Selanik'te Osmanlı eserleri

Osmanlı'dan kalma Alatini Köşkü bugün bölge valiliği olarak kullanılırken, Mimar Sinan'ın inşa ettiği Beyaz Kule turist akınına uğruyor.

Osmanlı İmparatorluğu'nun 550 yıl hüküm sürdüğü Balkanlar'ın en büyük kentlerden biri olan Selanik, ayakta kalan eski Osmanlı eserleriyle dikkati çekiyor. Selanik'te Sultan II. Abdülhamit'in sürgün yıllarında yaşadığı Alatini Köşkü'nden Beyaz Kule'ye, Osmanlı camilerinden Yedi Kule'ye kadar birçok eser hala ayakta duruyor.
Yunanistan'ın Selanik kentinin eski yerleşiminde Osmanlı döneminin izlerini en güzel yansıtan eserlerden bazıları günümüze kadar muhafaza edilmiş durumda. İtalyan Mimar Vitalino Poselli tarafından Yahudi sanayici Moise Alatini için 20. yüzyılın başlarında yapılan ve kırmızı tuğlaları ile hemen göze çarpan Alatini Köşkü ilk dikkati çeken eserlerden. 1926'da Selanik'teki iki büyük üniversiteden biri olan Aristotelyos Üniversitesi'nin ilk yerleşkesi olarak kullanılan görkemli bina 1979'dan bu yana Yunanistan hükümetinin Orta Makedonya Eyalet Valiliği olarak hizmet veriyor.
Şehir merkezinde 12 bin metrekarelik alanda bulunan köşkün Osmanlı tarihi açısından önemli bir yeri var. Sultan II. Abdülhamit'in İstanbul'daki Yıldız Sarayı'ndan gönderilip yaklaşık üç yıldan fazla sürgün hayatı yaşadığı Alatini Köşkü, birçok Osmanlı hatırasını da içinde barındırıyor. 31 Mart Vakası (13 Nisan 1909) sonrasında tahttan indirilerek Selanik'e sürgüne gönderilen Sultan II. Abdülhamit'in 1909-1912 yılları arasında ikamet ettiği köşkte "göz hapsinde" tutulduğu belirtiliyor. Selanik'in Yunanistan toprağı olduğunun ilan edilmesiyle Sultan'ın İstanbul'a döndüğü biliniyor.


Şehrin simgesi Beyaz Kule


Selanik'in simgesi olarak kabul edilen Beyaz Kule (Lefkos Pirgos) şehir surlarının denize açıldığı yerde bulunuyor. Osmanlı döneminde 1450-1470 yılları arasında inşa edildiği tahmin edilen ve savaşlar nedeniyle defalarca yıkılan kulenin son olarak Kanuni Sultan Süleyman döneminde Mimar Sinan tarafından yeniden yapıldığı biliniyor.
Altı katlı kule, 34 metre yüksekliğinde ve 70 metre çapında. Kulenin Osmanlı döneminde hapishane olarak kullanıldığı, 1878'de beyaza boyandığı için "Beyaz Kule" olarak anıldığı belirtiliyor. Beyaz Kule, 1985 yılından beri Selanik tarihinin sergilendiği bir müze olarak hizmet veriyor.


Yedi Kule


Selanik'in kuzeydoğu sırtlarında yer alan Yedi Kule, Osmanlı'nın ilk döneminde 1431 yılında Çavuş Bey tarafından Bizans surları içine inşa edilen bir yapı. Osmanlı döneminde Zincirli Kule ismiyle anılan ve Osmanlıca kitabesi ve tuğrası ile günümüze kadar gelen eser Selanik'te turistlerin en çok ziyaret ettiği mekanlardan biri.
Yedi Kule (Eptapyrgion), 1980-1989 yılları arasında hapishane olarak kullanılırken, 1989'dan beri Adalet Bakanlığı ve Kültür Bakanlığı'nın ortak idaresinde bulunuyor. Yedi Kule günümüzde açık hava müzesi olarak kullanılıyor. 1997'de kültür merkezi olarak faaliyet göstermek üzere restore edilen Yedi Kule, şehri ve körfezi kuşbakışı görmesi nedeniyle turistik kafilelerin gezdirildiği bir seyahat noktası olarak biliniyor.
Selanik'te farklı noktalarda bulunan, halen ayakta kalabilmiş bazı eski Osmanlı eserleri de bugün sergi salonu ve müze olarak kullanılıyor. Kentte kullanıma kapalı camiler, imaretler ve hamamlar da yerli ve yabancı turistlerin yoğun ilgisini çekiyor.