Teşkilatı Mahsusa nedir? (Teşkilatı Mahsusa kimdir, üyeleri kimlerdir?)

Osmanlı Devleti'nde Enver Paşa tarafından kurulan Teşkilatı Mahsusa, Millî İstihbarat Teşkilatı (MİT)'in atası olarak görülüyor. Teşkilatın varlığı ve faaliyetleri bugüne kadar bilimsel şekilde araştırılmamış, hakkında yazılanlar bir efsane olarak kalmış ve abartmalar günümüze kadar devam etmiştir. Peki Teşkilatı Mahsusa kimdir, üyeleri kimlerdir?

TRT'nin büyük beğeni toplayan dizisi Mehmetçik Kut'ül Amare 4. bölümüne Teşkilât-ı Mahsusa sahnesi damga vurdu. Vatan sevdalısı Hüsrev oğlu Mehmet'i büyük dikkat ve gizlilik içerisinde Bağdat'a ulaştıran Süleyman Askeri, çölde şifacıların yanında bulduğu Mehmet'i Teşkilâtı Mahsusa'ya resmen aldı. Büyük heyecan yaşatan sahnede, dizinin başından bu yana sık sık görülen Süleyman Askeri'nin yüzüğü dikkatlerden kaçmadı. Bazı izleyicilerin hâlâ merak ettiği üç hilâlli sancağın da Teşkilâtı Mahsusa sancağı olduğu biliniyor.

TEŞKİLÂTI MAHSUSA NEDİR?

Teşkilâtı Mahsusa, İttihat ve Terakkî Cemiyeti bünyesinde Enver Paşa'ya bağlı olarak kurulan gizli bir teşkilattır. Teşkilatın, Türkçü ve İslâmcı siyasî görüşler doğrultusunda, yurt içi ve yurt dışında, karşı-istihbarat, propaganda ve örgütlenme eylemlerinde bulunduğu bilinmektedir. Çeşitli ifadelere göre 1911'den itibaren etkin olmuş, 5 Ağustos 1914'te Harbiye Nezareti'ne bağlı resmî bir örgüte dönüştürülmüştür. 8 Ekim 1918'de İttihat ve Terakkî hükûmetinin iktidardan ayrılması ile birlikte Teşkilâtı Mahsusa da resmen tasfiye edilmiştir.

TEŞKİLÂTI MAHSUSA'NIN FAALİYETLERİ

Teşkilâtı Mahsusa'nın Trablusgarp'ta İtalyanlara, Batı Trakya'da Bulgar ve Yunanlara, Mısır ve Irak'ta İngilizlere karşı direniş örgütleme çalışmaları kısmen belgelenmiştir. Buna karşılık 1915 Ermeni Tehciri'nde Teşkilâtı Mahsusa'nın oynadığı rol, sık sık dile getirildiği hâlde ayrıntılarıyla ortaya konabilmiş değildir. Teşkilâtı Mahsusa hakkında tek köklü araştırmanın yazarı olan Philipp Stoddard'a göre Teşkilâtı Mahsusa, Ermeni tehcirinde hiçbir rol oynamamıştır.

(Mehmetçik Kut-ül Amare'deki Teşkilât-ı Mahsusa sahnesi)

TEŞKİLÂTI MAHSUSA VE KUVÂYİ MİLLİYE

I. Dünya Savaşı'ndan sonra Anadolu'da oluşturulan Kuvâ-yi Milliye ve Müdafaa-i Hukuk gruplarının önde gelen liderlerinin hemen hepsi Teşkilâtı Mahsusa üyesi olduğu bilinen kişilerdir. Buna rağmen Teşkilâtı Mahsusa ile Millî Mücadele arasındaki örgütsel ilişki yeterince incelenmemiştir. Teşkilatın kurucusu Enver Paşa'dır. Başında ise Hüsamettin (Ertürk) Bey bulunmaktaydı.