Ekonomik refaha terör darbesi

Türkiye'nin doğusunda çözüm süreci ile oluşan ekonomik refaha terör darbe vurdu

Hükümetin yürüttüğü çözüm süreci ile bölge ekonomisi şahlanırken, yeniden silahlara sarılan terör örgütü PKK, 1.2 milyon gencin iş umudunu da söndürdü. Son dönemde artan terör saldırıları, özel sektörün yatırım planlarını askıya almasına, ihracatta frene basılmasına neden oldu. Örgütün saldırıları sonucunda 100 milyon liralık hasar tespiti yapılırken, yatırımların durması, gerilimin piyasalara yansıması hesaplandığında milyarlarca liralık fatura ortaya çıktı.


BÖLGEYE 20 MİLYARLIK KATKI


Hükümet, 2018 sonuna kadar tamamlamayı planladığı GAP ile bölge ekonomisine 20 milyar liralık katkı sağlamayı hedeflerken, teşviklerle altıncı bölge illerinde istihdam yüzde 325 arttı, iki yılda 1.2 milyon gence iş kapısı açılması planlandı. Başbakan Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın verdiği bilgiye göre de 2003-2014 döneminde bölgeye yönelik yatırımlar 32.3 milyar lirayı geçti. Son 13 yılda gerçekleştirilen kamu yatırımları ile bölgede sosyo-ekonomik gelişme süreci yaşandı. AK Parti iktidara geldiğinde GAP bölgesine yapılan yatırımların kamu yatırımları içindeki payı yüzde 5'ken, 2008'de dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı eylem planı sonrası bu oran üçe katlanarak yüzde 15'e çıktı. Mardin, Diyarbakır, Şanlıurfa, Adıyaman, Batman, Gaziantep, Kilis, Siirt, Şırnak illerini kapsayan insan odaklı GAP Eylem Planı ile yatırımlara 26.7 milyar lira kaynakla devam edilmesi öngörüldü. Bu illerde başlatılan ve 34 ilin dezavantajlı kesimlerine yönelik programla 7 bin 394 projeye beş yılda 875 milyon lira kaynak aktarıldı. Ardahan, Kars, Iğdır, Erzurum, Ağrı, Erzincan, Tunceli, Elazığ, Malatya, Muş, Bingöl, Bitlis, Van, Hakkâri illerimizi kapsayan Doğu Anadolu Projesi Eylem Planıyla 21 milyar lira kaynak kullanılması planlandı.


İSTİHDAM YÜZDE 325 ARTTI


Kalkınma Bakanlığı verilerine göre, teşviklerin katkısı ile 6. bölge (Ağrı, Bitlis, Bingöl, Batman, Ardahan, Diyarbakır, Hakkâri, Iğdır, Kars, Mardin, Muş, Şırnak, Şanlıurfa, Van, Siirt) yatırımlarında 240, istihdamda 325, teşvik belgesi sayısında ise yüzde 70 artış yaşandı. Yeni teşvik sistemi kapsamında yaklaşık 650 yeni proje ile 35 bin kişiye de iş kapısı açıldı. Bölgede, 2001'de 1.2 milyar lira olan sabit yatırım tutarı 14 milyar liraya ulaştı.


KAMU YATIRIMINDA REKOR


Son 10 yılda altıncı kademe illere toplam 54.3 milyar liralık kamu yatırım tahsisi yapıldı. GAP'a son on yılda 36.1 milyar lira kaynak tahsis edilirken, 2018 sonuna kadar da 115 ayrı eylem planı yaşama geçecek. Bu yatırımlarla 1.2 milyon kişiye iş kapısı açılacak. 2007'de yüzde 16.9 olan işsizlik oranı yüzde 14.5 seviyesine düştü.


İHRACAT TAVAN YAPTI


Suriye ve Irak'taki gelişmelere rağmen geçen yıl ihracat artış gösterdi. 2007'de 3.3 milyar dolar olan ihracat tutarı 2013'te 8.9 milyar dolara çıktı. Geçen yıl itibarıyla ihracat 10 milyar dolara yaklaştı. Aynı dönemde ülke ihracatındaki artış yüzde 42 olurken, bölgeden yapılan ihracat yüzde 170 oranında artış gösterdi. Geçen yıl da bu performans sürdü. Bölgeden AB ülkelerine yapılan ihracat yaklaşık yüzde 15 artarak 1 milyar dolara ulaştı. Ayrıca GAP'ta sulanan arazi 4 milyon 430 bin hektara ulaşırken, 2008'den itibaren sulama ödenekleri 7 kat artırıldı. GAP sulamalarının tamamı olan 10 milyon 580 bin dekarın tamamını sulamaya açılacak. Prim desteği verilen ürün sayısı 17'e çıkarken, 2002'de 186 milyon lira olan bu destek geçen yıl 2.4 milyar liraya ulaştı.


400 ARACI YAKTILAR


Terör örgütü PKK'nın açıklamasından sonra bölge ekonomisini hedef alan saldırılar arttı. Bölgedeki huzur ortamında iş yerlerini açık tutan esnaf, son saldırılar nedeniyle kepenk kapatmaya başladı. Yapılan tespitlere göre örgüt bugüne kadar 13 baraja, aralarında iş makinesi, belediye otobüsleri ve ambulansların bulunduğu yaklaşık 400 araca saldırdı. kullanılamaz hale getirdi.


Kaynak: Sabah