ABD istihbaratının casus gözü uzaya çıktı! Evrenin yüzde 95’inin gizemini çözecek

NASA'nın geniş görüş alanına sahip yeni nesil uzay gözlem aracı Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu, Florida’daki Kennedy Uzay Merkezi’nin tarihi 39A rampasından uzaya fırlatıldı. Hubble ile aynı büyüklükte aynaya ancak en az 100 kat daha geniş görüş alanına sahip teleskop; milyarlarca galaksiyi tarayarak karanlık madde, karanlık enerji ve uzak gezegenlerin izini sürecek.

Kaydet

ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), evrenin en büyük gizemlerinden bazılarını araştırmak üzere geliştirdiği Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu'nu uzaya gönderdi.

Yaklaşık 4,3 milyar dolarlık teleskop, 30 Ağustos'ta Florida'daki Kennedy Uzay Merkezi'nin tarihi 39A rampasından SpaceX'e ait Falcon Heavy roketiyle fırlatıldı.

ABD istihbaratının casus gözü uzaya çıktı! Evrenin yüzde 95’inin gizemini çözecek

NASA'nın açıklamasına göre fırlatma, ABD doğu saatiyle 07.26'da gerçekleşti. Roman'ın yaklaşık 1,5 milyon kilometre uzaklıktaki Güneş-Dünya L2 bölgesine ulaşarak gözlemlerine başlaması planlanıyor.

Ancak Roman'ı diğer uzay teleskoplarından ayıran yalnızca teknik kapasitesi değil. Teleskobun merkezindeki 2,4 metre çapındaki ana aynanın geçmişi, ABD'nin istihbarat çalışmalarına kadar uzanıyor.

ABD İSTİHBARATINDAN NASA'YA KALAN MİRAS

ABD'nin uydu istihbaratından sorumlu Ulusal Keşif Ofisi (NRO), kullanmadığı iki uzay teleskobu sistemini 2012 yılında NASA'ya devretti.

Dünya'yı gözlemlemek amacıyla geliştirilen sistemlerde bulunan aynalar, NASA'nın Hubble Uzay Teleskobu'nun 2,4 metrelik ana aynasıyla aynı çapa sahipti.

NASA, devraldığı aynalardan birini bilimsel gözlemlere uygun hale getirmek için yeniden işledi. Aynanın yüzeyi ve biçimi değiştirildi, kızılötesi gözlemler için özel bir kaplamayla donatıldı ve yıllar süren çalışmaların ardından Roman teleskobunun merkezine yerleştirildi.

Böylece bir dönem Dünya'ya dönük gözetleme sistemleri için geliştirilen teknoloji, bu kez bakışını milyarlarca ışık yılı uzağa çevirmiş oldu.

HUBBLE'DAN EN AZ 100 KAT DAHA GENİŞ GÖRECEK

Roman'ın ana aynasının çapı Hubble ile aynı. 2,4 metre olduğunu biliniyor.Ancak teleskobun en önemli farkı görüş alanında ortaya çıkıyor. NASA'ya göre Roman'ın 300 megapiksellik Geniş Alan Enstrümanı, Hubble'a benzer görüntü keskinliğini korurken gökyüzünde tek seferde "en az 100 kat daha geniş bir alanı" görüntüleyebilecek.

Roman'ın gökyüzünü Hubble'dan yaklaşık bin kat daha hızlı tarayabilmesi bekleniyor. Beş yıllık ana görev süresinde ise milyarlarca kozmik cismi gözlemleyecek ve bir milyardan fazla galaksiden gelen ışığı inceleyecek.

NASA, Roman'ın ilk beş yıllık gözlem döneminde Hubble'ın yaklaşık 30 yılda görüntülediğinden 50 kattan fazla gökyüzü alanını taraması da beklenmekte.

