Bakanlık harekete geçti! Aldatıcı indirim dönemi bitiyor

Ticaret Bakanlığı, indirimli satışlar ve kişiye özel fiyatlar gibi konularda manipülasyonu yasakalarken tüketicileri üst düzeyde koruyacak tedbirleri hayata geçirdi.

Ticaret Bakanı Mehmet Muş, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'ni yenilediklerini ve değişikliğin Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlandığını belirterek, "İndirimli satışlar ve kişiye özel fiyatlar gibi konularda tüketicilerimizi en üst düzeyde koruyacak tedbirleri hayata geçirdik." ifadesini kullandı.

‘KİŞİSELLEŞTİRİLMİŞ FİYAT REKLAMLARI’NDAN MÜŞTERİ HABERDAR EDİLECEK

Yapılan düzenlemeyle, "kişiselleştirilmiş fiyat reklamları" mevzuat kapsamına alındı.
Yapılan düzenlemeyle reklam verenlerin, tüketicilerin satın alma davranışı ve diğer kişisel verilerini analiz ederek kişiselleştirilmiş fiyat sundukları reklamlarda, kendilerine kişiselleştirilmiş fiyat sunulan tüketicilerin, her bir reklamda teklif edilen fiyatın kişisel alışveriş davranışlarını dikkate alan bir algoritmaya dayandığı konusunda bilgilendirilmesi koşulu getirildi. Böylece sunulan fiyatın o mal veya hizmetin, özellikle güncel piyasa fiyatının üstünde olduğu durumlarda karşı karşıya kaldıkları risklerin önüne geçilmesi sağlandı.

İNDİRİMLİ SATIŞ ALDATMACALARINA SON VERİLDİ

Bir mal veya hizmetin indirimli satışa sunulduğuna ilişkin reklamlarda, "indirimin en iyi indirim oranı veya tutarı" olduğuna yönelik reklamlarda, mal veya hizmete ilişkin indirimin duyurulduğu tarihten önceki 30 gün içinde uygulanan en düşük fiyatın referans fiyat olarak alınması, bir diğer ifadeyle indirimden önceki fiyat olarak belirtilmesi zorunlu oldu.

GERÇEĞİ YANSITMAYAN İNDİRİMLERİN ÖNÜNE GEÇİLECEK

Ayrıca, meyve ve sebze gibi çabuk bozulabilen mallara ilişkin reklamlardaki indirimin miktar veya oranının hesaplanmasında, indirimli fiyattan bir önceki fiyatın esas alınması sağlandı.

Yapılan değişikliklerle satıcı ya da sağlayıcıların gerçeği yansıtmayan fiyat indirimlerinin reklamını yapamaması amaçlandı.

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN REKLAMLARDA ŞEFFAFLIK ARTIRILDI

Yönetmelikte, bağlı kredi ile satışa sunulan mal veya hizmete ilişkin reklamlarda tüketicilerin daha net ve şeffaf biçimde bilgilenmesini sağlamak için de değişikliğe gidildi.
Buna göre, bu reklamlarda kredinin vadesi, faiz oranı, kredinin tüketiciye toplam maliyetinin aylık ve yıllık yüzde değeri ve geri ödeme koşulları gibi hususlara reklamın yayımlandığı alanda ya da bir bağlantı veya uyarı işaretiyle tüketicilerin yönlendirilerek ayrıntılı bilgi alabileceği bir internet sitesinde veya açılır ekranda yer verilmesi sağlandı.

GOOGLE ARAMALARINDA REKLAM İBARESİ

Bir mal veya hizmet satın alınmadan önce tüketicilerce internet üzerinden yapılan aramalarda, sıralamaya ilişkin herhangi bir bilginin yer almadığı ve sıralamaların en üstünde yer alan satıcı/fiyat ve benzeri bilgilerin tüketiciler tarafından "en iyi sonuç" olarak algılandığı göz önüne alınarak düzenleme yapıldı.
Sıralama içeren reklamlarda bir arama sorgusuna cevap olarak tüketiciye sunulan sıralamayı belirleyen ana ölçütler konusunda tüketicilerin bilgilendirilmesi zorunlu kılındı. Ayrıca yapılan sıralamanın, sıralamada yer alan satıcı veya sağlayıcılardan ücret alınarak yapıldığı durumlarda bu bilginin "reklam" ibaresi kullanılarak açıkça belirtilmesi sağlandı.

