kefesi ağır, diğeri hafif geldi". Esnaf prime takıldı, müjdenin sevinci yarım kaldı.
"Damlaya damlaya göl olur derler; ancak esnafın prim bütçesi delik deşik oldu."
9.000 GÜN CENDERESİ VE BEKLENEN MÜJDE
Devletimiz sık sık borç yapılandırması yaptı. Her 2-3 yılda bir cazip fırsatlar sunuldu. Buna rağmen erkek esnaf primini ödemekte zorlandı. Evdeki hesap pazara uymadı. Esnafımızın talebi netti: "Prim günümüz düşsün!"
Esnaf ve sanatkâr odaları sesini yükseltti. Bu çığlık yankı buldu. Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan seçim öncesinde söz verdi.
9.000 gün prim şartı 7.200 güne inecekti. Bu reform, tam 5 yıl (1.800 gün) daha az prim demekti.
Lakin 1 milyona varan esnaf 3 yılı aşkın zamandan beri bu müjdenin ifasını hâlâ beklemektedir.
Bu vaadin vadesi ne zaman dolacak diye soruyorlar?
KULİS BİLGİSİ VE TAKVİM:
Hükûmet enflasyonla mücadele ediyor. 3 yıldan beri Orta Vadeli Program (OVP) kararlılıkla uygulanıyor. Karşılıksız adım atılmıyor. Bu nedenle vaat bir türlü ifa edilemedi.
Ancak kaynaklarımızdan aldığımız bilgilere göre düzenleme mutlaka yapılacak. Bağ-Kur prim eşitleme ile ilgili aktüeryal hesaplar yapıldı, maliyetler de belirlendi.
Geriye sadece yasa teklifinin hazırlanıp TBMM’ye sunulma takvimi kaldı.
Kulis bilgilerine göre beklenen düzenleme ile ilgili yasal düzenleme yapılarak önümüzdeki sene yürürlüğe girmesi beklenmektedir.
KİMLER FAYDALANACAK, KİMLER KAPSAM DIŞI?
Kamuoyunda büyük bir bilgi kirliliği var. "Her Bağ-Kur'lu faydalanacak" zannediliyor. Bu beklenti tamamen yanlıştır. Sınırlar nettir:
- Küçük Esnaf ve Sanatkâr: Düzenlemenin yegane kazananı olacaktır. Prim şartı 7.200 güne düşecektir.
- Şirket Ortakları ve Büyük İşyeri Sahipleri: Bu haktan yararlanamayacaktır. Onlar için 9.000 gün şartı devam edecektir.
- Kadın Bağ-Kur'lular: Kadınlar için EYT kapsamındaki prim şartı zaten 7.200 gündür. Bu sebeple ilave bir indirim yapılmayacaktır. Ancak EYT sonrası için 9.000 gün prim şartı olduğundan bunların faydalanması söz konusu olabilecektir.
"Borç yiğidin kamçısıdır derler ancak prim borcu emeklinin önünde duvardır."
ÖNEMLİ KRİTER: SIFIR BORÇ ŞARTI
Bağ-Kur sisteminde çok kritik bir ayrıntı vardır. Borcu olan Bağ-Kur'lunun tüm şartları olsa bile emekli olma imkânı yoktur. Emeklilik dilekçesi verildiği an itibarıyla geçmişe dönük hiçbir prim borcunun olmaması şarttır.
Şartları tutan EYT’li Bağ-Kur’luların şimdiden borçlarını kontrol edip emeklilik planlaması yapmalarında fayda vardır.
HASILIKELAM: Küçük esnaf bu ülkenin bel kemiğidir, çarkların sessiz kahramanıdır. 7.200 gün prim düzenlemesi bir lütuf değil, gecikmiş bir sosyal adalet teslimidir.
Hak tecelli ettiğinde hem esnafın yüzü gülecek hem de ekonomi can bulacaktır.
