MEB 'Kuş dili' için kurs düzenliyor

Milli Eğitim Bakanlığı, özellikle Karadeniz halkının kullandığı kuş dilinin yaşatılması için sertifikalı "kuş dili" kursu düzenledi.

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), özellikle Karadeniz halkının kullandığı kuş dilinin yaşatılması için '"kuş dili" kursu düzenledi. Giresun'un Çanakçı Halk Eğitim Merkezi'nde başlayan kuş dili kursunu tamamlayanlara sertifika verilecek. Giresun Çanakçı İlçesi Kaymakamlığı ve Halk Eğitimi Merkezi (HEM), kuş dilinin sosyal ve kültürel faaliyetler kapsamında HEM'lerde öğretilmesi talebiyle Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğüne resmi müracaatta bulundu. Konuyu değerlendiren Genel Müdürlük, unutulmaya yüz tutmuş kültür varlıklarından olan "ıslık dili" de denilen kuş dilinin sosyal ve kültürel faaliyetler kapsamında HEM'de kuş dili etkinliği şeklinde düzenlenmesini onayladı.
Çanakçı Kaymakamı Fatih Mehmet Kara, AA muhabirine yaptığı açıklamada, ıslıkla haberleşme yöntemi olan kuş dilinin 400 yılı aşkın süredir Kuşköy'de kullanıldığını söyledi. Karadeniz coğrafyasının sarp ve kayalık olduğuna işaret eden Kara, ulaşım imkanlarının yeterli ölçüde gelişmediği yıllarda insanların kuş dilini iletişim aracı olarak kullandığını anlattı. Kara, kuş dilinin, köy içerisinde kullanılabilen kelimeleri ıslıkla ifade edebilme yeteneği olduğunu dile getirdi.
Kara, 1998'den itibaren tanıtım amacıyla Kuş Dili Festivali düzenlendiğini fakat bugüne kadar yapılan çalışmalarda kalıcı olarak bir değer üretilmediğini belirterek, "Bugün itibarıyla kalıcı bir adım atarak eğitim ayağını başlatıyoruz. Zira eğitim ayağı olmayan hiçbir şeyin geleceğe taşınma ihtimali yoktur. Bundan dolayı da kuş dili kursunu ilçemizde açmış bulunuyoruz" dedi.
-Hedef kuş dilini kalıcı kılmak
Öğrenciler ve yetişkinlere yönelik iki ayrı kurs açmayı planladıklarını ifade eden Kara, şunları kaydetti:
"Kursları kalıcı kılmak istiyoruz. Kuş dilini 20-30 yıl önce bilen insan sayısıyla bugün bilen insan sayısı kıyas bile edilemez. Kuş dili günden güne unutulan, belki 5-10 yıl sonra tamamıyla yok olmaya yüz tutmuş bir değer. İnşallah biz buna müdahale ederek kalıcı hale getireceğiz. Türkiye'de sadece burada olması bu işe farklı bir boyut kazandırıyor. Bir insan dahi yetiştirmiş olsak bunu başarı şeklinde değerlendireceğiz."
-Köyden bir kişi sınavla usta öğretici seçildi
Kaymakam Kara, Kuşköy'de kuş dilini bilenler arasından en iyi konuşanın sınavla belirlendiğini ve bu kişinin kursta usta öğretici olarak ders anlatacağını belirterek, şöyle devam etti:
"Kuş dilinin sınavını yapmak zor oldu. Burada şu yöntemi denedik 8 usta öğretici adayımız vardı. Adaylarımızın bir tanesini yanımıza çağırmak suretiyle daha önceden hazırladığımız değişik renkte bayrak ve balon ile hareket yapma veya horon oynama, arkalarını dönme talimatı vererek karşı tarafa kuş diliyle aktarmasını rica ettik. Bu talimatları karşıya en başarılı şekilde aktaranı da usta öğretici olarak seçtik."
Kara, kuş dilinin geçtiğimiz yıllarda UNESCO tarafından İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Listesi'ne aday olarak girdiğini hatırlatarak, önümüzdeki yıllarda kalıcı olarak listeye gireceği kanaatinde olduklarını sözlerine ekledi.
-İşgal sırasında haberleşmede kullanılmış
Kursa katılan Mustafa Köse (70) ise Karadeniz'de Rus işgali sırasında köy halkının tedbir alma yönünde kendi aralarında kuş diliyle haberleşme sağladığını anlattı. Köse, "Sisdağı Yaylası'ndan askerleri görenler köye haber veriyorlarmış. Rus gelmiş nokta kuralım teslim olmayalım diye bir birleriyle konuşuyorlarmış. Rus askerlerini dağlarda gördüklerinde bir birlerine haber vermişler 'şu yerden Rus askeri geliyor' saklanalım demişler. Bunları bize büyüklerimiz anlatırlardı."
-Köyün öğretmeni de kuş dili öğrendi
Kuşköy Mobil İlkokulu'nda sınıf öğretmeni olarak görev yapan Sinan Gündoğdu ise çevredeki vatandaşlardan kulak aşinalığıyla az da olsa kuş dili öğrendiğini belirterek, "Köy halkıyla bir araya geldiğimde onlardan bir şeyler öğrenmeye çalıştım. Açılan kuş dili kursuna ben de katılacağım. Diğer vatandaşlara da bu dili öğrenmelerini tavsiye ediyorum" ifadelerini kullandı.
Kuşköy Muhtarı Metin Köçek de kuş dilinin köye turist getirmesini arzuladıklarını kaydetti.
-Hayvanlarla da iletişim kuruluyor
Kuş dili yayla hayatının önemli bir unsuru olarak Orta Asya'dan Anadolu'ya getirildi. Ancak değişen hayat tarzları ve hayvancılığın azalması gibi sebeplerle artık unutulmaya yüz tuttu. Kuş dili geleneksel olarak insanlarla haberleşmenin bir yolu olduğu gibi özellikle koyun ve keçilerin yönetilmesinde de etkin olarak kullanılıyor. Kuş dilinin yaşatılması için Giresun'un Çanakçı ilçesinde her yıl Mayıs ayında "Kuş Dili Festivali" düzenleniyor.
Özellikle Giresun'un Görele, Çanakçı, Eynesil başta olmak üzere tüm ilçelerinde, Trabzon'un Şalpazarı, Beşikdüzü ve Tonya ilçelerinde kullanılan kuş dili, "ıslık dili", "ışıklı dili" olarak da adlandırılıyor.