Batman'da kavurucu sıcağın altında tuz mesaisi
Batman'ın Kozluk ilçesinde kavurucu sıcakların altında çalışan köylüler geleneksel yöntemle tuz üretmeye devam ediyor. Sıcak havanın tuz üretimi için olmazsa olmaz olduğunu belirten köylüler "Güneş ne kadar olursa tuz o kadar iyi çıkıyor. Buharlaşmayla üretim daha iyi oluyor." dedi.
Batman'ın Kozluk ilçesine bağlı Derince köyünde geleneksel yöntemle kaya tuzu üretimi yapanlar yaz aylarını kavurucu sıcakta tuz havuzlarında çalışarak geçiriyor.
Ata mesleği tuz üretiminin nesilden nesile devam ettiği 400 nüfuslu Derince'de 40 hane yaz sıcaklarını dört gözle bekliyor.
Hava sıcaklığının yükselmesi ile dağlardaki doğal kaynak suyu borular yardımıyla önce dinlendirme kuyularına taşınıyor. Burada bir hafta bekletilen su daha sonra brandadan yapılan biriktirme havuzlarına alınıyor.
GÜNEŞLE SU BUHARLAŞIYOR
Güneş ışınlarıyla su buharlaşıyor, sudaki tuz kristalleşerek havuzların dibine çöküyor.
Üreticiler, buharlaşmayı hızlandırmak amacıyla zaman zaman 40 dereceyi aşan sıcakta ellerinde fırça ve küreklerle havuz içerisinde büyük çaba gösteriyor.
Günler süren işlemlerin ve emeğin sonrasında açığa çıkan kaya tuzu, paketlenip salamura ürünler başta olmak üzere kavurma, peynir ve turşu yapımında kullanılmak için satışa sunuluyor.
DEDESİNDEN KALAN MESLEĞİ DEVAM ETTİRİYOR
Üreticilerden 52 yaşındaki Ergin Atmaca, AA muhabirine, dedesinden babasına, babasından da kendisine miras kalan tuz üretimini çocuklarıyla beraber sürdürdüğünü belirtti.
Tuzlu suyun Kozluk-Baykan kara yolunun kuzeyindeki dağlık bölgede olduğunu belirten Atmaca, "Buraya kadar bir kilometrelik boru çektik. Suyu havuzlara getiriyoruz. Tuzu 40 derece sıcakta üretiyoruz. Havanın sıcaklığı bizim için iyi bir şey. Güneş ne kadar olursa tuz o kadar iyi çıkıyor. Buharlaşmayla üretim daha iyi oluyor." ifadelerini kullandı.
Atmaca, tuz üretimi sayesinde çocuklarının gurbete gitmek yerine memleketlerinde çalıştığını söyleyerek, köy sakinleri olarak 40 dereceyi aşan sıcaklıkta çocuklarıyla ekmek parası için çalıştıklarını anlattı.
GENÇLER DE AİLESİYLE TUZ HAVUZLARINDA ÇALIŞIYOR
Ergin Atmaca'nın oğlu Emrah Atmaca (27) da ailesiyle tuz havuzlarında çalıştığını belirtti.
Önce havuzları kurduklarını, tuz üretimine ise mayıs ayının sonuna doğru başladıklarını belirten Atmaca, dağlar arasındaki üç vadiden çıkan tuzlu suyu farklı aşamalardan geçirip tuza dönüştürdüklerini belirtti.
"KAVUCURU SICAĞIN ALTINDA ÇALIŞMAMIZ GEREKİYOR"
Atmaca, "Buradaki iş 12 aylık bir süreç değil. Yaz ayları olan 3 aylık bir süreç. Sıcak bir coğrafyada yaşıyoruz. Batman'da sıcaklar 46 dereceye kadar çıkabilmekte. Bu tuzun oluşması için bizim sürekli havuzların içinde kavurucu güneşin altında döngüsel olarak çalışmamız gerekiyor." ifadelerini kullandı.
İstanbul'da yaşayan ve yaz aylarında tuz üretimi yapan ailesine destek olmak amacıyla gelen Aydın Atmaca (31) da bütün köyün geçim kaynağının kaya tuzu olduğunu söyledi.
Yaz mevsiminde 3 ay bu işi yaptıklarını kaydeden Atmaca, "Bu iş güneşin altında çalışmayı gerektiriyor. Kazancımızı buradan sağlıyoruz. Gerçekten yorucu bir iş." dedi.