EVRENİN "GÖRÜNMEYEN" YÜZDE 95'İNİN PEŞİNE DÜŞECEK

Roman'ın en önemli görevlerinden biri, modern fiziğin halen yanıtlayamadığı iki büyük bilmeceyi araştırmak olacak. Uzmanlara göre karanlık madde ve karanlık enerji en büyük araştırma konularından biri.

Bugünkü kozmoloji modellerine göre yıldızları, gezegenleri, galaksileri ve Dünya'daki tüm maddeleri oluşturan bildiğimiz madde, evrenin yalnızca yaklaşık yüzde 5'ini meydana getiriyor. Geri kalan büyük bölümün karanlık madde ve karanlık enerjiden oluştuğu düşünülüyor.

Karanlık madde doğrudan görülemiyor ancak kütle çekiminin çevresindeki galaksilerin ışığı üzerindeki etkileri ölçülebiliyor.

Roman, yüz milyonlarca galaksinin şekillerindeki son derece küçük bozulmaları inceleyerek karanlık maddenin evrendeki dağılımını haritalamaya çalışacak.

Teleskop aynı zamanda süpernovaları ve milyonlarca galaksinin uzaklıklarını inceleyerek evrenin zaman içinde nasıl genişlediğini ölçecek. Böylece genişlemenin hızlanmasından sorumlu olduğu düşünülen karanlık enerjinin doğasına ilişkin yeni veriler elde edilmesi hedefleniyor.

ON BİNLERCE YENİ GEZEGEN BULABİLİR

Roman yalnızca uzak galaksilere bakmayacak.

NASA'nın yeni teleskobu, Samanyolu'nun yoğun yıldızlarla dolu merkezini de uzun süreler boyunca gözlemleyecek. Yıldızların önünden geçen veya kütle çekimiyle arkalarındaki yıldızların ışığını büyüten gezegenleri tespit edecek.

NASA, teleskobun görevi boyunca on binlerce gezegenin yanı sıra binlerce süpernova, milyarlarca galaksi ve yıldızı" tespit edebileceğini öngörüyor.

Roman'ın hassas gözlemleri, herhangi bir yıldızın yörüngesinde bulunmayan ve uzayda tek başına dolaşan "başıboş gezegenlerin" de ortaya çıkarılmasına yardımcı olabilecek.

Teleskopta ayrıca yıldızların yoğun ışığını engelleyerek çevrelerindeki daha sönük gezegenleri doğrudan görüntülemeyi amaçlayan deneysel bir koronagraf bulunuyor.

JAMES WEBB'İN RAKİBİ DEĞİL, TAMAMLAYICISI

Roman, James Webb ve Hubble'ın yerine geçmek üzere tasarlanmadı.

James Webb Uzay Teleskobu gökyüzündeki nispeten küçük bölgeleri olağanüstü ayrıntıyla inceleyebilirken Roman çok daha büyük alanları hızlı şekilde tarayacak.

NASA bu görev dağılımını, Roman'ın evrenin "büyük resmini" çıkarması; Hubble ve Webb'in ise bu haritada belirlenen dikkat çekici cisimlere daha ayrıntılı bakması şeklinde tanımlıyor.

ADINI "HUBBLE'IN ANNESİ"NDEN ALDI

Teleskop, NASA'nın ilk baş astronomu Nancy Grace Roman'ın adını taşıyor.

1925 yılında doğan Roman, 1959'da NASA'ya katıldı ve kurumun ilk astronomi şefi oldu. Uzay teleskoplarının geliştirilmesi için yıllarca çalışan bilim insanı, Hubble Uzay Teleskobu'nun hayata geçirilmesindeki rolü nedeniyle bilim dünyasında "Hubble'ın annesi" olarak anılıyor.

Nancy Grace Roman 2018 yılında 93 yaşında hayatını kaybetti.

Onun adını taşıyan teleskop ise şimdi, bir zamanlar Dünya'yı gözlemek için geliştirilen bir teknolojiyi kullanarak insanlığın henüz açıklayamadığı evrenin büyük bölümünün izini sürecek.

ÖNERİLEN HABERLER