86 bin yıllık İnkaya Mağarası'nda e-DNA uygulaması yapılacak

Çanakkale'nin Çan ilçesine bağlı Bahadırlı köyü sınırları içerisindeki İnkaya Mağarası kazı çalışmalarında dikkat çeken bir gelişme yaşandı. Geçmiş yıllarda tarihlendirme yapılarak 86 bin yıllık hayat izleri bulunan bölgede e-DNA uygulaması yapılacak. Buna göre Ankara Üniversitesi'nden genetik evrim laboratuvarından gelen hocalar alandan toprak örneği alarak içerisindeki DNA'ları inceleyecek.

2017'den beri araştırılan İnkaya Mağarası'nda 2026 yılı kazı çalışmaları başladı. Çan ilçesine bağlı Bahadırlı köyü sınırları içerisinde bulunan mağara pek çok gizemi barındırıyor.

10 yıldır devam eden çalışmalarda İnkaya Mağarası içinde çakmaktaşı ve bazalttan üretilmiş yongalar, dilgiler, kazıyıcılar, uçlar, çentikli ve dişlemeli aletler, çekirdek ve vurgaç gibi çeşitli buluntuların da yer aldığı 43 bine yakın yontma taş bulundu.

DNA ANALİZİ YAPILACAK

İnkaya Mağarası'nda bu derecede yüksek yontmataş buluntusuna rağmen herhangi bir organik kalıntıya (insan, hayvan ya da bitki kalıntısı) rastlanılamadı. Bu yüzden kazı alanındaki değişik alanlardan sediman (tortu) örnekleri alınması planlanıyor.

Ankara Üniversitesi genetik laboratuvar ekibi ile Agrigenomics Hub Hayvan ve Bitki Genomik Araştırmaları İnovasyon Merkezi iş birliğinde gerçekleştirilecek çalışma ile sediman içerisinde korunmuş olan bitki, hayvan ve mikroorganizmalara ait DNA izlerini analiz ederek geçmiş ekosistem ve biyolojik varlıkların moleküler yöntemlerle belirlenmesine çalışılacak.

ÖNERİLEN HABERLER

KÜLTÜR - SANAT

86 bin yıllık izler bulunmuştu, İnkaya kazıları başladı

İNSAN AKTİVİTELERİ, 86 BİN YILLIK İZLERİ BELİRLEYECEK

İnkaya Mağarası'nda bu yılki kazı çalışmalarında mağaradaki tabakalarda 86 bin yıl öncesine kadar inen insan yaşam izlerine rastlanıldı.

Paleolitik Çağ insanlarının 86 bin yıl önce başlayarak binlerce yıl boyunca kesintisiz olarak yaşadıkları İnkaya Mağarası'nda gelecek yıllardaki kazı çalışmalarında iskelet kalıntılarına ulaşılarak, elde edilmiş yontma taşlar ve diğer buluntulardan yararlanarak dönem insanlarının davranışları, hayat tarzları, beslenme alışkanlıkları ve mağaradaki alan kullanımları hakkında bilgilere ulaşılması hedefleniyor.

İNKAYA MAĞARASI KAZILARI

Kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığının izin ve destekleriyle Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Özer başkanlığındaki 25 kişilik ekip tarafından sürdürülüyor.

2016 yılında yapılan yüzey araştırması sırasında bulunan mağarada 2017 yılında Çanakkale Müze Müdürlüğü başkanlığında başlatılan kazı çalışmaları 2021 yılında Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı çalışmasına dönüştürüldü. Kazılarda bu yıl 10'uncu sezona ulaşıldı.

İnkaya Mağarası'nda 2026 yılı kazı çalışmaları mağaranın en az 3 farklı alanında gerçekleştiriliyor. Kazılar ağırlıklı olarak mağara ana bölümünün batısındaki atölye alanında sürdürülüyor.

Bu alan mağara insanlarının üretimlerini büyük oranda yaptıkları ve sonrasında terk ettikleri bir alan olarak şimdilik kalınlığı 3,5 metreyi aşan bir dolguya sahip olmakla birlikte mağaranın Batı girişini de içine alıyor. Bu alandaki derinleştirme çalışmalarıyla birlikte zaman içerisinde biriken atık toprak nedeniyle ağzı kapanan giriş açılmaya başlandı.

Buradaki açmaların genişletilmesiyle ilk kez mağara içerisindeki bozulmamış katmanlarda da kazı çalışmaları yapılması planlanıyor. 2026 yılı planlamaları içerisinde kazı çalışmalarının yanı sıra çevre düzenleme ve alana gelen ziyaretçiler için bilgilendirme panolarının yerleştirilmesi gibi faaliyetler de yer alıyor.

İnkaya Mağarası kazı çalışmaları, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın maddi desteklerinin yanı sıra, Ankara Üniversitesi Rektörlüğü, Çanakkale Valiliği, Truva Bakır Maden İşletmeleri A.Ş. maddi destekleriyle sürdürülüyor.

Paylaş

× Paylaş

Facebook X WhatsApp LinkedIn NSosyal Bağlantıyı Kopyala

Yayın Tarihi | 24 Eylül, 2026 - 10:37