Bu sayede tüketicilerin, yapılan sıralamanın reklam veya sponsorluk ve benzeri anlaşmalara dayanılarak yapılıp yapılmadığı, fiyat, mesafe, tüketici puanı veya farklı kombinasyonlara göre sıralanıp sıralanmadığı konusunda maksimum bilgiye ulaşmaları mümkün hale getirildi.

SAHTE TÜKETİCİ YORUM VE DEĞERLENDİRMELERİ YASAKLANDI

Yeni düzenlemeyle tüketicilerin satın alma kararını etkileyen sahte tüketici değerlendirmelerinin yayınlanması yasaklanırken, değerlendirmelerin olumlu-olumsuz ayrımı yapılmadan yayınlanması gerektiği hüküm altına alındı ve tüketici yorumlarına erişim sağlayanlara bu yorumların o mal veya hizmeti satın alan tüketicilerce yapılıp yapılmadığını kontrol etme ve buna ilişkin tüketicilere bilgi verme yükümlülüğü getirildi.

TÜKETİCİ ŞİKAYETLERİNE ÖZGÜ PLATFORMLARA YÜKÜMLÜLÜKLER GETİRİLDİ

Tüketicilerin şikayetlerini yayınlayan platformlara da düzenleme yapıldı.
Düzenlemeye göre, hakkında değerlendirme yapılan satıcı veya sağlayıcılara, değerlendirmenin yayınlanmasından önce açıklama yapma veya cevap verme hakkını kullanabilmeleri için en az 72 saat süre tanınması, bu süre dolmadan önce veya gerçeği yansıtmayan değerlendirmelerin yayınlanamayacağı hüküm altına alındı. Bu platformlara üyelik ve ücret ödeme gibi mecburiyetler altına girmeden etkin bir iletişim sağlanması öngörüldü.

Bu sayede, tüketicilerin, hakkında değerlendirme yapılan satıcı veya sağlayıcılara ve şikayete yönelik sürdürülen işlemlere ilişkin doğru bilgiye ulaşması hedeflendi.

KARABORSA DA BİLET SATIŞINA FREN

"Bot" olarak adlandırılan ve çevrim içi satın alma sürecini otomatikleştirerek çok sayıda işlemi aynı anda gerçekleştirmeyi mümkün kılan yazılımlar kullanılarak, spor, tiyatro, söyleşi gibi etkinlik biletlerini belirlenen limitlerin dışında satın alıp bunların ikincil piyasalarda nominal değerlerinden çok daha yüksek fiyatlarla satılmasının önüne geçmek amacıyla düzenleme yapıldı.
"Haksız ticari uygulama" örnekleri arasına eklenen düzenleme sayesinde, etkinlik biletlerinin yeniden veya daha yüksek fiyatla satışa sunulması yasaklandı. Böylece, karaborsa bilet satışıyla mücadelede önemli bir adım atıldı.

ÖZEL DÜZENLEME BULUNAN ALANLARDA UYGULAMA YEKNESAKLIĞI SAĞLANDI

Ayrıca, internet ortamında bir mal veya hizmete ilişkin yönlendirici ara yüz tasarımları, seçenek ya da ifadeler gibi araçlarla tüketicilerin karar verme veya seçim yapma yetisini olumsuz etkileyen ya da normal şartlar altında vereceği kararda satıcı veya sağlayıcı lehine değişikliklere yol açmayı hedefleyen yöntemlerin kullanması haksız ticari uygulama olarak kabul edildi.
Girdi maliyeti ve döviz kuru artışı gibi fiyat değişimlerinden etkilenmemesine rağmen bu durumlardan etkileniyormuş gibi hareket ederek tüketiciye sunulan mal veya hizmetin satış fiyatında haklı bir gerekçe olmaksızın yapılan artışların inceleme ve değerlendirilmesine Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulunca devam edilecek. Benzer şekilde, hastaların tedavi öncesi ve sonrası durumuna ilişkin görsellerin sağlık mevzuatında yer alan hükümlere göre inceleme ve değerlendirilmesi uygulaması da sürdürülecek.