Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
Dört haneli güçler aldatmaca mı? Performans 1000 beygir, ruhsatta 220 beygir!
Elektrikli otomobillerin sürekli artan güç yarışı bir aldatmaca mı? 1000 beygirlik etkileyici beygir güçleri sürekli olarak kullanılabilir değil maalesef. Araçların gerçek güçleri farklı ölçümlerle ortaya çıkıyor.
Elektrikli otomobillerin güç yarışı, dört haneli beygir rakamlarının artık SUV ve sedan modellerde bile görülmesine yol açtı. Fakat üreticilerin reklam ve teknik özellik sayfalarında açıkladığı bu rakamlar, otomobilin her koşulda ve sürekli olarak üretebildiği güç anlamına gelmiyor.
Alman Auto Motor und Sport dergisi tarafından gündeme getirilen Porsche Taycan Turbo GT örneği, elektrikli otomobillerde aynı araç için birden fazla geçerli güç değerinin bulunabileceğini gösteriyor.
Porsche, Taycan Turbo GT’nin standart gücü 778 hp, Launch Control ve kısa süreli overboost ile bu rakam yaklaşık 1.093 hp’ye kadar çıkıyor. Buna karşılık aracın Almanya’daki resmi belgelerinde 164 kW, yani 220 hp yazıyor.
İki rakamdan biri yanlış değil. Yalnızca farklı çalışma sürelerini ve farklı ölçüm standartlarını temsil ediyorlar.
TAYCAN TURBO GT GERÇEKTE KAÇ BEYGİR?
Porsche Taycan Turbo GT için dört farklı güç seviyesinden söz edilebiliyor:
| Çalışma biçimi | Güç | Kullanım süresi |
|---|---|---|
| Normal azami sistem gücü | 580 kW – 778 HP | Standart performans değeri |
| Attack Mode | 700 kW – 939 HP | Yaklaşık 10 saniye |
| Launch Control | 760 kW – 1.019 HP | Kalkış sırasında kısa süre |
| Launch Control ve Overboost | 815 kW – 1.093 HP | En fazla 2 saniye |
| 30 dakikalık güç değeri | 164 kW – 220 HP | Standart 30 dakika ölçümü |
Porsche’nin reklamlarında kullanılan 1.093 hp değeri, Launch Control ve Overboost etkinleştirildiğinde en fazla iki saniye boyunca elde edilebiliyor.
Otomobilin daha uzun süre koruyabildiği standart azami sistem gücü ise 580 kW, yani 778 HP. Almanya’daki ruhsata yazılan 164 kW’lık değer ise bunlardan farklı olarak aracın belirli bir test prosedürü altında 30 dakika boyunca sağlayabildiği ortalama azami gücü gösteriyor.
Dolayısıyla Taycan Turbo GT’nin 220 beygirlik bir otomobil olduğunu söylemek de 1.093 beygiri sürekli üretebildiğini düşünmek de teknik açıdan doğru değil.
Motorlar kısa süre boyunca çok yüksek miktarda elektrik enerjisini mekanik güce dönüştürebiliyor. Fakat yüksek akım, batarya hücrelerinde, inverterde ve elektrik motorunda hızla ısı oluşmasına neden oluyor.
Sıcaklık belirli bir sınırın üzerine çıktığında otomobil, parçaları korumak için gücü kademeli olarak azaltıyor. Bu nedenle yüksek performanslı elektrikli araçların katalog gücünü ne kadar süreyle koruyabildiği, yalnızca motor sayısına değil soğutma kapasitesine de bağlı.
HYUNDAİ IONİQ 5 N’DE DE BENZER FARK BULUNUYOR
Bu durum Porsche Taycan Turbo GT’ye özgü değil. Hyundai Ioniq 5 N de kısa süreli N Grin Boost modu etkinleştirildiğinde 478 kW, yani 641 HP güç üretiyor.
Ancak otomobilin Almanya’daki 30 dakika güç değeri yalnızca 159 kW seviyesinde. Bu da yaklaşık 213 hp anlamına geliyor.
30 DAKİKA GÜÇ DEĞERİ NASIL ÖLÇÜLÜYOR?
Almanya’daki elektrikli otomobil belgelerinde görülen düşük rakamların kaynağı Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonunun UN Regulation No. 85, kısa adıyla ECE R85 düzenlemesi.
Bu düzenleme, elektrikli aktarma sisteminin 30 dakika boyunca sağlayabildiği azami net gücü standart bir yöntemle ölçüyor. Elde edilen değer, Almanya’daki tescil belgelerinde otomobilin resmi gücü olarak kullanılabiliyor.
Buradaki 30 dakika gücü, otomobilin tam yarım saat boyunca katalogdaki tepe gücüyle çalıştırılması ve süre sonunda kalan gücün ölçülmesi anlamına gelmiyor. Belirli laboratuvar koşulları ve düzenleyici prosedürlerle belirlenen ayrı bir homologasyon değeri.
BİRDEN FAZLA MOTORUN GÜCÜ NEDEN DOĞRUDAN TOPLANMIYOR?
Çift veya üç motorlu elektrikli otomobillerde sistem gücü hesaplanırken motorların ayrı ayrı azami güçlerini toplamak her zaman doğru sonuç vermiyor.
Örneğin ön elektrik motoru en yüksek gücüne belirli bir devirde ulaşırken arka motor farklı bir devir aralığında tepe çıkışını verebilir. Batarya da bütün motorların teorik azami gücünü aynı anda besleyecek kadar akım sağlayamayabilir.
İnverter, yazılım ve çekiş kontrol sistemi de motorlara gönderilen gücü sınırlandırabilir. Bu nedenle her biri 300 kW üretebilen iki motora sahip bir otomobilin toplam sistem gücü mutlaka 600 kW olmayabilir.
UN Global Technical Regulation No. 21, hibrit otomobiller ile birden fazla elektrik motoruna sahip tamamen elektrikli araçların birleşik sistem gücünü standart biçimde belirlemek için kullanılıyor.
Dört haneli güçler aldatmaca mı? Performans 1000 beygir, ruhsatta 220 beygir!
ARAÇ 30 DAKİKA SONRA 220 BEYGİRE Mİ DÜŞÜYOR?
Taycan Turbo GT’nin yarım saat yüksek performansla kullanıldıktan sonra bir anda 1.093 beygirden 220 beygire düşeceğini düşünmek yanlış olur.
Ruhsattaki 30 dakika değeri standart bir homologasyon rakamı. Gerçek hayatta kullanılabilir güç yol, hava ve araç durumuna göre sürekli değişiyor. Otomobil kısa süreli performans talebinden sonra yeterince soğuyorsa yeniden yüksek güç verebilir. Buna karşılık sıcak havada pistte arka arkaya hızlı turlar atıldığında veya uzun süre azami hıza yakın gidildiğinde sistem daha erken güç sınırlamasına geçebilir.
HANGİ GÜÇ DEĞERİ DAHA ÖNEMLİ?
Bu sorunun cevabı otomobilin nasıl kullanılacağına göre değişiyor. Günlük kullanım, hızlı kalkış ve sollama performansı için tepe güç değeri daha fazla hissediliyor. Otomobilin 0-100 km/s hızlanmasını büyük ölçüde bu kısa süreli yüksek çıkış belirliyor.
Pist kullanımı, uzun yokuşlar, römork çekme veya yüksek hızın uzun süre korunması söz konusu olduğunda sürekli güç ile termal yönetim daha önemli hâle geliyor.
